Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev son çıxışlarının birində diplomatiyamızın “Ermənistanın meydanında oynamasının” zəruriliyini bildirmişdir. Bu baxımdan, Los-Ancelesdəki Baş konsulluğumuz diplomatik cəbhədə ön sırada olan əsgərdir. Xatırladaq ki, “ASALA” erməni terror təşkilatı türk diplomatlarına qarşı terroru 1973-cü ildə məhz Los-Ancelesdə çalışan iki nəfəri qətlə yetirməklə başlamışdır. Çoxsaylı erməninin yaşadığı Kaliforniya ştatı nüfuzlu erməni diasporunun Amerikadakı mərkəzi sayılır. Kaliforniyanın bəzi şəhərlərində erməni mənşəli əhali 30-40 faiz təşkil edir. Los-Anceles dairəsinin bir hissəsi qeyri-rəsmi olaraq “kiçik Ermənistan” kimi tanınır.

Burada Azərbaycanın diplomatik nümayəndəliyinin fəaliyyəti, onun qarşısında duran vəzifələr barədə AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri baş konsul Elin Süleymanovla söhbət etmişdir.

- Los-Ancelesdə diplomatik nümayəndəliyimizin açılması yalnız siyasi zərurətlə bağlı idi?

- Azərbaycan və ABŞ arasında münasibətlər yüksələn xətlə inkişaf edir. Biz başa düşürük ki, münasibətlər təkcə rəsmi Bakı və Vaşinqton arasında deyil, ümumilikdə Azərbaycan və Amerika arasında qurulmalıdır. Bu, yalnız siyasi yox, həm də iqtisadi, biznes, təhsil, mədəniyyət və digər sahələrdə əlaqələrin qurulmasını nəzərdə tutur. Yəni, diplomatik nümayəndəliyimizin təkcə Vaşinqton və Nyu-Yorkda olması kifayət deyildir. Kaliforniya ştatı dünyanın yeddinci ən iri iqtisadiyyatını təmsil edir. Bura, ABŞ-ın çox mühüm hissəsi, beynəlxalq ictimayyətin əhəmiyyətli rəy mənbəyidir. Bizə aydın idi ki, əgər Azərbaycan-ABŞ əlaqələrini daha da möhkəmlətmək niyyətindəyiksə, Kaliforniyada diplomatik nümayəndəliyimizi açmalıyıq. Los-Anceles Nyu-Yorkdan sonra Amerikanın ikinci ən böyük şəhəridir. Konsulluğumuz ABŞ-ın qərbində 13 ştatla münasibətlərə cavabdehdir. İndiyə qədər Azərbaycan diplomatiyasının səyləri əsasən ABŞ-ın şərq sahilinə yönəlmişdir. Bu da məntiqidir, çünki məhz şərq sahilində Amerikanın paytaxtı və siyasi mərkəzi yerləşir. Ancaq qərb sahili də ölkədə gedən proseslərdə mühüm rol oynayır. Bu bölgənin Amerikanın siyasi və biznes dairələrində güclü təmsilçiliyi vardır. Kaliforniyada diplomatik nümayəndəliyimizin açılması burada yaşayan çoxsaylı Azərbaycan mənşəli amerikalılarla əlaqə baxımından da vacib idi. Bundan əlavə, Kaliforniyada çoxsaylı və güclü erməni icması var və onun siyasətə təsirini inkar etmək çətindir. Ona görə Kaliforniyadakı səslərə Azərbaycanın da səsinin qoşulması vacib idi.

