AZƏRBAYCAN FUTBOLU - 2009: XOŞ NƏTİCƏLƏRİN ÜMİDİ İLƏ
Bakı, 6 yanvar, (AZƏRTAC). Heç şübhəsiz, ötən ilin ən yaddaqalan idman hadisəsi Pekin Olimpiadasıdır. Əminliklə demək olar ki, olimpiyaçılarımızın əksəriyyəti onlara bəslənilən ümidləri doğrultdular. Azərbaycan idmançılarının qazandıqları rekord sayda - 7 medal bir daha Prezident İlham Əliyevin idmana qayğısının bariz nümunəsi oldu.
Lakin, bu yazıda idmanın şahı futbolun Azərbaycanda inkişaf perspektivlərinə nəzər yetiriləcəkdir.
Əvvəlki illərdən fərqli olaraq, 2008-ci ildə Azərbaycanın futbol həyatı daha rəngarəng və məhsuldar olmuşdur. “Azərbaycan Respublikasında 2005-2015-ci illərdə futbolun inkişafına dair Dövlət Proqramı”nın icrası istiqamətində bir sıra işlər görülmüş, müxtəlif layihələr həyata keçirilmişdir.
Danılmaz faktdır ki, futbolun inkişafının əsas göstəricisi ölkənin milli yığma komandasının beynəlxalq arenalarda qazandığı qələbələrdir. Ötən il Azəbaycan yığmasının uğurları az olsa da, görülən işlər gələcəyə ümidlə baxmağa imkan verir. Almaniya yığmasına Avropa çempionluğunu qazandırmış Berti Foqtsun Azərbaycan milli komandasına baş məşçqi təyin olunması dünya futbol ictimaiyyətinin diqqətini ölkəmizə cəlb etdi.
“Teryer” ləqəbi ilə tanınmış almaniyalı mütəxəssisin yığmamıza rəhbərliyi ölkəmizin futbol təssərüfatına yeni ab-hava gətirməklə yanaşı, dünya mətbuatının diqqətini də Azərbaycana yönəltdi. Azərbaycan yığması hələlik Avropanın güclü komandalarına ciddi rəqib sayılmasa da, futbolçularımızda yaranmış inam hissi, əzmkarlıq yaxın gələcəkdə yığmamızın səviyyəli komandaya çeviriləcəyini deməyə əsas verir. Futbol sahəsində inkişaf yığma komandanın beynəlxalq oyunlarda çıxışı zamanı özünü daha dolğun göstərir və AFFA-nın bu istiqamətdə daha ciddi nəticələr tələb edəcəyini gözləmək olar. Yığma komandanın təcrübəsini artırmaq məqsədilə 2008-ci ildə 17 təlim-məşq toplanışı keçirilmişdir. Ümumiyyətlə, Azərbaycan millisi ötən il 8 beynəlxalq yoldaşlıq görüşündə və dünya çempionatının seçmə mərhələsinin 3 oyununda iştirak etmişdir. Bu görüşlərdə 2 qələbə, 4 heç-heçə və 5 məğlubiyyət qeydə alınmışdır.
Mütəxəssislərin yekdil rəyinə görə, bu idman növündə uğurların özülü uşaq futbolundan qoyulur. Bunu dərk edən AFFA rəhbərliyi bu istiqamətdə daha ciddi işlər görməyə başlamışdır.
Uşaq və gənclər arasında futbola marağın artırılması, müvafiq yaş qruplarından ibarət yığma komandalar üçün seleksiya işinin aparılması məqsədilə 17 və 15 yaşadək futbolçulardan ibarət komandalar arasında respublika çempionatı keçirilməyə başlamışdır. Bundan əlavə, Bakının müxtəlif rayonlarında məhəllələrarası futbol turnirləri təşkil olunmuş, paytaxtımızın və respublikamızın digər şəhərlərində 10-dan artıq süni örtüklü meydança istifadəyə verilmişdir. Uşaqlar arasında futbolun təbliği məqsədilə “Top” festivalları keçirilmişdir. Belə festivallar Bakı ilə yanaşı, Gəncə, Lənkəran və Naxçıvanda da təşkil olunmuşdur. Bakıda keçirilmiş ilk “Top festivalı”nın qalibi Rəhman Şabanov AFFA-nın vəsaiti hesabına Ukraynanın “Arsenal” klubunun futbol məktəbində təhsil almağa göndərilmişdir.
