Sumqayıt kimyaçıları Qubada azərbaycanlıların soyqırımı qurbanlarının xatirəsini yad etmişlər
Sumqayıt, 2 aprel (AZƏRTAC). Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar, ARDNŞ-nin “Azərikimya” İstehsalat Birliyinin nümayəndə heyəti Qubada olmuş, orada soyqırımı qurbanlarının kütləvi məzarlığını ziyarət etmişdir. Səfərdə Sumqayıt kimyaçıları ilə bərabər şəhər ictimaiyyətinin nümayəndələri, Sumqayıt Dövlət Universitetinin müəllimləri, şəhərdəki orta məktəblərin müəllimləri, idmançılar, Tarix Muzeyinin, Dövlət Musiqili Dram Teatrının işçiləri, şairlər, jurnalistlər və başqaları da iştirak etmişlər.
Məlumdur ki, 2007-ci il aprelin 1-də Quba şəhərində, Qudyalçayın sahilinə yaxın ərazidə torpaq işləri aparılarkən orada 1918-ci ilin mart ayında erməni quldur dəstələri tərəfindən törədilmiş qırğının qurbanlarının kütləvi məzarlığı aşkar edilmişdir. Arxeoloq və tarixçilər bu məzarlığın ərazisinin xeyli hissəsini tədqiq etmiş, nəticədə orada insan cəsədlərinin qalıqları ilə dolu iki məzar aşkar edilmişdir. Alimlər məzarlığın 20 kvadratmetrlik ərazisində toxunulmaz şəkildə saxlamışlar, orada əlavə tədqiqatlar aparılması nəzərdə tutulur.
Sumqayıt kimyaçıları, “Azərboru” Səhmdar Cəmiyyəti, “Sumqayıt” peşəkar futbol klubu adından əklillər qoyulmuş, Sumqayıt nümayəndələri bu dəhşətli cinayətin qurbanlarının xatirəsini yad etmişlər.
“Azərikimya” İstehsalat Birliyinin Müşahidə Şurasının sədri, Milli Məclisin deputatı Muxtar Babayev, şair Əvəz Lələdağ, 24 nömrəli orta məktəbin direktoru Mehriban Nəcəfova və başqaları 1998-ci il martın 26-da ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən imzalanmış “Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü haqqında” Fərmanın əhəmiyyətini qeyd etmişlər. Ermənilər tərəfindən törədilmiş soyqırımı nəticəsində 10 minlərlə azərbaycanlı qadın, uşaq və ahıl şəxs yalnız öz milli mənsubiyyətinə görə vəhşicəsinə öldürülmüş, yandırılmış, evlər talan edilmiş, memarlıq abidələri, məscidlər dağıdılmışdır. Tarixçi ekspertlərin məlumatına görə, o vaxt bir gün ərzində təkcə Bakıda 12 min dinc sakin öldürülmüşdü. Bakı qəzasında qanlı aksiyalardan sonra Şamaxıda, Qubada və Azərbaycanın digər bölgələrində də dinc əhalinin kütləvi şəkildə qətlə yetirilməsi davam etdirilmişdir. Azərbaycan tarixşünaslığında 1918-ci ilin baharında baş vermiş hadisələrin qurbanlarının sayı 12 mindən 30 minədək olması göstərilir.
Qeyd edilmişdir ki, Prezident İlham Əliyevin müvafiq sərəncamı ilə həmin məzarlıq ərazisində memorial muzey yaradılacaqdır.
Sonra tədbir iştirakçıları Qusara getmiş, orada “Qanlı dərə” deyilən ərazidə 1918-ci ildə dinc əhali arasında talanlar və kütləvi qırğın təşkil etmiş daşnak dəstələrinin yolunu kəsmək üçün canlarından keçmiş igid Quba və Qusar sakinlərinin xatirəsini əbədiləşdirən abidəni ziyarət etmişlər.
Abidənin önünə əklillər və tər çiçəklər qoyulmuşdur.
Qusar rayon icra hakimiyyətinin başçısı Şair Alxazov və fəlsəfə elmləri doktoru, professor Həsən Sadıqov tarixi sənədlərə istinad edərək daşnakların Bakı, Quba, Şamaxı, Gəncə, Naxçıvan, Qarabağ, Zəngəzur və başqa şəhərlərdə törətdikləri misli görünməmiş qəddarlıq faktları barədə söhbət açmışlar.
Quba və Qusar sakinlərinin yerli əhalini erməni quldurlarından müdafiə etmək üçün “Qanlı dərə” döyüşlərində göstərdikləri qəhrəmanlıqdan söhbət açanlar qeyd etmişlər ki, ermənilər burada azərbaycanlılardan başqa təqribən 3500 nəfər ləzgi və yəhudini də məhv etmişlər.
Tədbir iştirakçıları abidə fonunda xatirə şəkli çəkdirmişlər.