İdeyadan gerçəkliyə: Fəxrəddin Verdiyevin memarlıq yolu
Bakı, 1 aprel, AZƏRTAC
2026-cı ilin Azərbaycanda “Şəhərsalma və Memarlıq İli” elan olunması şəhərlərimizin necə olacağı barədə ciddi bir müzakirəyə dəvətdir. Şəhərlərimiz necə böyüyəcək, necə “nəfəs alacaq”, artan ritm və tələblərlə necə uyğunlaşacaq və ən əsası, insan bu mühitdə necə yaşayacaq kimi suallar indi daha aktuallaşıb. Bu kontekstdə Bakının BMT-nin Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü sessiyasına (World Urban Forum – WUF13) ev sahibliyi etməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. May ayında keçiriləcək forumda dayanıqlılıq, gələcək şəhərlər və qlobal çağırışlar geniş müzakirə olunacaq. Lakin reallıq ondan ibarətdir ki, ən yaxşı ideyalar belə yalnız tribunada səslənməklə kifayətlənmir. Onlar layihələrdə, texniki sənədlərdə, razılaşdırma proseslərində və nəhayət, real tikintidə həyat qazanır. Məhz buna görə ideyanı işlək nəticəyə çevirə bilən mütəxəssislər haqqında danışmaq xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
AZƏRTAC bu baxımdan memar və memarlıq layihələrinin rəhbəri Fəxrəddin Verdiyevin peşə yolunu diqqətəlayiq nümunə kimi təqdim edir.
F.Verdiyevin fəaliyyəti ictimai və dövlət əhəmiyyətli obyektlərin layihələndirilməsi, ərazilərin bərpası və infrastruktur layihələri ilə sıx bağlıdır. O, qərarlarının dəqiqliyi ilə çox zaman yalnız estetik nəticəyə deyil, layihənin ümumi funksionallığına və uzunmüddətli təsirinə yönəlir.
Onun peşəkar fəaliyyəti hələ tələbəlik illərindən başlayıb. Bu erkən mərhələdə əsas fərqləndirici cəhət yaş deyil, məsuliyyət hissi idi: ideyanı yalnız düşünmək deyil, onu texniki baxımdan dəqiqləşdirmək, razılaşdırmaq və icraya qədər aparmaq bacarığı. Bu yanaşma nəticəsində layihələr kağız üzərində qalmır, real həyatın bir hissəsinə çevrilir. 2005-ci ildən etibarən onun karyerasının mühüm mərhələsi ölkənin iri layihə-tikinti şirkətlərindən biri olan AIKON CPIT ilə bağlıdır. Burada o, baş memar kimi həm iri layihələrin müəllifi, həm də onların icrasını müşayiət edən şəxs kimi çıxış edib. Bu dövrün diqqətçəkən layihələrindən biri Şamaxıda yerləşən Vergilər Nazirliyinin Tədris Mərkəzidir. Eyni zamanda, o, Azərbaycan Milli Xalça Muzeyi, Beynəlxalq Muğam Mərkəzi, Milli İdman-Tibb Elmi-Praktik Reabilitasiya İnstitutu, Quba Soyqırımı Memorial Kompleksi kimi mühüm ictimai obyektlərin icra prosesində layihə rəhbəri kimi iştirak edərək bu layihələrin reallaşmasına töhfə verib.
Qazax rayonunda həyata keçirdiyi işlər isə onun peşə portretində ayrıca yer tutur. Burada söhbət təkcə ayrı-ayrı obyektlərdən deyil, bütöv şəhər mühitinin formalaşdırılmasından gedirdi. 2016-cı ildə o, Qazax şəhərində Dövlət Bayrağı postamentinin memarlıq layihəsini hazırlayıb, Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyinin interyer və ekspozisiya dizaynını həyata keçirib, həmçinin aqropark obyektlərinin kompleks memarlıq layihəsini işləyib hazırlayıb. Bu fəaliyyətinə görə Qazax Rayon İcra Hakimiyyəti tərəfindən fəxri fərmanla təltif olunub.
F.Verdiyevin fəaliyyətinin mühüm istiqamətlərindən biri də infrastruktur layihələridir. Bu sahə çox vaxt görünməsə də, ölkənin iqtisadi ritmini və regionlararası əlaqələri təmin edən əsas dayaqlardandır. 2016-2020-ci illərdə o, “Azərbaycan Dəmir Yolları” QSC ilə əməkdaşlıq edərək Bakı, Gəncə və Ələt ərazilərində strateji obyektlərin funksionallığının bərpasına yönəlmiş layihələr həyata keçirib. Bu çərçivədə inzibati binaların layihələndirilməsi, mövcud tikililərin rekonstruksiyası və restavrasiyası üzrə işlər görülüb. Layihələrin mühüm xüsusiyyəti ondan ibarət idi ki, sovet dövründən qalan və yararsız vəziyyətə düşmüş binaların sökülməsi əvəzinə, onların yenidən istifadəsinə üstünlük verilib. Bu yanaşma dayanıqlı memarlıq prinsiplərinə əsaslanaraq həm ekoloji təsirin azalmasına, həm də resurslardan daha səmərəli istifadəyə imkan yaradıb.
Nəticədə bu tikililər yalnız ikinci həyat qazanmayıb, həm də müasir standartlara uyğunlaşdırılıb. Eyni zamanda, tikinti tullantılarının azalması, yeni materiallara olan tələbatın minimuma endirilməsi və bununla bağlı istehsal-logistika yükünün azalması mühüm ekoloji üstünlüklər təmin edib.
Onun bugünkü fəaliyyətinin vacib istiqamətlərindən biri də bilik və təcrübənin ötürülməsidir. F.Verdiyev mütəmadi olaraq lektor, moderator və peşəkar müzakirələrin iştirakçısı kimi çıxış edir. O, WUF13-ə hazırlıq xarakteri daşıyan vorkşoplarda məzmun müəllifi və təqdimatçı olub. Eyni zamanda, müxtəlif qurumların dəstəyi ilə keçirilən maarifləndirici sessiyalarda gənc memarlar və tələbələrlə biliklərini bölüşür. Həmçinin Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetində dayanıqlı memarlıq mövzusunda mühazirələrlə çıxış edib və Azərbaycan Memarlar İttifaqında təşkil olunan peşəkar tədbirlərdə moderator və lektor kimi iştirak edib.
Beləliklə, qarşımızda sözlərindən çox gördüyü işlərlə tanınan bir mütəxəssis obrazı formalaşır. Onun fəaliyyətində müxtəlif miqyaslarda işləmək bacarığı – muzey ekspozisiyasından logistika infrastrukturuna qədər geniş spektr, nəticəyə görə məsuliyyət, komanda və prosesləri idarəetmə qabiliyyəti, mürəkkəb mövzuları sadə dillə izah etmək bacarığı və davamlı öyrənmə istəyi aydın şəkildə görünür.
Memarlıq və şəhərsalmanın milli prioritetə çevrildiyi bir ildə bu cür yanaşma xüsusilə əhəmiyyətlidir. Çünki şəhərin gələcəyi yalnız ideyalarla deyil, bu ideyaları insanların rahat yaşadığı, təhlükəsiz işlədiyi və davamlı inkişaf etdiyi mühitə çevirə bilən peşəkarların fəaliyyəti ilə formalaşır. F.Verdiyevin töhfəsinin dəyəri də məhz bundadır: o, memar və rəhbər kimi fəaliyyətini cəmiyyətə real xidmətə çevirə bilir.
Bölmənin digər xəbərləri
