Şəkidə sənət əsərlərinə yeni nəfəs verən bərpaçı - MÜSAHİBƏ
Şəki, 2 noyabr, AZƏRTAC
Rəsm əsərinin bərpaya ehtiyacı olub-olmadığını müəyyən etmək üçün ilk növbədə onun ümumi vəziyyətini diqqətlə araşdırmaq lazımdır. Zaman keçdikcə əsərlərin səthində çirklənmə, boya qatında çatlar, qopmalar, rənglərdə dəyişikliklər və digər zədələnmələr yarana bilər. Bərpa prosesində əsas məqsəd əsərin orijinal xüsusiyyətlərini, rəng çalarlarını və bədii dəyərini qorumaqdır. İlk mərhələdə əsərin vəziyyəti qiymətləndirilir, mövcud zədələnmələr müəyyənləşdirilir və uyğun bərpa üsulu seçilir. Daha sonra əsərin vəziyyətinə uyğun təmizləmə və möhkəmləndirmə işləri aparılır, zəruri hallarda boya qatındakı itkilər üzərində işlənilir. Bu proses böyük diqqət, səbir və məsuliyyət tələb edir.
Bu fikirləri AZƏRTAC-ın bölgəyə ezam olunan müxbirinə müsahibəsində Şəki Dövlət Rəsm qalereyasında altı ildir bərpaçı rəssam vəzifəsində çalışan Aytən Pirməmmədli deyib.
Bərpaçı rəssam diqqətə çatdırıb ki, ən vacib məqam əsərə müdaxilə edərkən onun müəllifinin üslubunu və orijinallığını qorumaqdır. “Bərpa etdiyim hər bir əsər mənim üçün özünəməxsusdur. Çünki hər bir tablonun öz tarixi, öz hekayəsi və daşıdığı bir mənəvi dəyər var. Köhnə rəsm əsərləri üzərində işləyərkən insan yalnız rənglərlə deyil, həm də keçmişdən bu günə gəlib çatmış sənət nümunələri ilə təmasda olur. Məni ən çox təsirləndirən məqamlardan biri zamanın təsirinə məruz qalmış bir əsərin üzərində işləyərək onun bədii xüsusiyyətlərini yenidən üzə çıxarmaqdır. Düşünürəm ki, bərpaçı rəssamın işi yalnız zədələri aradan qaldırmaq deyil, həm də gələcək nəsillərin bu əsərləri görməsi, öyrənməsi və qiymətləndirməsi üçün onların qorunmasına töhfə verməkdir”, - deyə o əlavə edib.
Şəkinin zəngin tarixi, özünəməxsus memarlığı, füsunkar təbiəti və qədim sənətkarlıq ənənələri ilə Azərbaycan mədəniyyətində xüsusi yer tutduğunu deyib: “Şəhərimizin tarixi irsi, milli geyimləri, adət-ənənələri və təbiət gözəllikləri rəssamların yaradıcılığında öz əksini taparaq keçmişimizlə bu günümüz arasında mənəvi bir körpü yaradır. Şəki Dövlət Rəsm Qalereyasında nümayiş olunan əsərlər arasında bu dəyərləri əks etdirən sənət nümunələri xüsusi maraq doğurur. Qalereyamızda sərgilənən şəkili rəssam İsmət İsmayılovun parça eskizləri və “Milli geyimdə şəkili oğlan” əsəri milli geyim ənənələrimizin və Şəkinin mədəni kimliyinin yaşadılması baxımından diqqətə layiqdir. Tahir Həmidlinin “Şəki mənzərəsi” əsəri isə doğma şəhərimizin təbiət gözəlliklərini və özünəməxsus mənzərəsini sənət dili ilə təqdim edir.
Qalereyamızda, həmçinin Söhrab Ərəbovun “Gövdə” rəsm əsəri, Qüdrət Məmmədovun Məhsəti Gəncəviyə həsr olunmuş əsəri və Səbuhi Məmmədovun “Leyli və Məcnun” poemasına həsr olunmuş iki qrafik əsəri nümayiş etdirilir. Bu nümunələr Azərbaycan təsviri sənətinin mövzu və ifadə müxtəlifliyini, milli mədəniyyətimizin və ədəbiyyatımızın incəsənətdəki təcəssümünü əks etdirir. Hesab edirəm ki, rəsm əsərləri yalnız estetik zövq formalaşdırmır, həm də tariximizi, milli-mənəvi dəyərlərimizi və mədəni yaddaşımızı yaşadır. Rəssam-bərpaçı kimi mənim üçün bu əsərlərin qorunması, onların bədii və tarixi dəyərinin gələcək nəsillərə çatdırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki mədəni irsimizi qorumaq keçmişimizi yaşatmaq və gələcəyimizə ötürmək deməkdir”.
Müxbir – Fidan Əlizadə