“BİZİM PULLARIMIZI TƏCAVÜZKAR REJİMƏ BAĞIŞLAMAYIN”
AMERİKA VERGİÖDƏYİCİLƏRİ DAĞLIQ QARABAĞA YARDIMA ETİRAZ EDİRLƏR
ABŞ Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi (BİA) Dağlıq Qarabağa 15 milyon dollar yardım ayırmaq niyyətindədir. Agentliyin yaydığı mətbuat məlumatında deyilir ki, BİA-nın Yerevan ofisi ilə “Armenian Rilif” fondu və Ermənistandakı Amerika Universiteti arasında bu barədə saziş imzalanmışdır. Dağlıq Qarabağda yaşayan guya münaqişə qurbanlarının iztirablarını azaltmaq məqsədini daşıyan yeni proqram beş il üçün nəzərdə tutulmuşdur.
Amma daha 1992-ci il deyildir. O vaxt informasiyanın olmamasından bəhrələnib təcavüzkar Ermənistanı “blokadaya alınmış ölkə” kimi təqdim edənlər 907-ci düzəlişi qəbul etdirə biliblərsə, bu gün amerikalıları “Dağlıq Qarabağda yaşayan münaqişə qurbanlarının istirablarına” inandırmaq çətindir. AZƏRTAC-ın müxbirinin aldığı məlumata görə, amerikalılar BİA-ya etiraz məktubları göndərirlər. Məsələn, Samuel Vims adlı amerikalı yazır: “Mənim və digər amerikalıların ağır zəhmətlə qazandığımız vergi pullarını etnik təmizləmə həyata keçirən təcavüzkar rejimə bağışlayırsınız. Dağlıq Qarabağda 3450 evi yenidən tikmək üçün humanitar yardım göstərən Amerika Qarabağdan 153 min evin günahsız əhalisinin doğma yurd-yuvasından qovulmasına nə üçün göz yumur?”.
Xatırladaq ki, Konqres hələ 1997-ci ildə Dağlıq Qarabağa “İztirabları azaltmaq üçün” 3 il müddətinə 20 milyon dollar ayırmışdı. Bu ilin avqustunda BİA-nın Konqres qarşısında verdiyi hesabata görə, həmin vəsaitin 16,4 milyon dolları müxtəlif proqramlara xərclənmişdir. Doğrudur, 1998-ci ildə Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin əsl qurbanları olan və məcburi köçkünə çevrilən azərbaycanlılar da nəzərə alınmışdı. Lakin Dağlıq Qarabağda yaşayan 80 min nəfərə 8,3 milyon dollar ayrıldığı halda, azərbaycanlı məcburi köçkünlərə cəmi 6,7 milyon dollar yardım göstərilmişdi. Növbəti ildə isə ermənipərəst konqresmenlərin səyi nəticəsində yalnız Dağlıq Qarabağda yaşayanlara yardım ayrılmışdı. BİA-nın Avropa və Avrasiya məsələləri üzrə direktor müavini Qloriya Stil və yeni müstəqil dövlətlər üzrə direktor Robin Fillips təmsil etdikləri təşkilatın Dövlət departamenti tərkibində olduğunu xatırladaraq deyirlər ki, onlara verilən vəsait yalnız Konqresin müəyyənləşdirildiyi kimi sərf edilməlidir.
Hökumət isə Konqresin qərarını bununla izah edir ki, Azərbaycan qaçqın və məcburi köçkünləri digər proqramlar üzrə yardım alırlar. Bir də ki, Dağlıq Qarabağda yaşayanlar da Azərbaycan vətəndaşlarıdır və Azərbaycan tərəfi onlara humanitar yardım göstərilməsinə etiraz etməməlidir.
BİA Dağlıq Qarabağı Azərbaycanın tərkib hissəsi kimi tanıyır, Azərbaycan qaçqın və məcburi köçkünlərinə artıq neçənci ildir ki, yardım göstərir. BİA-nın internet səhifəsində bildirilir ki, “Dağlıq Qarabağda ağır humanitar böhran müşahidə edilmir”. Lakin buna baxmayaraq, Konqresin təsiri altında Dağlıq Qarabağa yardım davam edir. 20 milyon dolları xərcləyib qurtarmayan BİA, bu vəsaitin 3,4 milyonunu yuxarıda adı çəkilən sazişə ayırıbdır. Qalan 11,6 milyon isə, BİA rəsmilərinin dediyinə görə, Konqres tərəfindən ayrılanda və büdcədə pul olanda veriləcəkdir.
Konqresdən alınan məlumata görə, həmin 20 milyon dollar tam sərf olunacağı təqdirdə, gələn maliyyə ilində Dağlıq Qarabağa əlavə 5 milyon dollar ayırmaq tövsiyə edilib və çox güman ki, bu vəsait də yeni 15 milyonluq sazişin tərkib hissəsi olacaqdır. Qloriya Stilin sözlərinə görə, bu günədək Dağlıq Qarabağda humanitar məqsədlərlə çox işlər görülüb, lakin hələ bərpa işlərinə ehtiyac var. Saziş Dağlıq Qarabağda əlavə olaraq 2300 evin, 60 məktəbin, 30 kənddə su təchizatı sisteminin bərpasını mümkün edəcəkdir. BİA rəsmiləri proqramın sırf humanitar xarakter daşıdığını deyirlər: “Burada erməni lobbisinin təsiri və ya məsələnin siyasiləşdirilməsi rol oynamır”.
Maraqlı vəziyyət alınır - ABŞ hökuməti ermənipərəst qanunvericilərə instinad edərək, münaqişəyə ədalətsiz yanaşma məqamlarını onların boynuna atırdı. Amma indiki halda hətta Konqresdən göstəriş və vəsait almadığı təqdirdə belə, 15 milyon dollar həcmində yardıma söz verir.
Bütün bunları nəzərə alsaq, regional layihələrdən kənarda qalan, Azərbaycan torpaqlarını zəbt etmiş və üstəlik “iztirablarına” görə milyonlar alan ermənilərin münaqişənin həllində qeyri-konstruktiv mövqe tutması təəccüblü deyildir. Şəfəq Akifqızı
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Vaşinqton