Dəyəri 7,5 milyard dollar olan Olimpiya Oyunları
Bakı, 25 iyul, AZƏRTAC
İyulun 26-da Parisdə 2024-cü il Yay Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimi keçiriləcək. Fransa onun təşkilinə 7,5 milyard dollar xərcləyib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, Olimpiada tarixində ilk dəfə olaraq oyunların açılışının stadionda deyil, Parisin mərkəzində baş tutması nəinki maraq və heyrət hissi doğuracaq, həm də üç saatlıq mərasimin təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlığı artıracaq.
Olimpiada pandemiyadan sonrakı dövrdə ilk Oyunlar olacaq və 2016-cı ildə Rio-de-Janeyrodan sonra yenidən tamaşaçılar qarşısında keçiriləcək.
Təbii ki, bir çoxları 1900 və 1924-cü ildən sonra Parisdə keçiriləcək üçüncü Olimpiya Oyunlarının sakit də olsa, artıq başlandığına inanır. Onların fikrincə, başlanğıc nöqtəsi Fransa paytaxtının meri, 65 yaşlı Anna İdalqo və Fransanın 46 yaşlı idman naziri Ameli Udea-Kasterin Sena çayında üzmək və bununla da çağırışı qəbul etmək qərarı olub. Nəhayət, Fransanın vergi ödəyicilərinə təqribən 1,5 milyard avroya başa gələn Sena çayının təmizlənməsi üçün onillik proqram öz bəhrəsini verdi. Çayda üzmək 1923-cü ildən qadağan edilib.
Sena çayında çoxdan vəd edilən üzməyə cəsarət etməyən yeganə şəxs Fransa prezidenti Emmanuel Makrondur.
Olimpiada ərəfəsində son günlərdə Fransa mətbuatı Oyunları tənqid edib, ekspertlər bunu hökumətin dəyişməsi və formalaşmış hakim koalisiyanın olmaması ilə əlaqələndiriblər. Olimpiada nə qədər yaxındırsa, fransızların ona qarşı dözümsüz münasibəti bir o qədər güclü olur, baxmayaraq ki, nəzəri cəhətdən bunun əksi olmalıdır. Lakin Makron və səlahiyyətlilər üçün ən pis amil restorançıların şikayətləri olub. Onlardan biri mediaya bu sənayedə gəlirin 30 faizdən 70 faizə düşdüyünü deyib və soruşub: “Turistlər haradadır?” Digəri isə gileylənib ki, eyvanı bağlamağa məcbur oldular, çünki orada şose velosipedi yarışı keçiriləcək (o vaxt ona bir həftə qalmışdı). Parisdəki İle de Cité'nin mərkəzi bölgəsində ticarət ümumiyyətlə məhduddur. Niyə? Təhlükəsizlik tələbləri səbəbindən. Bəzi sahibkarlar bizneslərini bağlayır və bir aylığına Parisi tərk edirlər. Boz zonada restoran sahibi Jülyen deyir ki, şəhər indi səhraya bənzəyir.
Hətta yerli mediada məqalələrin sərlövhələrinə nəzər salmaqla da Olimpiadanın ağır bir yük olduğunu müəyyən etmək olar. Fransalı idmançılar üçün formaların əsas tədarükçüsü olan idman avadanlıqları istehsalçısı “Le Coq Sportif” şirkəti tədarükünü iki gün gecikdirib. “Bu, tamamilə biabırçılıqdır” yazan “Le Figaro” nəşri federasiyalardan birinin texniki direktoruna istinad edir. Hazırda bir neçə fransalı idmançı hələ də olimpiya kostyumlarını almayıb.
Fransız idmançılar şikayət edirlər ki, Olimpiya kəndindən idman obyektlərinə gedən yol çox vaxt aparır və bəzən iki saata qədər davam edir.
