Tokio, 23 iyun, AZƏRTAC 

Azərbaycan böyük və parlaq gələcəyin başlanğıcındadır, xalqınızı xoşbəxt gələcək gözləyir. Bu sözləri AZƏRTAC-ın Yaponiyadakı xüsusi müxbirinə müsahibəsində Yaponiyanın Rusiya və MDB ölkələri ilə ticarət Assosiasiyasının (ROTOBO) direktor müavini Okada Kunio deyib. Müsahibəni oxucularımıza təqdim edirik.

- Cənab Okada, siz Yaponiyanın Rusiya və MDB ölkələri ilə ticarət Assosiasiyasının direktor müavini kimi Azərbaycan ilə ticarət əlaqələrinin qurulmasında yaxından iştirak edirsiniz. Həmin əlaqələrin bugünkü səviyyəsi barədə nə deyə bilərsiniz?

- Əvvəla qeyd edim ki, adından göründüyü kimi bizim Assosiasiya Rusiya və MDB ölkələri ilə Yaponiya arasında ticarət əlaqələrinin qurulması ilə məşğuldur. Məqsədimiz yapon şirkətləri ilə həmin ölkələrin şirkətləri arasında biznes əlaqələrinin qurulması və qarşılıqlı ticarətin reallaşdırılmasıdır. Assosiasiyamız 1967-ci ildən fəaliyyət göstərir. Burada 150-yə yaxın yapon şirkəti birləşib. Bizim tərəfimizdən toplanan məlumatlar Yaponiya hökumətinə, şirkətlərə təqdim edilir və məqsədəuyğun hesab edildiyi təqdirdə həyata keçirilir. Ötən müddətdə çoxsaylı layihələrin reallaşmasına yardım etmişik. Doğrusunu deyim ki, Azərbaycan müstəqilliyini yeni bərpa etmiş ölkə kimi Yaponiyada hələ kifayət qədər yaxşı tanınmayıb. Yaponiyada Azərbaycan məhsullarının daha geniş tanınması üçün əlimizdən gələni edirik. Bildiyiniz kimi, Yaponiya ilə Azərbaycan arasında iqtisadi əməkdaşlıq üzrə Dövlət Komissiyası fəaliyyət göstərir. İndiyədək həmin komissiyanın həm Bakıda, həm də Tokioda doqquz iclası keçirilib. Sonuncu, doqquzuncu iclas cari ilin fevralında Bakıda baş tutub. Həmin iclaslar zamanı ötən dövrdə görülən işlərə yekun vurulmaqla yanaşı, həm də qarşılıqlı maraq doğura biləcək yeni layihələr barədə məlumatlar verilir, təqdimatlar keçirilir. Bu materiallar Assosiasiya tərəfindən kitabça halında yapon dilində dərc edilərək şirkətlərə göndərilir.

Bundan əlavə, Yaponiyanın JETRO (Yaponiya Xarici Ticarətin İnkişafı Təşkilatı) təşkilatının xətti ilə Azərbaycan şirkətləri Beynəlxalq “Foodex Japan” Qida və İçki Sərgisinə qatılmağa başlayıblar. Məhz bu sərgidə iştirakdan sonra “Şərq Ulduzu” şirkətinin şərabları Yaponiya bazarına daxil olub. “Gilan Holding”in “Jalə” nar şirələri də artıq Yaponiya bazarında özünə yer etməkdədir. Eyni zamanda, bu il ilk dəfə olaraq “Azərsun Holding” MMC həmin sərgidə məhsullarını yapon iş adamlarına təqdim edib.

