Şəki: Şəbəkə, tarix və sənətkarlığın Azərbaycanın canlı irsini toxuduğu məkan VİDEO
Bakı, 21 may, AZƏRTAC
BMT-nin Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası (WUF13) çərçivəsində mayın 21-də "AnewZ" tərəfindən istehsal olunan "Şəki: Şəbəkə, tarix və sənətkarlığın Azərbaycanın canlı irsini toxuduğu məkan" adlı film nümayiş olunub.
AZƏRTAC xəbər verir ki, filmdə Azərbaycanın Şəki şəhəri yaşayan irs kimi poetik və təsirli bir şəkildə təqdim edilir.
Film prodüser Fred Naccache tərəfindən istehsal olunub. Ekran əsərinin hekayəsi şəhərin kimliyini müəyyən edən əsas metafora kimi şəbəkə sənətindən başlayır. Bu sənət mismar və yapışqan istifadə olunmadan taxta qəfəs və rəngli şüşələrin birləşdirilməsi ilə yaradılır. Şəbəkə, həndəsə və təxəyyülün mozaikası kimi Şəkinin ruhunu ifadə edir.
Şəkinin tarixi 2 500 illik İpək Yolu kəsişməsi kimi əhəmiyyətli bir keçmişə söykənir. 1772-ci ildə baş verən dağıdıcı daşqından sonra şəhər yenidən özünəməxsus memarlıq bütövlüyü ilə bərpa olunub. Dar orta əsr tipli küçələr və daş döşənmiş yollar şəhərin tarixi mərkəzinə UNESCO Dünya İrsi statusu qazandırıb.
Filmin əsas məqamlarından biri Şəki Xan Sarayıdır. Bu XVIII əsr memarlığının şah əsəri sayılır. Sarayın hər qarışı freskalar və şəbəkə pəncərələrlə bəzədilib, nar və əjdaha kimi simvolik təsvirlər dövrün mənəvi və siyasi fəlsəfəsini əks etdirir. Saray Şəki Qalasının daxilində yerləşir və bu kompleks bu gün keçmişlə indini birləşdirərək muzeylərə və yerli sənət qalereyalarına ev sahibliyi edir.
Film, həmçinin Şəkinin dini və ticarət tarixini də vurğulayır. Xan məscidi müxtəlif İslam cərəyanlarının harmoniyada ibadət edə bilməsi üçün iki mehrabı ilə seçilir. Kiş məbədi isə Qafqazın ən qədim kilsələrindən biri kimi bölgənin Qafqaz Albaniyası irsini nümayiş etdirir. Böyük karvansaralar isə Şəkinin bir zamanlar həm mal, həm də mədəni fikir mübadiləsinin aparıldığı qlobal ticarət mərkəzi olduğunu göstərir.
Ekran əsəri Şəkinin kulinariya ənənələri ilə tamamlanır. Xüsusilə məşhur Şəki halvası şəbəkə pəncərələrinin naxışlarını xatırladır. Nəticə olaraq, film Şəkinin yalnız abidələrdən ibarət bir məkan deyil, tarixin gündəlik həyatla birləşdiyi canlı bir icma olduğunu göstərir və belə yekunlaşır: Şəkidə “əl ilə yaradılan hər şey həmişə ürəklə yaradılır”.
Qeyd edək ki, bu film WUF13 çərçivəsində nümayiş üçün seçilən yeganə Azərbaycan filmidir.