Maliyyə naziri SAMİR ŞƏRİFOV ölkə iqtisadiyyatının sürətli inkişaf dinamikasını ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən əsası qoyulmuş sosial-iqtisadi islahatların Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davamının məntiqi nəticəsi kimi qiymətləndirdi. Nazir dedi:

- 2007-ci ilin birinci yarımilliyi ərzində Azərbaycan iqtisadiyyatının inkişafı tariximizin son üç ilinə xas olan yüksək dinamizm və artım sürəti ilə davam etmişdir. Bu dövrdə ölkənin əsas makoiqtisadi göstəricisi olan ümumi daxili məhsul 2006-cı ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 35,1 faiz, bütün maliyyə mənbələri hesabına investisiya qoyuluşu 10,6 faiz, o cümlədən qeyri-neft sektoru üzrə 20,6 faiz artmışdır.

2006-cı ilin eyni dövrü ilə müqayisədə cari ilin 6 ayında ölkədə adambaşına düşən ümumi daxili məhsul istehsalı 33,6 faiz artaraq 1265 manat və ya 1462 ABŞ dolları səviyyəsinə çatmışdır.

Əhalinin rifah halının, onun maddi təminatının yaxşılaşdırılması ölkə Prezidenti cənab İlham Əliyevin həyata keçirdiyi sosial-iqtisadi xəttin prioritet istiqamətini təşkil edir. Artıq bu sahədə hamı tərəfindən etiraf edilən irəliləyişlərə nail olunmuşdur. Ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə bu ilin birinci yarısında orta aylıq əmək haqqı 26,4 faiz, əhalinin adambaşına düşən gəlirləri 37 faiz artmışdır. Vergi və digər icbari ödənişlər çıxıldıqdan sonra əhalinin sərəncamında qalan vəsait ötən ilin eyni dövründəkindən 40,9 faiz çox olmuşdur. Bu rəqəmlər ölkə əhalisinin alıcılıq qabiliyyətinin yüksəlməsi meylinin güclənməsinin birbaşa göstəricisidir. Onu da qeyd etmək yerinə düşər ki, əhalinin pul gəlirlərinin artım sürəti mövcud inflyasiyanı 2,5 dəfə üstələyir.

Ölkə əhalisinin alıcılıq qabiliyyətinin yüksəlməsi vətəndaşların banklardakı əmanətlərinin məbləğinin ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 69,4 faiz artmasında, əhaliyə göstərilən pullu xidmətlərin həcminin 32,5 faiz artmasında da özünü büruzə vermişdir.

İqtisadi inkişaf sahəsindəki danılmaz uğurlarımız Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin irəli sürdüyü, ümummilli liderimiz Heydər Əliyev ideyalarına söykənən yeni sosial-iqtisadi inkişaf strategiyasının ardıcıl surətdə həyata keçirildiyini nümayiş etdirir, ölkəmizin iqtisadi qüdrətinin sürətlə artmasını, Azərbaycan xalqının rifah halının yüksəlməsini, dövlətimizin müdafiə qabiliyyətinin, beynəlxalq aləmdə nüfuzunun getdikcə möhkəmləndirilməsini təmin edir.

Möhtərəm cənab Prezident!

Cari ilin may ayında dövlət və icmal büdcələrdə dəqiqləşdirilmə aparılmaqla bəzi dövlət xərclərinin tənzimlənməsinə, kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalının səmərəsinin artırılmasına və həmin məhsulların istehsalçılarına dövlət tərəfindən maliyyə yardımı göstərilməsinə, bir sıra infrastrukturların yenidən qurulması və yeni infrastrukturların tikintisi ilə bağlı xərclərin maliyyə təminatının yaradılmasına, Dövlət Neft Fondunun vəsaiti hesabına Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu layihəsinin maliyyələşdirilməsi xərclərinin 2007-ci ilin icmal büdcəsində nəzərə alınmasına, habelə Dövlət Neft Şirkəti ilə Dövlət Neft Fondu arasında mənfəət nefti üzrə gəlirlərin bölüşdürülməsi ilə bağlı məsələlərin tənzimlənməsinə nail olunmuşdur.

Dəqiqləşdirilmə ilə 2007-ci il dövlət büdcəsi gəlirlərinin təsdiq olunmuş ilkin proqnoza nisbətən 8,2 faiz və yaxud 435,2 milyon manat artırılaraq 5 milyard 771 milyon manata çatdırılması, xərclərin ilkin proqnoza nisbətən 10,5 faiz və yaxud 600,2 milyon manat artırılaraq 6 milyard 315 milyon manata çatdırılması, büdcə kəsirinin 165 milyon manat artırılaraq onun 2006-cı ilin dövlət büdcəsinin icrası nəticəsində yaranmış büdcə artıqlığı və vahid xəzinə hesabında olan sərbəst qalıq hesabına örtülməsi təmin edilmişdir.

Dəqiqləşdirilmə ilə 2007-ci il icmal büdcənin gəlirləri 477,1 milyon manat və yaxud təsdiq olunmuş büdcəyə nisbətən 6,8 faiz artırılaraq 7 milyard 531 milyon manata, xərcləri 780,6 milyon manat və yaxud təsdiq edilmiş büdcəyə nisbətən 10,8 faiz artırılaraq 7 milyard 976 milyon manata çatdırılmışdır.

İyulun 1-nə dövlət büdcəsinin mədaxili 2 milyard 582 milyon manat və ya 100,5 faiz yerinə yetirilmişdir ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1 milyard 35 milyon manat və ya 66,9 faiz çoxdur.