Fikrimcə, “Made in Azerbaijan” brendinin Yaponiyada daha geniş tanınması istiqamətində işləri daha da intensivləşdirmək lazımdı. Azərbaycan yalnız karbohidrogen ixracatçısı kimi deyil, həm də qeyri-neft sektoruna məxsus yüksək keyfiyyətli məhsulların tanınması istiqamətində uğurlar qazana bilər. Yaponiya bazarı çox böyükdür və demək olar ki, dünyanın bütün ölkələri ilə ticarət əlaqələri var. Digər tərəfdən Yaponiyada rəqabət də çox güclüdür. Lakin buna baxmayaraq düşünürəm ki, yüksək keyfiyyəti, xüsusi tamı ilə seçilən Azərbaycanın qida məhsullarının, içkilərinin bir brend olaraq Yaponiyada daha geniş tanınacağı gün o qədər də uzaqda deyil. Sadəcə bu istiqamətdə işlər davam etdirilməli və yapon alıcılara Azərbaycan məhsulları barədə məlumatlar daha geniş diapazonda, ardıcıl olaraq çatdırılmalıdır.

- Azərbaycanın son illər əldə etdiyi uğurlar dünyanın başqa ölkələri kimi Yaponiyanın da diqqətini cəlb edib. Ölkəmiz beynəlxalq tədbirlərin keçirildiyi mərkəzlərdən birinə çevrilib. Siz dəfələrlə Azərbaycana səfər edərək ölkəmizlə yaxından tanış olmusunuz. Azərbaycan haqda fikirlərinizi bilmək maraqlı olardı.

- Bildiyiniz kimi, bu il Yaponiya ilə Azərbaycan arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasının 25-ci ildönümü qeyd olunur. Yəni artıq 25 ildir ki, Yaponiya ilə Azərbaycan arasında siyasi, iqtisadi və digər sahələrdə əməkdaşlıq uğurla davam edir. Səmimi deyim ki, həqiqətən də Azərbaycanın cəmi 26 il bundan əvvəl müstəqilliyini bərpa etməsinə baxmayaraq, uğurları çox böyükdür. Düşünürəm ki, bunun əsasında düzgün istiqamətlənmiş strategiya və dövlət rəhbərliyinin dərindən düşünülmüş siyasəti dayanır. Eyni zamanda, gənc ölkənizdə gənclərə xüsusi önəm verilir. Məsələn, Azərbaycanın Yaponiyadakı səfiri gənc olmasına baxmayaraq, çox fəal işləyir. Demək istəyirəm ki, Azərbaycanda gənclərə göstərilən diqqət, etibar və inam ölkənizin qazandığı uğurlarda mühüm rol oynayır. Gənclər siyasəti, insan kapitalının formalaşması istiqamətində görülən işlər, dünyanın inkişaf etmiş ölkələrinə təhsil üçün göndərilən gənclərin qayıdaraq öz bilik və bacarığını doğma vətənlərinin inkişafı üçün tətbiq etməsi öz müsbət nəticələrini göstərir.

Beynəlxalq tədbirlərə gəlincə isə, deyə bilərəm ki, həmin tədbirlər Azərbaycanın qazandığı uğurları tanıtmaq baxımından xüsusi əhəmiyyətə malikdir. İstər beynəlxalq səviyyəli siyasi tədbirlər, müxtəlif forumlar, istərsə də “Eurovision” kimi musiqi və ilk Avropa Oyunları, Formula-1 Qran Prisi kimi idman yarışları Azərbaycanı dünyaya tanıdan mühüm vasitələr kimi böyük nəticələrə aparıb çıxara bilər. Müəyyən mənada bu mənə Yaponiyanın təcrübəsini xatırladır. Azərbaycan hökumətinin yalnız paytaxta deyil, eyni zamanda, regionlara göstərdiyi diqqət də ölkənizin turizm potensialının tanıdılması baxımından əhəmiyyətlidir. Azərbaycanda turizmin inkişafı, müvafiq infrastrukturun - yolların və mehmanxanaların beynəlxalq standartlar səviyyəsində tikintisi oraya dünyanın hər yerindən turistlərin axınına səbəb olacaq. Eyni zamanda, Azərbaycana səfər üçün viza verilişi prosedurlarının sadələşdirilməsi, investisiya qoyuluşu və xarici biznesmenlərin fəaliyyəti üçün müvafiq qanunvericiliyin formalaşması da bu istiqamətdə atılan mühüm addımlardır. Bütün bunlar ölkənizin müsbət imicinin yaranması və yayılmasına çox böyük təsir göstərir.