AFFA-nın xarici klublarla əməkdaşlığı sayəsində 17 yaşadək futbolçulardan ibarət Azərbaycan yığmasının 4 üzvünün İspaniyanın “Real” (Madrid) klubunda, 2 üzvünün isə Almaniyanın “Ayntraxt” (Frankfurt) klubunda təlim-məşq toplanışında iştirak etməsi ilə bağlı razılıq əldə edilmişdir.
Regionlardakı istedadlı uşaqların tapılıb üzə çıxarılması məqsədilə iyunda bölgələrdə fəaliyyət göstərən Regional Futbol Federasiyalarının yığma komandaları arasında çempionat keçirilmişdir.
Uşaq futbolunun səviyyəsinin artırılması məqsədilə Almaniyadan məqçilər dəvət edilmişdir. Exard Krautç, Tomas Flat, Klaus Stark, Qüntel Zittel və Oliver Pelzer mart-aprel aylarında Premyer Liqa klublarının nəzdindəki uşaq komandalarında məşqlər keçmişlər.
Artıq bu sahədə ilk qələbələr də var. Belə ki, 17 yaşadək futbolçulardan ibarət Azərbaycan yığması iyulda Avstriyada “Yuxarı Avstriya kuboku” uğrunda turnirin qalibi olmuşdur.
15 yaşadək futbolçulardan ibarət Azərbaycan yığması isə həmin ölkədə təlim-məşq toplanışında iştirak etmişdir. Yüksək səviyyəli gənc futbolçuların hazırlanması üçün FİFA və UEFA-nın maliyyə yardımı ilə AFFA tərəfindən assosiasiyanın ərazisində Futbol Akademiyasının binası inşa olunur. Futbol veteranları da diqqət və qayğıdan kənarda qalmamışlar. Bununla bağlı fond yaradılmış, veteranlara hər ay AFFA tərəfindən təqaüd ödənilməsi təmin edilmişdir.
2008-ci ildə Bakıda məşqçilər üçün UEFA-nın A, B və C kateqoriyalı lisenziyalarını almaq hüququ verən kurslar təşkil olunmuşdur. Kursları müvəffəqiyyətlə başa vuran məşqçilərə müvafiq sertifikatlar təqdim edilmişdir.
Futbol hakimlərinin səviyyəsinin artması üçün də xeyli işlər görülmüşdür. AFFA prezidenti Rövnəq Abdullayev yeni il ərəfəsində keçirdiyi mətbuat konfransında əcnəbi hakimlərin Azərbaycan Premyer Liqasının oyunlarını idarə etməsinin əleyhinə olduğunu bildirərək, yerli kadrların yetişdirilməsinə daha çox diqqət veriləcəyini söyləmişdir. Artıq bu ildən başlayaraq Azərbaycan hakimləri ilk dəfə olaraq Türkiyədə təlim-məşq toplanışlarında iştirak edəcəklər.
Ölkəmizdə futbolun inkişafı haqqında danışarkən daha bir məsələyə toxunmaq yerinə düşər. Əgər bir neçə il bundan əvvəl ölkədə əsasən xarici mətbuat səhifələrindən götürülmüş xəbərlərlə dolu cəmi bir-iki futbol qəzeti nəşr olunurdusa, artıq bu gün yerli idman xəbərlərini işıqlandıran onlarca qəzet, jurnal və elektron KİV fəaliyyət göstərir.
Yaxın keçmişdə Azərbaycan klublarının xarici ölkələrdə təlim-məşq toplanışlarında iştirakı inanılmaz idi. Lakin indi bu adi hal almışdır. Bu gün Azərbaycan klubları Avropanın ən yaxşı bazalarında təlim-məşq toplanışlarında iştirak edir, adlı-sanlı komandalarla yoldaşlıq oyunları keçirirlər. İdmanın digər növlərindən fərqli olaraq futbolda qısa zaman kəsiyində uğur qazanmaq mümkün deyil. Elə buna görə zəif komandanın güclü kollektiv üzərində qələbəsi sensasiya kimi dəyərləndirilir. “Sensasiyalı qələbə” məfhumunun hər zaman yığma komandaya şamil edilməməsi üçün AFFA məqsədyönlü iş aparır və əminliklə söyləmək olar ki, biz bu işin bəhrəsini artıq yaxın zamanda görəcəyik.
Orxan Yolçuyev
AZƏRTAC-ın müxbiri
######
![]() |
![]() |

