Çinli ekspert: Orta Dəhliz Azərbaycanın regional logistika qovşağı kimi rolunu gücləndirə bilər
Bakı, 15 sentyabr, AZƏRTAC
Orta Dəhlizin tədricən Çin və Avropa arasında nəqliyyat marşrutu kimi deyil, həm də ticarətin, logistikanın, sənaye əməkdaşlığının və investisiyaların inkişafı üçün daha geniş platforma kimi əhəmiyyəti artır. Bu prosesdə coğrafi mövqeyi və infrastrukturu sayəsində Azərbaycan mühüm rol oynaya bilər.
Bu fikirləri “International Carbon Neutrality Industry Research Organization” (ICNIRO) təşkilatının həmtəsisçisi Britani Li AZƏRTAC-a açıqlamasında bildirib.
Onun sözlərinə görə, aparıcı şirkətlərin və gömrük orqanlarının nümayəndələrindən ibarət nümayəndə heyətinin Çinə son səfəri Azərbaycan biznesinə Çin bazarı, xüsusilə Sıçuan və Çendu şəhərlərindəki imkanlar barədə daha dolğun təsəvvür əldə etməyə imkan verib. Eyni zamanda, səfər bu ölkənin şirkətlərinə Azərbaycanın Çin, Cənubi Qafqaz, Mərkəzi Asiya və Avropa bazarları arasında əlaqələndirici halqa kimi rolunu daha yaxşı anlamağa kömək edib.
“Səfər zamanı ölkənin qərbində mühüm logistika qovşağı olan Çinbaytszyan və Çendu Beynəlxalq Dəmir Yolu Limanında müzakirələr apardıq. Çin-Avropa dəmir yolu ekspresinin və Trans-Xəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutunun (Orta Dəhliz) Çin, Mərkəzi Asiya, Azərbaycan və Avropa arasında əlaqələri necə daha da güclənə biləcəyini araşdırdıq”, – deyə o bildirib.
B.Li qeyd edib ki, Azərbaycan şirkətləri üçün bu əlaqələrin inkişafı təkcə Çinlə ticarətin genişləndirilməsi baxımından deyil, həm də Çinin müxtəlif regionlarındakı istehsalçılar, texnologiya şirkətləri və potensial tərəfdaşlarla əlaqələrin qurulması üçün imkanlar yaradır.
Agentliyin həmsöhbəti vurğulayıb ki, Çin şirkətləri də Azərbaycan bazarına maraq göstərir və ölkənin coğrafi mövqeyindən, infrastrukturundan və regional bağlantıdan beynəlxalq bizneslərini genişləndirmək üçün istifadə imkanlarını araşdırır.
Onun fikrincə, sərhədyanı ticarət, logistika və təchizat zəncirləri, gömrük və rəqəmsal xidmətlər, avadanlıq istehsalı, energetika və yeni enerji texnologiyalarına xüsusi maraq göstərilib.
B.Li hesab edir ki, məhz bu cür əlaqələrin inkişafı Orta Dəhlizin daha geniş əhəmiyyətini üzə çıxarır: “Mən Orta Dəhlizə nəqliyyat marşrutundan daha geniş anlayış kimi baxıram. Onun əsl dəyəri yeni ticarət, biznes və sənaye əlaqələrinin yaradılmasındadır”.
Onun fikrincə, Sıçuan və Çinin digər qərb regionlarından olan şirkətlər Azərbaycan və qonşu ölkələrin bazarlarına daha səmərəli çıxış əldə etmək üçün bu marşrutdan istifadə edə bilərlər. Öz növbəsində, Azərbaycan Çin şirkətləri tərəfindən Cənubi Qafqaz, Mərkəzi Asiya və Avropanın daha geniş bazarlarına çıxış üçün potensial platforma kimi nəzərdən keçirilə bilər.
