Ekspert: Azərbaycan regional bağlantı və investisiya mərkəzi kimi mövqeyini gücləndirir
Bakı, 30 sentyabr, AZƏRTAC
İkinci Azərbaycan Beynəlxalq İnvestisiya Forumu ölkənin iqtisadi strategiyasında yeni mərhələnin formalaşdığını nümayiş etdirir. Forum yalnız ayrı-ayrı investisiya sazişlərinin elan edildiyi platforma kimi deyil, enerji, nəqliyyat, logistika, infrastruktur və sənaye inkişafının vahid investisiya konsepsiyası çərçivəsində birləşdirildiyi mühüm platforma kimi diqqət çəkir. Bu strategiyanın əsas dayaqlarından biri Azərbaycanın artıq formalaşmış etibarlı enerji tərəfdaşı mövqeyində çıxış etməsidir. Forum çərçivəsində imzalanan və ya mübadilə edilən sənədlər isə ölkənin beynəlxalq tərəfdaşlıq şəbəkəsini qaz, hasilat, bərpaolunan enerji və beynəlxalq enerji layihələri üzrə daha da genişləndirdi.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında İsveçrədə yerləşən “Caspian-Alpine Society” təşkilatında enerji sahəsi üzrə müstəqil ekspert kimi fəaliyyət göstərən Aytac Məhəmmədova bildirib.
Prosesin əhəmiyyətli tərəfinin Azərbaycan enerji sektorunun inkişafının bərpaolunan enerji istiqamətində atılan addımlarla paralel şəkildə həyata keçirildiyini vurğulayan ekspert qeyd edib ki, Bakı enerji keçidini neft və qazdan tam imtina ilə bərpaolunan enerjinin seçilməsi arasında alternativ kimi təqdim etmir. “Əksinə, qaz, günəş və külək enerjisinin iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrini dəstəklədiyi daha şaxələndirilmiş enerji sisteminin formalaşdırılmasına çalışır. Bu yanaşma Azərbaycana həm mövcud enerji təchizatçısı rolunu qorumağa, həm də yeni enerji və yaşıl investisiya imkanlarını inkişaf etdirməyə şərait yaradır. Eyni strateji yanaşma Azərbaycanın logistika siyasətində də özünü göstərir. Burada əsas dəyişiklik ondan ibarətdir ki, uğurlu dəhliz yalnız onun ərazisindən nə qədər yükün keçməsi ilə ölçülmür. Dəhlizin daha böyük iqtisadi dəyəri həmin hərəkətlilik ətrafında yeni fəaliyyət sahələrinin formalaşmasından yaranır. Azərbaycanın məqsədi də nəqliyyat marşrutlarından yalnız tranzit gəlirləri əldə etmək deyil, eyni zamanda, logistika mərkəzləri, anbarlar, emal müəssisələri, istehsal sahələri, rəqəmsal xidmətlər və maliyyə investisiyaları cəlb etməkdir.
Ələt Azad İqtisadi Zonası da bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Onun Xəzər dənizindəki liman infrastrukturu ilə yaxınlığı beynəlxalq ticarəti birbaşa sənaye və kommersiya investisiyaları ilə əlaqələndirmək üçün geniş imkan yaradır”.
Azərbaycanın qarşısında daha geniş iqtisadi transformasiya imkanı yaranıb
Onun sözlərinə görə, bərpaolunan enerji potensialının inkişafı yeni iqtisadi fəaliyyət sahələrini dəstəkləməklə yanaşı, Azərbaycanın yaşıl enerji dəhlizlərində rolunu da gücləndirə bilər. Beləliklə, Azərbaycanın qarşısında daha geniş iqtisadi transformasiya imkanı yaranır. Ölkə enerji infrastrukturu, əlverişli coğrafi mövqeyi və formalaşmış beynəlxalq tərəfdaşlıq şəbəkəsindən yalnız enerji ixracı və tranzit üçün deyil, həm də istehsal, texnologiya, logistika və infrastruktur investisiyalarının cəlbi üçün istifadə edə bilər.
“Daha vacib məqam isə investisiya gündəliyinin əhatə dairəsinin genişlənməsi ilə bağlıdır. Enerji və bərpaolunan enerjidən infrastruktura, rəqəmsal texnologiyalardan sənayeyə, kənd təsərrüfatından maliyyə və su idarəçiliyinə qədər müxtəlif sahələr üzrə layihələrin eyni platformada birləşdirilməsi Azərbaycanın iqtisadi diversifikasiya strategiyasının genişləndiyini göstərir. Bu rəqəmin əsas əhəmiyyəti yalnız onun həcmi ilə deyil, arxasında formalaşan investisiya portfelinin müxtəlifliyi ilə bağlıdır. Əvvəllər ayrı-ayrı istiqamətlər kimi görünən sahələr indi bir-birini tamamlayan vahid sistemin hissələrinə çevrilir. Bu baxımdan, Azərbaycanın İkinci Beynəlxalq İnvestisiya Forumunun əhəmiyyəti yalnız cəlb edilən investisiyaların həcmində deyil. Forum enerji, logistika, infrastruktur və iqtisadi diversifikasiyanı vahid strateji çərçivədə birləşdirən yeni inkişaf modelinin formalaşdığını göstərdi.
Növbəti mərhələ isə bu investisiya gündəliyinin real layihələrə çevrilməsidir. Forumda əldə olunan razılaşmaların maliyyələşdirilən layihələrə, yeni enerji güclərinə, müasir liman və dəmir yolu infrastrukturuna, bərpaolunan enerji obyektlərinə, sənaye müəssisələrinə və genişlənən logistika xidmətlərinə çevrilməsi Azərbaycanın regional iqtisadi rolunu daha da gücləndirə bilər”, - deyə Aytac Məhəmmədova əlavə edib.
Müxbir- Günel Türksoy