Açılış mərasimində iştirak edən nəqliyyat işçiləri və hətta rəqqasələr də hökuməti tətil elan etməklə hədələyirlər. Fransa yüksəksürətli dəmir yolları şəbəkəsi ilə əhatə olunub. Bir neçə saat ərzində Parisdən qatarla ölkənin istənilən nöqtəsinə çata bilərsiniz, ancaq dəmir yolu nəqliyyatı işləməsə, bunu etmək mümkün olmayacaq. Dəmiryol işçiləri tətillərə qoşulsa, nəqliyyatın çökməsi hadisəsi baş verəcək. Nəqliyyat işçiləri Fransa hökumətinin vəd etdiyi Olimpiya mükafatı adlanan pulun ödənilməsini tələb edirlər. 2024-cü il Olimpiadası ilə əlaqədar şirkətlər tətil edənlərin sayını kəskin azaldıb, uçuşların sayının artması səbəbindən qalan işçilərin iş yükü də kəskin artıb. Buna görə də həmkarlar ittifaqları maaşların artırılmasını tələb ediblər. Səlahiyyətlilər 1900 avro ödəniləcəyini vəd etsələr də, indiyədək sözlərinin üstündə durmayıblar. Zibilyığanlar da təkcə 1900 avroluq Olimpiya mükafatı deyil, həm də maaşların 400 avro artırılmasını tələb edərək işlərini tərk etməyə hazırdırlar. Kommunal xidmət işçiləri öz tələblərini turist axını ilə əlaqədar iş yükünün kəskin artması ilə əsaslandırırlar. Zibilyığanlar tətil etsə, Parisin onsuz da bərbad küçələrinin nəyə çevriləcəyini təsəvvür etmək çətin deyil.
Açılış mərasiminin özü də təhlükə altındadır. Az maaş alan sənətçilər də etiraz etməyə hazırdırlar. Burada təkcə rəqqasların sayı 300 nəfərdir! İncəsənət işçiləri planlaşdırılmamış məşqlər üçün əlavə ödənişlər almaq istəyirlər. Əks halda, onlar şouda görünməyəcəklər və belə olan təqdirdə Oyunların Təşkilat Komitəsi yəqin ki, özü oxuyub rəqs etməli olacaq.
Fransa mətbuatı yazır ki, Sena təbii ki, hələ də üzgüçülük üçün yararsızdır, Paris meri Anna İdalqonun akvalanqda çaya batmasına baxmayaraq, nəzarət məlumatları bunu göstərir.
“L'Equipe” qəzetinin məlumatına görə, Parisdəki Olimpiya kəndinin əsas restoranında bəzi qida məhsullarının çatışmazlığı aşkar edilib. İdmançıların özləri səhər yeməyi zamanı yumurta və qızardılmış ətin kifayət qədər olmamasından bu nəşrə şikayət ediblər. Onlar bəzi məhsulların yenidən gətirilməsi sürətindən də narazıdırlar.
Təbii ki, Olimpiada arenalarda çıxışlarla yanaşı, Oyunlara ev sahibliyi edən şəhərlər üçün də təəssürat doğuracaq məsələdir. Paris isə, deyəsən, xüsusən də Britaniyanın “Telegraf” qəzetindəki kəskin məqalədən sonra bu kontekstdə onlara qalib gələ bilməyəcək. Bu yazıda baş redaksiya məqaləsinin müəllifi təklif edir ki, Fransa paytaxtının həqiqətən də Olimpiadaya ev sahibliyi etmək istəməsi üçün heç bir “turistik” səbəb yoxdur, çünki bu, ildə 44 milyon turist göstəricisi ilə dünyanın ən məşhur və populyar şəhəridir. Bununla yanaşı, məqalədə Oyunlar bu günlərdə bir-birinin ardınca xəyal qırıqlığına uğrayan prezident Makron üçün vəsvəsə olmasa da, şəxsi məsələ kimi təqdim edir.
“Telegraf” qəzeti jurnalistinin sözlərinə görə, Parisdə mehmanxana doluluğu ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə aşağıdır. Həmçinin qeyd edilir ki, “Air France” aviaşirkətinin ilin üçüncü rübü üçün proqnozlaşdırdığı itkilər vətəndaşların azalan marağı və Oyunların mərkəzinə çevriləcək məkanlara səyahət etmək istəməməsi ilə bağlıdır.
Bölmənin digər xəbərləri
