İRAN PREZİDENTİ MAHMUD ƏHMƏDNEJADIN BƏYANATI
Çox şadam ki, bu gün burada vaxtilə aramızda razılıq əldə olunmuş layihənin – qazın verilməsi ilə bağlı təntənəli açılış mərasimində iştirak etmək mənə nəsib olub və iştirak edirəm. Mənim əziz dostum, qardaşım, hörmətli cənab Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, bizim münasibətlərimiz çox yaxşı inkişaf edir və bu əlaqələrin yaxşı əsası, təməli qoyulubdur.
Azərbaycanın inkişafı, müstəqilliyi və başucalığı İranın inkişafı, müstəqilliyi və başucalığı deməkdir. Biz həmişə Azərbaycan dövlətinin sevincli və qəmli günlərinə şərik olacağıq. Amma ümidvarıq və arzu edirik ki, Azərbaycan dövlətinin, xalqının qəmli günləri heç bir vaxt olmasın. Mənim əziz dostum, qardaşımla çox yaxşı müzakirələrimiz, danışıqlarımız oldu. Biz münasibətlərimiz haqqında bir daha danışıqlar apardıq və indiyə qədər imzalanmış, razılaşdırılmış layihələr və məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi edib, bunları bir daha gözdən keçirdik. Münasibətlərimizi gələcəkdə daha da inkişaf etdirmək məsələlərinə də toxunduq. Nəqliyyat sahəsində əlaqələri inkişaf etdirmək məsələsindən başlayaraq, energetika, qaz və neft, mədəniyyət, elm sahələrində əməkdaşlığı genişləndirmək, siyasi sahədə ikitərəfli və beynəlxalq səviyyədə münasibətləri genişləndirmək və digər məsələləri bir daha müzakirə etdik.
Mən bir daha əmin oldum ki, bizim münasibətlərimiz yaxşı təməl üzərində qoyulub və inkişaf edir. Çox şadıq ki, münasibətlərimiz yaxşı təməl üzərində qurulubdur. Qətiyyətlə bir daha qeyd etmək istərdim ki, dost, qardaş Azərbaycanla münasibətlərimizin bütün sahələrdə inkişafı üçün heç bir məhdudiyyət qoymuruq.
Neft, qaz, energetika sahəsində əməkdaşlıq və bu sahələrdə ikitərəfli münasibətlərdən də kənara çıxaraq, çoxtərəfli münasibətlər qurmaq sahəsində də fikir mübadiləsi apardıq. Belə qərara gəldik ki, yaxın gələcəkdə dövlətlərarası müştərək komissiyanın fəaliyyətini gücləndirək və yaxın gələcəkdə onun növbəti iclasları keçirilsin. Xarici işlər nazirlərimizə tapşırıq verildi ki, bütün məsələləri nəzarət altında saxlasınlar və bunların icra olunmasını sürətləndirsinlər. Belə qərara gəldik ki, Azərbaycanda mənim dostum, qardaşım cənab Əliyev və İranda mən indiyə qədər razılığa gəldiyimiz məsələlərin icrasına özümüz də birbaşa nəzarət edək. İndiyə qədər razılıq əldə etdiyimiz məsələlərin icrası iki qardaş xalq arasında və şəxsən cənab Əliyevlə mənim aramda dostluğun inkişafının daha da möhkəmlənməsinin bir təminatıdır.
Naxçıvana təbii qaz verilməsi münasibətilə Naxçıvan əhalisinə, rəhbərliyinə, bütün Azərbaycan xalqına və dövlətinə təbrik sözlərimi çatdırıram. Mən belə hesab edirəm ki, bizim görüşümüz o zaman həyata keçirilir ki, razılaşdırılmış məsələ icra mərhələsinə gəlib çatır. Səmimi, mehriban qarşılanmaya görə əziz dostum, qardaşım cənab Əliyevə və onun əməkdaşlarına böyük təşəkkürümü bildirirəm.
İkitərəfli münasibətlərimizin müxtəlif sahələrdə inkişafı, əməkdaşlığımızın daha da genişlənməsi dost, qardaş xalqlarımızın mənafeyinə və eyni zamanda regionda sülhün, əmin-amanlığın bərqərar olunmasına xidmət edir. Arzu edirəm ki, bu xoşniyyətli fikirlərimiz tezliklə həyata keçirilsin və iki dost, qardaş xalqın mənafeyinə, rifahına xidmət etsin. Təşəkkür edirəm.
X X X
Sonra Prezidentlər jurnalistlərin suallarına cavab verdilər.
- Mən Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevə və İran Prezidenti cənab Mahmud Əhmədinejada salamlarımı yetirirəm. Sualım hər iki prezidentədir. Azərbaycan-İran münasibətlərinin iqtisadi, siyasi sahədə indiki vəziyyətini və gələcək inkişafını necə qiymətləndirirsiniz?
İLHAM ƏLİYEV: Bizim aramızda olan əlaqələr çox yüksək səviyyədədir. Azərbaycan öz müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra İranla Azərbaycan arasında olan əlaqələr sürətlə inkişaf edir və bu gün çox yüksək zirvəyə gəlib çatıbdır. Siyasi əlaqələrimiz güclənir və qısa müddət ərzində prezidentlərin iki görüşünün keçirilməsi bunun əyani təzahürüdür. Müxtəlif qurumlar bir-biri ilə sız əlaqə saxlayır, nazirlər, məclis üzvləri, digər vəzifəli şəxslər çoxlu səfərlər edirlər. Ümid edirəm ki, gələcəkdə bu meyillər davam edəcəkdir.
