Əvvəlcə dövlət başçıları bəyanatlarla çıxış etdilər.

AZƏRBAYCAN PREZİDENTİ İLHAM ƏLİYEVİN

BƏYANATI

-Hörmətli cənab Prezident!

Hörmətli qonaqlar, xanımlar və cənablar!

Mən Azərbaycana rəsmi səfərə gəlmiş Pakistan İslam Respublikasının Prezidenti cənab Pərviz Müşərrəfi və onu müşayiət edən nümayəndə heyətinin bütün üzvlərini bir daha salamlayıram, “Azərbaycana xoş gəlmisiniz!” deyirəm.

Qardaş Pakistan Prezidentinin Azərbaycana səfəri iki ölkə arasında olan çox əlamətdar bir hadisədir. Pakistanla Azərbaycan arasında çox gözəl əlaqələr mövcuddur. Siyasi, iqtisadi, mədəni sahələrdə bizim ölkələrimiz çox səmərəli və uğurlu əməkdaşlıq edirlər. Pakistan və Azərbaycan bütün beynəlxalq tədbirlərdə, ümumiyyətlə, beynəlxalq aləmdə bir-birini daim dəstəkləyir, bir-birinə kömək edirlər.

Pakistan Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsində Azərbaycanın ədalətli mövqeyini daim dəstəkləyir və mən bu dəstəyə görə bir daha hörmətli cənab Prezidentə bütün Azərbaycan xalqı adından öz təşəkkürümü bildirirəm. Azərbaycan da əvvəllər olduğu kimi, bundan sonra da Pakistanı daim dəstəkləyəcəkdir, öz siyasi dəstəyini verəcəkdir.

Belə gözəl bir şəraitdə, əlbəttə, iqtisadi əlaqələrin inkişafı bizim ölkələrimizi daha da yaxından birləşdirəcəkdir. Biz çox istəyirik ki, iqtisadi əlaqələr inkişaf etsin, güclənsin və hər iki ölkəyə fayda gətirsin. Hökumətlərarası komissiyanın iclasında bu məsələlər müzakirə olunubdur və ümidvaram ki, bu səfərdən sonra iki ölkə arasında olan iqtisadi əlaqələr daha da güclənəcəkdir.

Yanacaq, energetika, kənd təsərrüfatı, turizm, digər sahələrdə əməkdaşlıq üçün çox gözəl zəmin vardır. Əlbəttə, humanitar, mədəni sahələrdə bizim əlaqələrimiz çox uğurla inkişaf edir, xalqlarımız bir-birinə böyük hörmətlə, rəğbətlə yanaşırlar.

Pakistan və Azərbaycan müttəfiq ölkələrdir. Biz bir-birimizi çox yaxşı başa düşürük. Beynəlxalq, regional məsələlərdə bizim mövqeyimiz üst-üstə düşür. Mən əminəm ki, bu səfərdən sonra aramızda olan əlaqələr daha da güclənəcək, xalqlarımız bir-birinə daha da yaxın olacaq və ümumiyyətlə, Pakistanla Azərbaycan arasında olan münasibətlər inkişaf edəcəkdir.

Hörmətli cənab Prezident, Sizi Azərbaycanda bir daha salamlayıram və əminəm ki, bu səfər, onun nəticələri də çox uğurlu olacaqdır.

PAKİSTAN PREZİDENTİ PƏRVİZ MÜŞƏRRƏFİN

BƏYANATI

-Bismillahir-rəhmanir-rəhim!

Cənab Prezident, çox sağ olun ki, Pakistan və Azərbaycan dostluğu haqqında bu qədər xoş sözlər dediniz. Ondan başlamaq istəyirəm ki, məni Azərbaycana dəvət etməyinizdən çox məmnunam. Böyük ehtiram hissi və başucalığı ilə nümayəndə heyətinə rəhbərlik edirəm və Azərbaycana, Sizin böyük ölkəyə gəlmişəm.

Pakistan və Azərbaycan ümumi mədəniyyətə malik ölkələrdir. Bizim insanlarımız eyni dinə sitayiş edirlər. Ona görə də bundan çıxış edərək, ölkələrimiz arasında siyasi və iqtisadi əlaqələri daha da genişləndirmək üçün böyük imkanlar mövcuddur.

Biz cənab Prezidentlə təkbətək görüşdə və nümayəndə heyəti ilə görüşdə bir sıra məsələləri müzakirə etdik. Bu müzakirələr zamanı qərara alındı ki, bütün mümkün sahələrdə əməkdaşlığı genişləndirmək lazımdır və bunun üçün imkanlar da vardır.

Siyasi sahədə bizim münasibətlərimizin xüsusiliyi ondan ibarətdir ki, biz bir-birimizə qarşılıqlı hörmətlə yanaşırıq və bütün məsələlərdə bir-birimizi daim dəstəkləyirik. Bu özünü Azərbaycanın Kəşmir məsələsinə münasibətində göstərir və eləcə də, Dağlıq Qarabağ məsələsində Pakistanın Azərbaycanın düzgün mövqeyini daim dəstəkləməsində özünü büruzə verir.

