Azərbaycanlı alimin elmi məktəbi Rusiyada rəsmi olaraq tanınıb
Moskva, 24 iyun, AZƏRTAC
Bu ilin iyun ayında Rusiya Təhsil Akademiyasının Ekoloji Təhsil Problemləri üzrə Elmi Şurasının Plenumu professor Nizami Məmmədovun orijinal elmi məktəbi olan “Ətraf Mühit Təhsilinin Fəlsəfəsi”nin yaradılmasını vurğulayan qərar qəbul edib. Məktəbin nəzəri prinsipləri orta və ali təhsildə geniş istifadə üçün tövsiyə olunur.
“Elmi məktəbin Rusiya Təhsil Akademiyası səviyyəsində tanınması uzun illər davam edən işin nəticəsidir və eyni zamanda, ekoloji təhsil ideyalarının müstəsna aktuallığının təsdiqidir. Bu gün ətraf mühit problemlərinin yalnız yeni texnologiyalar vasitəsilə həll edilə bilməyəcəyi ümumi şəkildə qəbul edilir. Cəmiyyət ilə təbiətin vəhdətini əks etdirən və anlayan milli və qlobal səviyyələrdə yeni bir düşüncə tərzinin formalaşdırılması zəruridir”, - deyə Rusiya Prezident Akademiyasının Dövlət Xidməti və İdarəetmə İnstitutunun professoru, UNESCO eksperti Nizami Məmmədov AZƏRTAC-ın müxbirinə bildirib.
“Ekoloji təhsilin fundamental əsası insanın əlverişli mühitdə yaşayış hüququdur. İnsan sağlamlığı və deməli, cəmiyyətin gələcəyi birbaşa ətraf mühitin vəziyyətindən asılıdır. Ekoloji düşüncə müasir insanın dünyagörüşünün ən vacib atributuna çevrilməlidir”, - deyə o vurğulayıb. Əlbəttə ki, belə düşüncənin formalaşması çoxşaxəli vəzifədir. O, sistemli yanaşma tələb edir: uşaqlıqdan ekoloji təhsil, maarifçilik, cəmiyyətdə məqsədyönlü informasiya siyasəti və müvafiq hüquqi və sosial-iqtisadi mexanizmlərin yaradılması.
Eyni zamanda, alimin sözlərinə görə, ekoloji təhsil hazırda xüsusi, demək olar, tarixi əhəmiyyət kəsb edir, çünki bəşəriyyətin prinsipial olaraq yeni inkişaf səviyyəsinə - ekoloji sivilizasiyaya keçidi üçün ilkin şərtlər yaradır. Ekoloji təhsil, ümumiyyətlə və bütövlükdə, yeni bir mədəniyyət, məsuliyyətli istehlak və uzunmüddətli nəticələri nəzərə alan qərar qəbuletmə bacarıqlarını, yəni məhz yeni bir cəmiyyət tipi üçün lazım olan keyfiyyətləri formalaşdırır.
Əlli illik tədris və tədqiqat fəaliyyəti ərzində N.Məmmədov monoqrafiyalar, dərsliklər və analitik tədqiqatlar da daxil olmaqla 400-dən çox elmi iş nəşr etdirib. O, 40-dan çox namizədlik və doktorluq dissertasiyasının hazırlanmasına rəhbərlik edib.
Professorun əsərləri arasında yuxarı siniflər üçün ilk nəşri 1996-cı ildə işıq üzü görmüş ekologiya dərsliyi xüsusi yer tutur. Son 25 ildə kitab yenidən çap olunur. Həmçinin bir sıra xarici dillərə tərcümə olunub və təhsil prosesində geniş istifadə olunmağa davam edir. Dərsliyin özünəməxsus xüsusiyyəti ondadır ki, burada ekologiya ayrıca biliklər toplusu kimi deyil, təbiəti, insanı, cəmiyyəti və mədəniyyəti birləşdirən vahid sistem kimi təqdim olunur.
O, Azərbaycanın tanınmış alimləri Urxan Ələkbərov, Sevda Məmmədəliyeva, Vilayət İsmayılov və İslam Mustafayevlə çox sıx və səmərəli əməkdaşlıq edir. Ötən il S.Məmmədəliyeva ilə həmmüəllif olaraq Bakıda üç dildə (Azərbaycan, ingilis və rus) “Ekoloji sivilizasiya astanasında: yaşıl enerjiyə keçid” adlı kitab nəşr edilib və COP29 iştirakçıları arasında böyük maraq doğurub.
Bu il yenə də S.Məmmədəliyeva ilə birgə geniş oxucu kütləsi üçün nəzərdə tutulan “Ekoloji bilik üfüqləri” nəşri Azərbaycan dilində işıq üzü görəcək.
Bölmənin digər xəbərləri