Onu da qeyd etmək istəyirəm ki, İran bütün dövrlərdə Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı Azərbaycanın haqlı mövqeyini dəstəkləmişdir və bütün beynəlxalq təşkilatlarda bizim mövqeyimizə səs vermişdir. Biz buna görə İran rəhbərliyinə minnətdarıq.
İqtisadi sahədə də uğurlar göz qabağındadır. Müştərək komissiya səmərəli işləyir və bu gün qeyd etdiyimiz hadisə – İrandan Naxçıvana təbii qazın verilməsi məhz iqtisadi, eyni zamanda siyasi əlaqələrimizin bariz nümunəsidir. Adətən, dünya praktikası onu göstərir ki, belə böyük layihələr, onların icrası bir neçə il aparır. Amma bizdə bu, sadəcə olaraq, bir il ərzində baş verdi. Bu onu göstərir ki, burada həm siyasi iradə var, eyni zamanda iqtisadi maraqlar var. Bütün bu amillər bir yerdə olanda, əlbəttə, ölkələr arasında əlaqələr daha da möhkəmlənir və bu, bizim maraqlarımıza cavab verir.
Gələcək əməkdaşlığa gəldikdə isə, mən bu əməkdaşlığa çox böyük nikbinliklə və ümidlərlə baxıram. Mən əminəm ki, möhkəm təməl üzərində qurulmuş əlaqələr gələcəkdə də davam edəcək, möhkəmlənəcək və iki xalqın maraqlarına cavab verəcəkdir.
MAHMUD ƏHMƏDİNEJAD: Mənim bu suala cavabım Sizin dediklərinizlə eynidir. Elə mənim cavabım da belə ola bilərdi.
- Mənim sualım hər iki prezidentədir. Cənab prezidentlər, Azərbaycanla İran arasında münasibətlər inkişaf etməkdədir. Artıq siz bu münasibətlərin iqtisadi perspektivləri barədə danışdınız, siyasi məsələlərə də toxundunuz. Azərbaycan və İran xalqları arasında çox böyük qədim, mədəni ənənələr mövcuddur. Bu baxımdan xalqlarımızın mədəni, humanitar əlaqələrinin perspektivləri barədə nə deyə bilərsiniz?
MAHMUD ƏHMƏDİNEJAD: Mən bu sahədə əməkdaşlığı belə qiymətləndirərdim: iki dost, qardaş xalq arasında əməkdaşlıq iki qardaş arasında olan münasibətlərin nümunəsidir. Biz müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq edirik. Bu əməkdaşlığımız hər iki dost, qardaş xalqın, hər iki dost, qardaş dövlətin mənafeyinə xidmət edir. Bu münasibətlərin inkişafı eyni zamanda regionda sabitliyin, əmin-amanlığın möhkəmlənməsinə xidmət edir.
O ki qaldı, humanitar və mədəni əlaqələrin inkişafına, bunu deyə bilərəm ki, biz hörmətli cənab Prezidentlə də fikir mübadiləsi apardıq və bu məsələnin üzərində xüsusi dayandıq. Belə qərara gəldik ki, mədəniyyət, incəsənət sahəsində münasibətlərimizi, əlaqələrimizi daha da inkişaf etdirməliyik. Ayrı-ayrı incəsənət qrupları, idmançılar qarşılıqlı surətdə tədbirlər, yarışlar, ədəbi gecələr keçirməlidirlər. Bu, əməkdaşlıq münasibətlərimizi daha da möhkəmləndirməlidir.
Hörmətli həmkarım, cənab Prezident çox yerində qeyd etdi ki, bizim münasibətlərimiz o qədər möhkəmlənməlidir ki, heç kəs bu münasibətlərə xələl gətirə bilməsin. Bu, həqiqətən də belə olacaqdır. Bizim münasibətlərimiz əsil dost, qardaş münasibətləridir. Biz bir-birimizin xoş günlərinə sevinmişik, kədərli günlərində isə kədərlənmişik. Hər iki xalq kədərli günlərində həmişə qarşılıqlı surətdə bir-birinə əl uzadıb, lazımi kömək və yardım göstəribdir. Amma qeyd etməliyəm ki, sevincli günlərimiz daha çox olub, həmin günlərə daha çox sevinmişik.
İLHAM ƏLİYEV: Mən qeyd etmək istəyirəm ki, biz bu barədə çox ətraflı söhbət etdik. Belə bir fikrə gəldik ki, aramızda olan əlaqələr bu sahədə və bütün başqa sahələrdə çox xüsusi xarakter daşıyır. Elə ölkələr var, məsələn, onları ya hansısa müvəqqəti, yaxud da uzunmüddətli maraqlar birləşdirir, hansısa konkret layihələr birləşdirir. Amma bizim ölkələrimizi həm də çox dərin tarixi köklər birləşdirir. Qədim mədəniyyət əlaqələri birləşdirir. Xalqlarımızın bir-birinə olan sevgi-məhəbbəti birləşdirir. Bu, çox möhkəm təməldir. Bu möhkəm və sağlam təməl üzərində ikitərəfli əlaqələr qurulur, möhkəmlənir və inkişaf etdirilir. Ona görə bizim mədəniyyət, humanitar sahələrdə olan əlaqələr mədəniyyətimizin bir hissəsidir.
Bizim xalqlar qardaş xalqlardır və bu qardaşlıq indi də möhkəmlənir, davam etdirilir. Əminəm ki, gələcəkdə bütün sahələrdə - siyasi, iqtisadi, mədəni və başqa sahələrdə əməkdaşlığımız güclənəcəkdir.