Dağlıq Qarabağın və onun ətrafında olan rayonların Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal edilməsi hər bir adi pakistanlını narahat edir. Mən bu gün Azərbaycan Prezidentinə söz vermək istəyirəm ki, biz bu münaqişədə Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü və düzgün mövqeyini daim dəstəkləyəcəyik.

Beynəlxalq məsələlərə baxışda bizim mövqelərimiz bütün məsələlərdə eynidir. Xüsusilə də islam dünyasının üzləşdiyi bütün problemlərdə biz eyni mövqedən çıxış edirik. Bu, həm Fələstin, həm Kəşmir, həm də İraq və Əfqanıstanda olan məsələlərə aiddir. Qərara alınmışdır ki, bundan sonra ölkələrimiz bu sahədə əməkdaşlığı daha da gücləndirsinlər və əlaqələndirsinlər.

Məlum olduğu kimi, bizim yaşadığımız dövr, XXI əsr iqtisadiyyat əsridir. Burada da biz Prezidentlə razılaşdıq ki, ümumi maraqları müəyyən edək və birgə iqtisadi komissiya ümumi maraqlar üzərində işləsin, məsələləri araşdırsın. Beləliklə, biz bütün imkanları inkişaf etdirək.

Mən imzalanmış sənədlərdən olduqca razıyam, olduqca məmnunam. Ümid edirəm ki, bu gün Prezidentlə aramızda imzalanan sənədlər ölkələrimizi, xalqlarımızı bir-birinə daha da yaxınlaşdıracaq və xalqlarımız arasında əməkdaşlıq bundan sonra yüksələn xətlə davam edəcəkdir.

Cənab Prezident, Pakistan bütün mümkün sahələrdə əməkdaşlığı genişləndirmək və dərinləşdirməyin tərəfdarıdır. Sonda sizin qarşınızda bəyan etmək istəyirəm ki, mən böyük məmnuniyyətlə cənab Prezidenti Pakistana rəsmi səfərə dəvət etmişəm. O da Pakistana gəlməyə razılıq veribdir. Minnətdarlığımı bildirmək istəyirəm ki, bu da bizə Azərbaycanın nümayəndə heyətinə burada bizə qarşı göstərilən qonaqpərvərliyi Pakistanda eyni ilə təkrar etməyə imkan yaradacaqdır. Bəyan etmək istəyirəm ki, Azərbaycan ilə Pakistan arasında münasibətlər davam edəcək və daha da güclənəcəkdir. Mən hesab edirəm ki, biz tərəfdaş deyilik, biz qardaşıq. Pakistan hər zaman Azərbaycanla olacaqdır. Çox sağ olun

Yaşasın Azərbaycan-Pakistan dostluğu!

X X X

Sonra Prezidentlər jurnalistlərin suallarına cavab verdilər.

SUAL: Mənim sualım Azərbaycan Prezidentinədir. Cənab Prezident, məlum olduğu kimi, Azərbaycanla Pakistan arasında çox güclü siyasi əlaqələr mövcuddur. Siz Pakistan Prezidenti ilə bu siyasi münasibətləri iqtisadi səviyyəyə keçirmək haqqında müzakirələr aparmısınızmı?

İLHAM ƏLİYEV: Bu barədə geniş fikir mübadiləsi aparılmışdır. Həm təkbətək görüşdə, həm də nümayəndə heyətləri ilə görüşdə bu məsələ müzakirə olunmuşdur. Bu sahədə böyük imkanlar var. Azərbaycan və Pakistan iqtisadi əməkdaşlıq edirlər. Amma bu, istənilən səviyyədə deyildir. Biz çox ümid edirik ki, bu səfərdən sonra iqtisadi əlaqələr daha da güclənəcək və biz konkret layihələr üzrə işləyəcəyik.

Bu əməkdaşlıq müxtəlif sahələrdə mümkündür. Bu məsələlər müzakirə olunubdur. Əminəm ki, ilk növbədə, neft-qaz sektorunda, kənd təsərrüfatında, turizm sahəsində və digər sahələrdə əlaqələr güclənəcəkdir. Biz çox istəyirik ki, bizneslə məşğul olan şirkətlər, iş adamları bir-birinə daha yaxın olsunlar, qarşılıqlı səfərlər etsinlər. Çünki həm Azərbaycanda, həm də Pakistanda qarşılıqlı surətdə faydalı əməkdaşlıq üçün gözəl şərait var. Şübhəsiz ki, gözəl siyasi münasibətlər iqtisadi əlaqələrin güclənməsinə öz töhfəsini verəcəkdir. Mən əminəm ki, bu səfərdən sonra bu sahədə biz gözəl nəticələr görəcəyik.