Orta Dəhlizin Çin biznesi tərəfindən necə qəbul edildiyindən danışan B.Li bildirib ki, marşruta maraq tədricən artır. Onun fikrincə, qlobal təchizat zəncirləri daha şaxələndirilmiş, sabit və dayanıqlı nəqliyyat həllərinə yönəldikcə Orta Dəhlizin əhəmiyyəti getdikcə daha aydın görünür: “Çin şirkətləri ilə apardığımız müzakirələrdə əsasən üç amil önə çıxır: tranzit müddəti, təchizat zəncirlərinin etibarlılığı və biznesin aparılmasının asanlığı”.
Agentliyin həmsöhbəti həmçinin vurğulayıb ki, Azərbaycan bu sistemdə yalnız tranzit ölkə deyil. Onun sözlərinə görə, ölkə dəmir və avtomobil yollarını, limanları və logistika xidmətlərini birləşdirən mühüm regional qovşağa çevrilir, eyni zamanda, dəmir yolu, dəniz və rəqəmsal infrastrukturu inkişaf etdirməkdə davam edir.
Bununla yanaşı, ICNIRO-nun həmtəsisçisi əmindir ki, Orta Dəhlizin rəqabət qabiliyyətinin artırılması yalnız infrastrukturun daha da inkişaf etdirilməsindən asılı deyil.
“Marşrut boyunca ölkələr arasında səmərəli koordinasiya və dəhlizin bütün uzunluğu üzrə prosedurların sadələşdirilməsi də az əhəmiyyət daşımır. Bura dəmir yolu, liman və logistika əməliyyatları sahəsində Çinlə marşrut boyunca yerləşən ölkələr arasında koordinasiyanın yaxşılaşdırılması, gömrük və sərhəd prosedurlarının sadələşdirilməsi, müxtəlif ölkələrin rəqəmsal və məlumat mübadiləsi sistemlərinin uyğunluğunun artırılması, daha sabit və davamlı tranzit müddətinin, eləcə də konteyner daşımalarının daha sabit həcmlərinin və müntəzəm dəmir yolu xidmətlərinin təmin edilməsi daxildir. Xüsusilə də rəqəmsallaşma mühüm rol oynayacaq”, - deyə ICNIRO-nun həmtəsisçisi deyib.
B.Li “Vahid pəncərə” və Rəqəmsal Logistika Platforması kimi həllərin inkişaf etdirilməsini, eləcə də elektron sənədlərdən, real vaxt rejimində məlumat mübadiləsindən və intellektual gömrük həllərindən istifadənin genişləndirilməsini də qeyd edib. O, həmçinin bildirib ki, bu il Azərbaycanın gömrük nümayəndə heyətinin Çinə səfəri zamanı rəqəmsal gömrük, süni intellekt və Orta Dəhlizlə bağlı əməkdaşlıq Çin tərəfi ilə müzakirə olunan istiqamətlər arasında olub.
B.Li hesab edir ki, Azərbaycan gələcəkdə Asiya və Avropa bazarları arasında əlaqələndirici halqa kimi daha mühüm rol oynaya bilər. Onun sözlərinə görə, söhbət yalnız Çin mallarının Avropaya daşınmasından deyil, həm də daha çox Çin şirkətinin Azərbaycan, Qafqaz, Türkiyə və Avropadakı bazarları və biznes imkanlarını daha yaxşı anlamasına kömək etməkdən gedir: “Bu baxımdan Orta Dəhliz tədricən adi nəqliyyat marşrutundan daha böyük bir sistemə çevrilə bilər. Orta Dəhliz infrastrukturunun gələcək inkişafı, rəqəmsallaşma və sərhədlərarası koordinasiya marşrutunun Çin və Avropa arasında ticarət üçün daha əhəmiyyətli strateji yola çevrilməsinə şərait yarada bilər. Bununla yanaşı, Azərbaycan regional qovşaq kimi mühüm və unikal rol oynayacaq”.
Müxbir – Lalə Minasazova
Bölmənin digər xəbərləri
