Azərbaycanın və Özbəkistanın iqtisadi potensialı əməkdaşlığın daha da güclənməsinə təkan verir - RƏY
Bakı, 27 avqust, AZƏRTAC
Prezident İlham Əliyevin Özbəkistan Lideri Şavkat Mirziyoyevin dəvəti ilə Daşkəndə səfəri ölkələrimiz arasında münasibətlərin daha da dərinləşməsinə, əlaqələrimizin güclənməsinə səbəb oldu. Zəngin səfər proqramı iki qardaş Türk dövlətinin tarixi, siyasi və mədəni bağlarını möhkəmləndirdi. Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ölkələri ilə münasibətlərində önəmli yer tutan Özbəkistan daim birmənalı olaraq beynəlxalq platformalarda ölkəmizin haqq səsinə dəstək verib. Özbəkistan 2008-ci ilin martında BMT Baş Assambleyasında səsverməyə çıxarılmış “Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərindəki vəziyyət” adlı qətnamənin lehinə səs verən yeganə Mərkəzi Asiya ölkəsidir. Məhz bunun nəticəsidir ki, bu gün iki ölkənin siyasi rəhbərlikləri arasında münasibətlər olduqca səmimi və dostcasınadır.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında politoloq Ramiz Alıyev səsləndirib.
Özbəkistanı və Azərbaycanı bir-birinə təkcə dil, din, tarixi milli kimlik deyil, həm də oxşar siyasi talelərin bağladığını deyən politoloq əlavə edib ki, tarixin ağır məşəqqətlərindən çıxaraq eyni dövrdə müstəqillik qazanan ölkələrimizin dostları da, düşmənləri də eynidir. 1918-ci ilin fevralında bolşeviklərin dəstəyi ilə “Daşnaksütyun”un hərbi qanadı tərəfindən Kokand vilayətində özbəklərə qarşı soyqırımı törədilib, nəticədə 35 min insan öldürülüb. Təkcə üç gün ərzində Kokand şəhərində 10 minə yaxın dinc sakin vəhşicəsinə qətlə yetirilib. Bu mənada 2020-ci il 44 günlük Vətən müharibəsində Azərbaycan bütün Türk dünyasına qarşı törətdikləri cinayət əməllərinin qisasını ermənilərdən aldı. Bizim Qələbəmizi bütün Türk dünyası, o cümlədən Özbəkistan sevinclə, coşqu ilə qarşıladı.
“Bu gün iki qardaş ölkənin liderlərinin uzaqgörən siyasəti nəticəsində çoxşaxəli əlaqələrimiz qibtə olunacaq səviyyədədir. Özbəkistan Türk dünyasının güclənməsi üçün önəmli addımlar atır. Həm Türkiyə, həm də Azərbaycan Özbəkistanın bu yöndəki siyasətini dəstəkləyir. Ölkələrimiz Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı (TÜRKSOY), Türk Dövlətləri Parlament Assambleyasının (TÜRKPA), Beynəlxalq Türk Akademiyası, Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu, Dünya Türk Biznes Şurası və digər qurumlar çərçivəsində sıx əməkdaşlıq edir. Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyev ilk dövlət səfərini də Azərbaycana edib. O, özbək xalqı adından hədiyyə olaraq Füzulidə inşa edilən Mirzə Uluqbəy adına 1 nömrəli tam orta məktəbin açılış mərasiminə qatılıb.
Ötən il Özbəkistanla ticarət dövriyyəsinin həcmi 180 milyon ABŞ dollarına yaxın olub. Hacıqabul Sənaye Parkında birgə layihə çərçivəsində avtomobil istehsal edilir. Bu il iyulun 1-nə olan məlumata görə, əməkdaşlıq çərçivəsində “Chevrolet” markalı 5300-dən çox avtomobil istehsal olunub. Böyük iqtisadi potensialımız ticari əməkdaşlığın səviyyəsinin daha da artırılmasını diktə edir. Bakıda keçirilən Azərbaycan-Özbəkistan biznes-forumu və energetika nazirləri arasında 2023-2025-ci illər üçün enerji sektorunda əməkdaşlığın genişləndirilməsinə dair imzalanan Yol Xəritəsi iqtisadi münasibətlərimizin yeni mərhələyə keçdiyinin sübutudur. Orta Dəhliz layihəsi Mərkəzi Asiya dövlətləri üçün də böyük əhəmiyyətə malikdir. Yaradılmış nəqliyyat-logistika infrastrukturu ölkələrimizi beynəlxalq nəqliyyat şəbəkəsinin vacib bir hissəsinə çevirib”,-deyə o qeyd edib.
Politoloq bildirib ki, iki ölkə arasında bu vaxtadək imzalanmış 170-ə yaxın sənəd, strateji tərəfdaşlığın dərinləşdirilməsi və hərtərəfli əməkdaşlığın inkişafına dair Bəyannamə əməkdaşlıq üçün möhkəm hüquqi bazadır. Azərbaycan Respublikası ilə Özbəkistan Respublikası arasında müttəfiqlik münasibətləri haqqında Müqavilə" isə tarixə düşəcək çox böyük sənəddir. Müqavilə Azərbaycan və Özbəkistanın beynəlxalq arenada bir-birini dəstəkləyən müttəfiq ölkələr kimi çıxış etmələrini nəzərdə tutur. Azərbaycan və Özbəkistan icra etdikləri birgə layihələrlə böyük uğurlara imza atacaqlar. Güclü əlaqələr hər iki ölkənin iqtisadi, siyasi və mədəni inkişafına böyük töhfə verəcək.
R.Alıyev əlavə edib ki, yüz illər öncə - Türk dövlətləri arasında hələ sərhədlər olmayanda bizim tariximiz, mədəniyyətimiz bir idi. Dahi özbək mütəfəkkiri Əlişir Nəvai “Xəmsə”sini dahi Nizami Gəncəvinin “Xəmsə”sindən ilhamlanaraq yazmışdı. Azərbaycan filosofu, şairi və görkəmli din xadimi, Qarabağəsilli, XVI-XVII əsrlərdə yaşamış Yusif ibn Məhəmmədcan Qarabağinin məzarı Özbəkistanın Səmərqənd şəhərində yerləşir. Daşkənddə və Bakıda Nizami Gəncəvinin və Əlişir Nəvainin abidələri ucaldılıb. Bakıda, İçərişəhərdə yerləşən, XV əsrə aid Buxara karvansarası Asiyadan gələn tacirlər tərəfindən tikilib. Bu faktlar əlaqələrimizin keçmişindən və möhkəmliyindən xəbər verir.