SUAL: Mənim sualım Pakistan Prezidentinədir. Cənab Prezident, hər iki ölkənin dövlət başçısı iqtisadi əlaqələri gücləndirmək niyyətini ifadə etdi. Konkret olaraq soruşmaq istəyirəm ki, neft-qaz sahəsində Pakistanla Azərbaycan arasında iqtisadi əməkdaşlığın perspektivlərini necə görürsünüz?

PƏRVİZ MÜŞƏRRƏF: Bəli, həqiqətən də, bu, bizim müzakirə etdiyimiz çoxsaylı məsələlərdən yalnız biridir. Bizə məlumdur ki, Azərbaycan neft və qaz sahəsində böyük təcrübəyə malikdir. Çox istərdik ki, Azərbaycanın bu təcrübəsindən faydalanaq, bu sahədə birgə müəssisələr açaq, Azərbaycanla birlikdə çalışaq, Azərbaycandan öyrənək. Bu səfər zamanı məni Pakistanın neft naziri müşayiət edir. O, öz azərbaycanlı həmkarı ilə görüşəcəkdir və konkret layihələr haqqında fikir mübadiləsi aparılacaqdır.

SUAL: Mənim sualım belədir: Kəşmir və Dağlıq Qarabağ məsələləri prezidentlərin görüşündə müzakirə olunmuşdur. Bu məsələdə tərəflər öz hərəkətlərini, bundan sonra atılacaq addımları əlaqələndirə bilərlərmi ki, bu sahədə daha çox səmərə əldə olunsun?

İLHAM ƏLİYEV: Bu sahədə əlaqələndirmə var. Biz qeyd etdik ki, bu məsələ müzakirə olunmuşdur. Bildiyiniz kimi, bütün beynəlxalq təşkilatlarda Pakistanla Azərbaycan bu məsələlərdə bir-birini dəstəkləyir, öz siyasi dəstəyini verir. Biz istəyirik ki, beynəlxalq hüquq normaları işləsin, istəyirik ki, ədalət bərpa olunsun. Biz istəyirik ki, bu məsələ sülh yolu ilə öz ədalətli həllini tapsın. Amma beynəlxalq hüquq normaları əsasında.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının qətnamələri var və bunlar icra olunmur. Əlbəttə, biz tələb edirik ki, bunlar icra olunsun və tezliklə bu münaqişələr öz həllini tapsın. Gələcəkdə də bu məsələlərlə əlaqədar iki ölkə bir-birini dəstəkləyəcəkdir.

PƏRVİZ MÜŞƏRRƏF: Mən cənab Prezidentin dediklərinə əlavə etmək istəyirəm ki, həqiqətən, biz bundan sonra da bu məsələlərdə bir-birimizi dəstəkləməkdə davam edəcəyik.

SUAL: Mənim sualım Pakistan Prezidentinədir. Cənab Prezident, İslam Konfransı Təşkilatının iclası zamanı Siz maarifçi-liberalizm ideyasını irəli sürmüşdünüz. Bu ideya nədən irəli gəlmişdir?

PƏRVİZ MÜŞƏRRƏF: Məlum olduğu kimi, hazırda bütün dünya inkişaf edir. Lakin eyni zamanda, bütün dünya çox təhlükəli bir yerə çevrilmişdir. Bu dünyanın sakinləri kimi, bizim də hamımızın əsas məqsədimiz, borcumuz ondan ibarətdir ki, dünyanı daha da təhlükəsiz məkana çevirək. İkinci tələbat ondan irəli gəlir ki, hazırda bütün müsəlman dünyasında sosial sektor çox zəif inkişaf edibdir və əhali arasında savadın səviyyəsi olduqca aşağıdır. Ona görə də İslam Konfransı Təşkilatının bir üzvü kimi biz istərdik ki, müsəlman xalqları, islam dininə sitayiş edən xalqlar savadlarını artırsınlar.

Mən maarifçi-liberalizm dedikdə, iki məsələni nəzərdə tuturam. Birincisi, müsəlman dünyası özü-özünə yardım etməlidir. Biz ekstremizmdən azad olmalıyıq və sosial inkişafa doğru getməliyik. İkincisi isə, Qərbdən daha çox asılıdır. İlk növbədə, Birləşmiş Ştatlar, Qərb ölkələri yardım etməlidirlər ki, biz bu siyasi münaqişələrdən yaxa qurtaraq. Bu siyasi münaqişələrin həll olunmasında onlar bizə yardım etməlidirlər. Əlbəttə, ədalətli əsaslarla. Onlar bundan sonra bizim sosial və iqtisadi inkişafımıza yardım əllərini uzatmalıdırlar. Biz düşünürük ki, əgər belə olarsa, burada uduzan tərəf olmayacaqdır. Hamı qalib gələcəkdir. Xüsusilə də müsəlman dünyası. Çox sağ olun.

X X X

Mətbuat konfransında Baş nazirin birinci müavini Yaqub Eyyubov, nazirlər, Pakistanın Bakıdakı səfiri Məhəmməd Hafiz, Azərbaycanın İslamabaddakı səfiri Eynulla Mədətli və Pakistan nümayəndə heyətinin üzvləri iştirak edirdilər.