Mədaxil proqnozuna Vergilər Nazirliyi tərəfindən 100,8 faiz əməl edilməklə, 2006-cı ilin eyni dövrünə nisbətən 909 milyon manat və ya 88,5 faiz çox, Dövlət Gömrük Komitəsi tərəfindən 101,1 faiz və ya ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 117 milyon manat, yaxud 47 faiz çox əməl edilmişdir.

Dövlət Neft Fondundan büdcəyə proqnozda nəzərdə tutulduğu kimi, 224,5 milyon manat transfert köçürülmüşdür. Büdcə təşkilatlarının büdcədənkənar vəsaitləri üzrə büdcəyə 40,6 milyon manat vəsait daxil olmuşdur ki, bu da ötən ilin eyni dövrünə nisbətən 1,3 milyon manat çoxdur.

Dövlət büdcəsinin sərbəst qalığının Dövlət Neft Fonduna idarəetməyə verilməsi kimi müsbət təcrübə nəticəsində cari ilin altı ayında 11,9 milyon ABŞ dolları məbləğində gəlir əldə edilmişdir.

Möhtərəm cənab Prezident, cari ilin altı ayı ərzində dövlət büdcəsinin xərcləri 2 milyard 285 milyon manat və ya 82,9 faiz icra olunmuşdur ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 842 milyon manat və ya 58,4 faiz çoxdur.

2006-cı ilin müvafiq dövrünə nisbətən bu ilin altı ayında büdcənin sənaye və tikinti xərcləri 2,3 dəfə, sosial müdafiə və sosial təminat xərcləri 2,2 dəfə, səhiyyə xərcləri 61,9 faiz, mədəniyyət xərcləri 51,1 faiz, mənzil-kommunal təsərrüfatı xərcləri 49,9 faiz, təhsil xərcləri 49,1 faiz, müdafiə xərcləri 35,3 faiz artımla icra edilmişdir.

Cari ilin birinci yarısında xərclərin 41,1 faizi və ya 940 milyon manatı sosialyönümlü xərclərin maliyyələşdirilməsinə yönəldilmişdir ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 362,8 milyon manat və ya 62,8 faiz çoxdur.

Cari ilin altı ayında iqtisadiyyatın bir çox sahələrində iri investisiya layihələrinin uğurla həyata keçirilməsi təmin edilmişdir. Belə ki, 2007-ci ilin altı ayında dövlət investisiya xərclərinə 674 milyon manat vəsait yönəldilmişdir ki, bu da 2006-cı ilin müvafiq dövrünə nisbətən 397 milyon manat və ya 2,4 dəfə çoxdur. Həmin vəsaitdən sosial-mədəni və məişət təyinatlı obyektlərin tikintisinə və yenidən qurulmasına 125,8 milyon manat, o cümlədən ölkəmizin rayon mərkəzlərində müasir idman komplekslərinin tikintisinə, bir sıra idman komplekslərində əsaslı yenidənqurma işlərinin həyata keçirilməsinə 16,2 milyon manat, yeni məktəblərin, əlavə sinif otaqlarının və uşaq bağçalarının tikintisinə 58,9 milyon manat, o cümlədən Bakı şəhərinin qəsəbələrinin 2006-2007-ci illər üzrə sosial iqtisadi inkişafının sürətləndirilməsinə dair Prezident proqramının yerinə yetirilməsinə 20,8 milyon manat, yeni xəstəxanaların, ambulatoriyaların, təcili tibbi yardım stansiyalarının tikintisinə, əsaslı təmirinə və digər səhiyyə tədbirlərinə 10,6 milyon manat vəsait sərf edilmişdir.

Əsas kommunal və nəqliyyat infrastrukturunun tikintisi və yenidən qurulması üçün 291,2 milyon manat, o cümlədən modul tipli elektrik stansiyalarının tikintisinin başa çatdırılması və yeni elektrik stansiyasının tikintisi üçün 79,3 milyon manat, regionların içməli su və suvarma-drenaj infrastrukturlarının bərpası üçün 19,7 milyon manat, respublika əhəmiyyətli avtomobil yollarının və yol ötürücülərinin tikintisi üçün 114,5 milyon manat, Zaqatala və Lənkəran hava limanlarının yenidən qurulması üçün 15 milyon manat, Bakı Metropoliteninin “28 May” stansiyasının yenidən qurulması, “Şimal” istiqamətində yeni metro bağlantısının və stansiyaların tikintisinə və yeni metro vaqonlarının alınmasına 21,9 milyon manat vəsait yönəldilmişdir.

Dövlət investisiya xərclərindən Beynəlxalq Bankın nizamnamə kapitalının artırılması ilə bağlı dövlətə məxsus olan paya düşən yeni səhmlərinin dəyərinin ödənilməsi üçün 5,1 milyon manat, kənd təsərrüfatı texnikasının və aqrokimyəvi maddələrin alınması üçün “Aqrolizinq” Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə 12,4 milyon manat vəsait sərf edilmişdir.

Samir Şərifov infrastruktur layihələrinin reallaşdırılması üçün 6 ayda Neft Fondundan və Prezidentin ehtiyat fondundan ayrılan vəsaitlərin xərclənməsi, müxtəlif ölkələr və maliyyə qurumları ilə bağlanmış kredit sazişləri, 2008-ci ilin icmal büdcəsinin hazırlığı vəziyyəti barədə də məlumat verdi.