Siyasi şərhçi: Azərbaycanın əsas hədəfi COP29 irsini konkret layihələrə və investisiyalara çevirməkdir
Bakı, 9 sentyabr, AZƏRTAC
Azərbaycanın COP29-dan sonra əldə etdiyi ən mühüm üstünlük beynəlxalq diqqətin özü deyil, həmin diqqəti konkret layihələrə və institusional əməkdaşlığa yönəltmək imkanının yaranmasıdır. COP29 çərçivəsində yaşıl enerji, iqlim maliyyəsi və rəqəmsallaşma üzrə formalaşmış təşəbbüslər Azərbaycanın təkcə enerji diplomatiyası deyil, həm də qlobal iqlim gündəliyində platforma rolunu davam etdirməsinə imkan verir.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında siyasi şərhçi Rəşad Bayramov deyib.
Onun sözlərinə görə, bu baxımdan Bakıda keçirilən Bakı İqlim Fəaliyyəti Həftəsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. “Tədbirin BMT-nın İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyası çərçivəsində keçirilən “İqlim Həftəsi 4” platforması ilə paralel təşkil olunması Bakının iqlim diplomatiyasındakı rolunun COP29 ilə məhdudlaşmadığını göstərir. “Bakı İqlim Fəaliyyəti Həftəsi 2026”-nın əsas fərqi yalnız iqlim öhdəliklərinin müzakirəsindən deyil, həmin öhdəliklərin konkret layihələrə, investisiyalara və texnoloji həllərə çevrilməsindən ibarətdir. Bu, Azərbaycanın COP29 çərçivəsində formalaşmış təşəbbüsləri davamlı əməkdaşlıq və real iqtisadi nəticələrə istiqamətləndirmək niyyətini göstərir. Azərbaycan, ilk növbədə, yaşıl enerji sahəsində əldə etdiyi imkanları daha sürətli şəkildə real iqtisadi layihələrə çevirməyə çalışır. Xüsusilə Xəzər dənizinin külək potensialı, Qarabağın və Şərqi Zəngəzurun Günəş və külək enerjisi imkanları ölkəyə həm daxili enerji keçidini sürətləndirmək, həm də gələcəkdə elektrik enerjisi ixracatçısı kimi mövqeyini gücləndirmək imkanı verir.
“İqlim Fəaliyyəti Həftəsi çərçivəsində innovasiya, rəqəmsal texnologiyalar və regional əməkdaşlıq vasitəsilə yaşıl enerji sənayesinin inkişafının ayrıca müzakirə edilməsi də mühüm məqamdır. Bu yanaşma göstərir ki, enerji keçidi artıq yalnız ekoloji məsələ kimi deyil, həm də sənaye və iqtisadi inkişaf strategiyasının mühüm istiqaməti kimi nəzərdən keçirilir. İkinci mühüm istiqamət xarici investisiyaların cəlb edilməsidir. Azərbaycanın məqsədi yalnız yeni Günəş və külək stansiyalarının tikintisinə kapital cəlb etmək deyil. Daha böyük perspektiv yaşıl enerji ətrafında bütöv sənaye ekosisteminin formalaşdırılmasıdır. Enerji saxlanc sistemləri, yaşıl hidrogen, rəqəmsal elektrik şəbəkələri, enerji avadanlıqlarının istehsalı və aşağıkarbonlu sənaye müəssisələri xarici investorlar üçün yeni imkanlar yarada bilər. Beləliklə, Azərbaycan enerji resurslarını ixrac edən ölkədən tədricən yaşıl texnologiya və enerji keçidi layihələrinə investisiya cəlb edən regional mərkəzə çevrilə bilər”, - deyə siyasi şərhçi bildirib.
Ekspertin fikrincə, digər mühüm istiqamət süni intellekt və rəqəmsal texnologiyalardan iqlim fəaliyyətində daha geniş istifadədir. Bu texnologiyalar Günəş və külək enerjisinin istehsalını proqnozlaşdırmaq, elektrik şəbəkəsində yükü optimallaşdırmaq, su ehtiyatlarını izləmək, kənd təsərrüfatında iqlim risklərini müəyyənləşdirmək və ekstremal hava hadisələri barədə erkən xəbərdarlıq sistemlərini təkmilləşdirmək üçün tətbiq oluna bilər. Bu baxımdan BCAW2026-nın rəqəmsallaşma və innovasiyanı yaşıl enerji ilə əlaqələndirməsi xüsusilə əhəmiyyətlidir. Çünki rəqəmsal həllər enerji keçidinin daha səmərəli idarə olunmasına, resurslardan optimal istifadəyə və iqlim risklərinin əvvəlcədən müəyyənləşdirilməsinə imkan yaradır. Azərbaycanın BCAW2026-nı regional əməkdaşlıq mexanizminə çevirməsi daha böyük strateji üstünlüklər yarada bilər. Xəzər hövzəsi, Mərkəzi Asiya, Cənubi Qafqaz və Avropa arasında enerji bağlantılarının genişləndirilməsi Azərbaycanın həm enerji təhlükəsizliyi, həm də dekarbonizasiya gündəliyində rolunu artıra bilər.
“BCAW2026-nın COP29 irsini davam etdirərək COP31-ə gedən yolda əməkdaşlıq və praktiki həllər platforması kimi təqdim edilməsi də Azərbaycanın qlobal iqlim diplomatiyasındakı mövqeyini möhkəmləndirir. Bu platforma vasitəsilə Azərbaycan yalnız iqlim məsələlərinin müzakirə olunduğu məkan deyil, həm də müxtəlif ölkələri, investorları və texnologiya şirkətlərini konkret layihələr ətrafında birləşdirən tərəfdaşlıq mərkəzi kimi çıxış edə bilər. Azərbaycanın əsas hədəfi yalnız COP29-a uğurlu ev sahibi imicini qorumaqdan daha böyükdür. Azərbaycan yaşıl enerji layihələrini, xarici investisiyaları, süni intellekti və regional enerji əməkdaşlığını vahid strategiyada birləşdirməklə ölkəni iqlim diplomatiyasında yaşıl və texnoloji iqtisadiyyata keçidin mühüm mərkəzlərindən birinə çevirə bilər”, - deyə R.Bayramov vurğulayıb.
Müxbir - Səbinə Əlizadə
Bölmənin digər xəbərləri