- Cənab Süleymanov, diplomatik nümayəndəliyimizin işi hansı istiqamətlərdə cəmləşdirilib? - Əlbəttə, bizdə konsulluq şöbəsi fəaliyyət göstərir və müvafiq hüquqi məsələlərlə məşğul olur. İşimizin çoxşaxəli siyasi və iqtisadi tərəfləri var. O cümlədən, yerli hökumətlə, siyasi dairələrlə, qeyri-hökumət təşkilatları və mətbuatla əməkdaşlıq qurmaq. İqtisadi sahədə böyük planlarımız var. Kaliforniya iqtisadi baxımdan bizdən ötrü əhəmiyyət kəsb edir. Prezident İlham Əliyevin bəyan etdiyi iqtisadi prioritetlərdən biri də qeyri-neft sektorunda informasiya texnologiyaları sahəsini sürətlə inkişaf etdirməkdir. Baş konsulluğumuzun qısa fəaliyyəti dövründə biz artıq Silikon Vadisində ilk Azərbaycan-ABŞ biznes forumunun keçirilməsinə nail olmuşuq. Bu forumda Azərbaycanın rabitə və informasiya texnologiyaları naziri Əli Abbasov iştirak etmişdir. Tədbir kifayət qədər uğurlu olmuşdur. Bundan başqa, hamıya məlumdur ki, Kaliforniyada Hollivud - dünyanın əyləncə və mədəniyyət paytaxtı yerləşir. Bu sahədə də Azərbaycan-ABŞ əlaqələrini inkişaf etdirmək niyyətindəyik.

- Diplomatik nümayəndəliyimiz 5 aydır ki, fəaliyyətə başlayıbdır. Görülən konkret işlər barədə nə deyə bilərsiniz?

- Bu müddət ərzində görülən ən birinci və ən vacib iş Amerikanın qərb sahilində Azərbaycanın dövlət bayrağının qaldırılması idi. İlk dəfə olaraq ölkəmiz burada diplomatik nümayəndəliyini açmışdır. Bu, bizim üçün böyük şərəfdir və hər bir diplomatımız ona göstərilən etimaddan fəxr duyur. Mayın 28-də Azərbaycanın milli bayramı - Respublika günü təntənəli ziyafətlə qeyd olunmuşdur. ABŞ-ın qərb sahilində yaşayan Azərbaycan və türk icmalarının üzvləri böyük sevinc hissi ilə bu tədbirə qoşulmuşdular. Yeni diaspor təşkilatı - Kaliforniyanın Azərbaycan-Amerika Şurası yaradılmışdır. Bu təşkilat Baş konsulluğun dəstəyi ilə Amerikada yaşayan azərbaycanlı gənclərin ilk illik forumunu keçirmişdir. İnformasiya texnologiyaları sahəsində ilk Azərbaycan-Amerika biznes forumunun keçirildiyini xatırlatdım. Azərbaycanın Dövlət müstəqilliyi günü münasibətilə keçirilən tədbirə isə Los-Anceles dairəsinin rəsmiləri, burada yaşayan Azərbaycan, yəhudi və türk icmalarının başçıları, Los-Ancelesdəki diplomatik korpusunun üzvləri gəlmişdilər. Bu onu göstərir ki, Prezident İlham Əliyevin apardığı düzgün siyasət nəticəsində Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzu günbəgün yüksəlir. Biz Amerikanın qərb sahilində dövlət, biznes, qeyri-hökumət nümayəndələrinin Azərbaycana göstərdiyi böyük marağın şahidi oluruq. Oktyabrın 18-də dövlət bayramımızla əlaqədar Baş konsulluğa Kaliforniya, Montana, Nyu-Meksiko və Vaşinqton ştatlarının qubernatorları təbrik məktubları göndərmişdilər. Bütün məktublarda Azərbaycan dövlətinin uğurları qeyd edilir, Azərbaycan xalqının dünya mədəniyyəti və tarixinə verdiyi töhfələr xatırlanırdı. Bu onu göstərir ki, indi Azərbaycan, sadəcə, kiçik və uzaq bir ölkə deyil, doğurdan da, ABŞ-ın mühüm tərəfdaşıdır.

- Kaliforniyaya yeni gələndə burada hansı vəziyyətlə qarşılaşdınız? Azərbaycanı qərb sahilində tanıyırdılarmı?