Düşünürəm ki, Azərbaycan böyük və parlaq gələcəyin başlanğıcındadır, xalqınızı xoşbəxt gələcək gözləyir.

- Siz, eyni zamanda, Azərbaycana səfərləriniz zamanı xalqımızın ümummilli lideri Heydər Əliyevlə də ünsiyyətdə olmusunuz. Bir siyasətçi və dövlət xadimi kimi onu necə xarakterizə edərdiniz?

- Doğrusunu deyim ki, ilk görüşdən Heydər Əliyev mənə böyük şəxsiyyət, təcrübəli dövlət xadimi kimi çox güclü təsir bağışlamışdı. Məni ən çox heyrətləndirən onun fenomenal yaddaşa malik olması idi. Bizim ilk görüşümüzdə onun bütün çıxışı zamanı heç bir qeyddən, yəni hər hansı bir vərəqdən istifadə etmədən danışması məni çox təəccübləndirmişdi. İşimlə bağlı görüşdüyüm dövlət xadimləri arasında Heydər Əliyev ilk siyasətçi idi ki, böyük bir görüşdə aparılan danışıqların səviyyəsinə, istifadə edilən faktlara baxmayaraq fikirlərini heç bir qeyddən istifadə etmədən ifadə edirdi. Növbəti görüşümüzdə isə o məni daha çox heyrətləndirdi. İşinin həcminə, görüşdüyü çoxsaylı insanlara baxmayaraq, Heydər Əliyev məni görən kimi tanıdı. Sanki biz onunla bir neçə ay deyil, cəmi bir neçə gün qabaq görüşmüşdük. Bu mənə çox xoş təsir bağışladı.

Fikrimcə, Azərbaycanın müstəqil dövlət kimi formalaşmasında, neft strategiyasının hazırlanmasında, dünya dövlətləri cərgəsində öz yerini tutmasında Heydər Əliyev əvəzsiz xidmətlər göstərib. Azərbaycanın karbohidrogen ehtiyatlarının dünya bazarlarına çıxarılması kimi çox mürəkkəb vəzifənin öhdəsindən o, çox böyük bacarıqla gəldi. Həmin vaxt bütün dünyanın diqqəti Azərbaycanda idi. Heydər Əliyev böyük karbohidrogen ehtiyatlarına malik Azərbaycan gəmisinin əsil kapitanı kimi özünü göstərdi. “Əsrin müqaviləsi” kimi mühüm beynəlxalq sənədin hazırlanması, Xəzər neftinin dünyanın aparıcı şirkətlərinin cəlb edilməsi yolu ilə beynəlxalq bazarlara çıxarılması kimi böyük bir şahmat oyununu çox böyük ustalıqla başa çatdırdı. Bu gün Azərbaycanın qazandığı böyük uğurlar həmin vaxt atılan addımların düzgünlüyünü birbaşa təsdiq edir.

Heydər Əliyev, eyni zamanda, Azərbaycan ilə Yaponiya arasında siyasi, iqtisadi, mədəni və digər sahələrdə əməkdaşlığın qurulmasında da mühüm rol oynayıb, qarşılıqlı münasibətlərin əsasını qoyub. Yaponiyaya cəmi bir dəfə səfər etməsinə baxmayaraq, bu gün də onu bu Gündoğar ölkədə çox böyük hörmətlə anır və xatirəsini yüksək qiymətləndirirlər.

- Maraqlı müsahibəyə görə çox sağ olun.

Vüqar Ağayev

AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri

Tokio