Ekspert: Yaxın dövrdə internet qiymətlərinin artması real və aktual görünür - ŞƏRH
Bakı, 20 aprel, AZƏRTAC
Qlobal geosiyasi gərginliklər, xüsusilə İran–ABŞ münaqişəsi, Hörmüz boğazının bağlanması riski, neft qiymətlərinin artması və bunun nəqliyyat, enerji, logistika sahələrinə təsiri internet infrastrukturu üçün də əlavə çətinliklər yaradır. Bu proseslər avadanlıq bazarında qıtlığa, çip istehsalında problemlərə və zəncirvari şəkildə texnoloji sahələrdə qiymət artımına səbəb olur. Bütün bunlar internet infrastrukturuna da təsirsiz ötüşmür. Azərbaycanda son illərdə internet infrastrukturu böyük ölçüdə yenilənib, ən ucqar rayon və kəndlərdə belə sürətli GPON texnologiyası ilə internet təmin olunub. Lakin bu sistemi qorumaq və dayanıqlı saxlamaq üçün avadanlıqlar daim yenilənməli, insan kapitalı gücləndirilməli və internetin keyfiyyəti daha da artırılmalıdır.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi yanında İctimai Şuranın üzvü, Azərbaycan İnformasiya və Kommunikasiya Texnologiyaları Sənayesi Assosiasiyasının İdarə Heyətinin sədri, ekspert Elvin Abbasov bildirib. Ekspert qeyd edib ki, müasir dövrdə internetə olan tələbat sürətlə artır: “Artıq distant təhsil, onlayn iş modeli, bulud texnologiyalarında məlumatların saxlanılması və biznes fəaliyyətlərinin rəqəmsallaşması gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. İnsanlar artıq 4K, 8K videolara baxır, canlı yayımlar edir və yüksəkkeyfiyyətli kontent istehlak edirlər. Bütün bunlar isə dayanıqlı və sürətli internet infrastrukturu tələb edir”.
Elvin Abbasov vurğulayıb ki, internet infrastrukturunun fasiləsiz və keyfiyyətli fəaliyyəti üçün davamlı investisiya vacibdir: “Bu sahəyə mütəmadi kapital qoyulmalıdır. Həm avadanlıqlar yenilənməli, həm insan resursları inkişaf etdirilməlidir. Bunun üçün isə sərmayə lazımdır. Bu yükün əsas hissəsi internet istifadəçiləri və abunəçilərin üzərinə düşür. Buna görə də Azərbaycanda internet qiymətlərinin artması gözlənilir”.
Ekspert bildirib ki, qiymət artımı ilə yanaşı, paketlərin həcmi də genişlənəcək: “Ənənəvi olaraq internet bazarında meqabit/saniyə üzrə qiymət aşağı düşür. Məsələn, əvvəllər bir meqabitin qiyməti 20 qəpikdən yuxarı idisə, sonradan 18, sonra 14 qəpiyə qədər enib və hazırda daha da aşağıdır. Yəni meqabit üzrə qiymət azalır, amma paketlər böyüyür. Məsələn, əvvəllər minimum paket 100 Mbit idisə, yaxın gələcəkdə 200–250 Mbit-lik paketlərin standart minimum paketə çevrilməsi mümkündür”.
O əlavə edib ki, daha böyük internet paketlərinə ehtiyacı olmayan vətəndaşlar üçün alternativlər mövcuddur: “Bəzi aztəminatlı insanlar sadəcə yazışma və gündəlik ünsiyyət üçün internetdən istifadə edirlər. Onların 8K video izləməyə və ya yüksəkhəcmli trafikə ehtiyacı olmaya bilər. Bu halda mobil GSM operatorlarının təqdim etdiyi 2, 5 və ya 10 manatlıq kiçik internet paketləri kifayət edir. Hətta limit bitdikdən sonra belə, “WhatsApp” üzərindən yazışmaq imkanları qalır”.
Elvin Abbasov sonda vurğulayıb ki, Azərbaycanda internet infrastrukturu dövlət və ya xarici donorların deyil, əsasən provayderlərin öz vəsaiti hesabına formalaşıb: “Bu infrastrukturu daim aktual saxlamaq, keyfiyyəti qorumaq və daha da artırmaq üçün yeni investisiyalar qaçılmazdır. Xarici təcrübə də göstərir ki, yaxın dövrdə internet qiymətlərinin artması real və aktual görünür”.
Müxbir – Pərvanə Qafarova
Bölmənin digər xəbərləri