- Xatırladım ki, ümumiyyətlə, Amerikada paytaxtdan kənardan çox insanlar beynəlxalq aləmlə maraqlanmırlar. Ona görə də Azərbaycanın burada adı çox tanınmırdı. Bundan əlavə, Kaliforniyadakı güclü erməni diasporunun təsirini biz də hiss etdik. Hətta texniki məsələlərdə - nümayəndəlik üçün binanın tapılması, bank hesabının açılması məsələlərində olan əngəllər burada erməni diasporunun mövcudluğunu büruzə verirdi. Ancaq, fəaliyyətə başladıqdan sonra anladıq ki, amerikalılarla birgə işləyərək, Azərbaycan həqiqətlərini yaya bilərik. Etiraf edirəm ki, erməni diasporunun nüfuzlu mərkəzi olan bir yerdə işləmək asan deyildir. Lakin unutmaq lazım deyil ki, Azərbaycanın mövqeyi o qədər ədalətli və düzgündür ki, bunu ermənilərin mövqeyi ilə müqayisə etmək olmaz. Hamı bunu başa düşür. Azərbaycan indi ABŞ üçün mühüm tərəfdaşdır, dünyəvi müsəlman dövləti kimi böyük maraq kəsb edir. Bunu başa düşərək, amerikalı tərəfdaşlarımız bizimlə işləmək istəyirlər. Məncə, bu simbiozdan yaxşı nəticə alına bilər.

- Nüfuzlu erməni diasporu və lobbisinin olduğu bir bölgədə ictimai rəyi necə dəyişmək olar? Nədən başlamaq lazımdır?

- Məncə, ən başlıcası, Azərbaycan dövlətinin nailiyyətləri haqqında danışmalıyıq. Biz, heç kimin qarşısında özümüzə haqq qazandırmamalıyıq. Həqiqət və ədalət bizim tərəfimizdədir. Göstərməliyik ki, Azərbaycan xalqı və dövləti Prezident İlham Əliyevin siyasi xətti sayəsində tərəqqi və düzgün inkişaf istiqamətində addımlayır. Sabitliyin hökm sürdüyü ölkə kimi Azərbaycan, demək olar ki, bütün qonşuları ilə yaxşı münasibətlər qurubdur. Biz bölgədə normal münasibətlərin yaradılması nümunəsiyik. Ermənilərə də sual verə bilərik - Ermənistan dövlətinin gələcəyini necə görmək istəyirsiniz? Hesab edirəm ki, erməni xalqının hər bir sağlam düşüncəli nümayəndəsi Ermənistanın inkişafını görmək istəyərdi. Bu isə yalnız Qarabağ münaqişəsinin həllindən sonra mümkündür. Sözsüz ki, Kaliforniyadakı erməni icması radikallıq amili, əks-türk meyli ilə seçilir. Buna baxmayaraq, inanıram ki, sonda sağlam düşüncə qalib gələcəkdir. Çünki başqa çıxış yolu yoxdur.

- Kaliforniyada yaşayan azərbaycan mənşəli çoxsaylı amerikalılardan hansı köməyi görmək istərdiniz?

- Əvvəla, deyim ki, Baş konsulluğumuzun qapıları azərbaycanlıların üzünə daim açıqdır. Bizimlə əlaqə saxlasınlar, gəlsinlər, görək biri-birimizə necə kömək edə bilərik. Azərbaycan onlardan ancaq və ancaq ölkəmiz haqqında həqiqətlərin yayılmasında kömək istəyir. Biz bunu hər bir vasitə ilə etməliyik. Diaspor üzvü bunu qonşusuna, dostuna, həmkarına, Konqresdəki təmsilçisinə Vətəni haqqında danışmaqla edə bilər. Bizə texniki və yaxud maddi kömək lazım deyildir. Ən vacibi odur ki, Azərbaycan mənşəli amerikalı öz kökləri ilə fəxr etsin və bu qürur hissini başqalarına çatdırsın. Biz isə bu işdə onlara lazımi köməyi göstərməyə hazırıq.