Dövlət Agentliyinin nümayəndəsi: İqlim dəyişiklikləri tikinti təhlükəsizliyinə birbaşa təsir göstərir
Bakı, 14 may, AZƏRTAC
Sürətli urbanizasiya şəraitində tikinti təhlükəsizliyinin təmin edilməsi artıq texniki məsələ olmaqdan çıxaraq dövlət siyasətinin böyük istiqamətlərindən birinə çevrilib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bunu Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun On Üçüncü Sessiyası (WUF13) ilə əlaqədar Fövqəladə Hallar Nazirliyi (FHN) tərəfindən “Şəhərsalma fəaliyyətində tikinti, yanğın, texniki və radiasiya təhlükəsizliyinin təmin olunmasında dövlət nəzarəti” mövzusunda dəyirmi masada çıxışı zamanı nazirliyin Tikintidə Təhlükəsizliyə Nəzarət Dövlət Agentliyinin Baş Dövlət Tikinti Müfəttişliyinin baş məsləhətçi-baş müfəttişi Vüqar Hacıyev deyib.
Onun sözlərinə görə, tikinti sahəsində yol verilən ən kiçik səhlənkarlıq insan həyatı üçün ciddi risklər yarada bilər. Dünyanın müxtəlif ölkələrində baş vermiş bina uçqunları, yanğınlar və texnogen qəzalar göstərir ki, təhlükəsizlik tədbirlərinə əməl edilməməsi ağır sosial və iqtisadi nəticələrə səbəb olur. Buna görə də dövlət nəzarətinin əsas məqsədi yalnız qayda pozuntularını aşkarlamaq deyil, risklərin qabaqlayıcı şəkildə idarə olunmasıdır.
Azərbaycanda tikinti təhlükəsizliyi sahəsində hüquqi bazanın kifayət qədər geniş olduğunu diqqətə çatdıran V.Hacıyev deyib ki, həmin istiqamətdə Azərbaycan Respublikasının Şəhərsalma və Tikinti Məcəlləsi, "Texniki təhlükəsizlik haqqında" Qanun, əməyin mühafizəsi normaları, yanğın təhlükəsizliyi qaydaları, seysmik tikinti normaları əsas hüquqi mexanizmlər kimi tətbiq olunur: "Xüsusilə qeyd edilməlidir ki, dövlət nəzarəti artıq yalnız sənəd yoxlaması ilə məhdudlaşmır. Müasir yanaşma riskəsaslı nəzarət sisteminə əsaslanır. Həmin sistemdə yüksəkriskli obyektlər daha ciddi monitorinq olunur. Tikintinin bütün mərhələləri rəqəmsal şəkildə izlənilir və təhlükəsizlik göstəriciləri davamlı qiymətləndirilir. Ümumiyyətlə, tikinti təhlükəsizliyi üç əsas istiqamətdə təmin olunmalıdır. Birinci istiqamət konstruktiv təhlükəsizlikdir. Layihələndirmə mərhələsində geoloji araşdırmaların düzgün aparılması, seysmik hesablamaların dəqiq yerinə yetirilməsi, keyfiyyətli materiallardan istifadə və normativ sənədlərə uyğunluq əsas şərtlərdir. Xüsusilə çoxmərtəbəli binalar, ictimai obyektlər və iri sənaye qurğularında beynəlxalq standartlara uyğun texniki ekspertiza vacibdir. İkinci istiqamət əmək təhlükəsizliyidir. Tikinti sahəsi dünyada ən yüksəkriskli iş sahələrindən biridir. Hündürlükdə işlər, ağır texnika, elektrik avadanlıqları və yükqaldırıcı mexanizmlər daim bir risk mənbəyidir. Buna görə fərdi mühafizə vasitələrinin istifadəsi, işçilərin təlimatlandırılması, texniki avadanlıqların periodik yoxlanılması mütləq təmin edilməlidir. Statistika göstərir ki, tikinti qəzalarının böyük hissəsi insan amili və təhlükəsizlik qaydalarının pozulması ilə bağlıdır. Deməli, təhlükəsizlik yalnız texniki məsələ deyil, həm də təhlükəsizlik mədəniyyətidir. Üçüncü istiqamət dövlət nəzarəti və rəqəmsal monitorinqdir. Müasir şəhərlərdə smart inspeksion sistemləri tətbiq olunur. Dron monitorinqi, BIM texnologiyaları, rəqəmsal tikinti jurnalları və onların icazə sistemləri şəffaflığı artırır və korrupsiya risklərini azaldır".
Bildirilib ki, Azərbaycanda rəqəmsal şəhərsalma modelinə keçid istiqamətində mühüm addımlar atılır. Xüsusilə postmünaqişə dövründə aparılan genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma işləri təhlükəsiz tikinti məsələsini daha aktual edir. Yeni yaşayış məntəqələrinin qurulması zamanı bina təhlükəsizliyi, seysmik dayanıqlıq, texnoloji davamlılıq, müasir mühəndis konstruksiya sistemləri vahid yanaşma əsasında nəzərə alınmalıdır. "Bu gün iqlim dəyişiklikləri də tikinti təhlükəsizliyinə birbaşa təsir göstərir. Güclü küləklər, sel, torpaq sürüşmələri, ekstremal hava hadisələri şəhər infrastrukturu üçün yeni risklər yaradır. Buna görə gələcəyin şəhərləri yalnız estetik deyil, həm də dayanıqlı və təhlükəsiz olmalıdır. Tikinti təhlükəsizliyi yalnız dövlət orqanlarının işi deyil. Bu prosesdə layihəçilər, podratçılar, mühəndislər, texniki nəzarətçilər, ekspert təşkilatlar, vətəndaş cəmiyyəti birgə məsuliyyət daşıyır. Ən vacib məsələlərdən biri peşəkar kadr hazırlığıdır. Təhlükəsizlik sahəsində çalışan mütəxəssislərin beynəlxalq standartlara uyğun sertifikatlaşdırılması, davamlı təlim proqramları xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Eyni zamanda, hesab edirəm ki, beynəlxalq əməkdaşlıq genişləndirilməsi, şəhərsalma və tikinti təhlükəsizliyi sahəsində qabaqcıl təcrübələrin paylaşılması, ortaq standartların tətbiqi və regional əməkdaşlıq gələcək risklərin azaldılmasına ciddi töhfələr verəcək. Təhlükəsiz tikinti təhlükəsiz şəhər deməkdir. Təhlükəsiz şəhər isə insanların rahat, dayanıqlı və ləyaqətli həyatının əsas təminatıdır", - deyə V.Hacıyev diqqətə çatdırıb.
Bölmənin digər xəbərləri
