ERMƏNİ HƏRBİ TƏBLİĞATININ BÖHRANI
Berlin, 28 yanvar (AZƏRTAC). Azərbaycanın kütləvi informasiya vasitələrində xəbər verildiyi kimi, yanvarın 26-da yerli vaxtla saat 19.00 radələrində Ermənistan silahlı qüvvələrinin Azərbaycanın işğal edilmiş ərazilərində yerləşən bölmələri Ağdam rayonunun Cavahirli kəndi istiqamətində postlardan birini ələ keçirməyə cəhd göstərmişlər. İşğalçıların bu cəhdi baş tutmamışdır - düşmən tərəfdən üç nəfər öldürülmüş, daha bir neçə nəfər yaralanmışdır. Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin mətbuat xidməti bildirir ki, öldürülənlərdən birinin cəsədi Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin nəzarət etdiyi ərazidə qalmış, erməni tərəfi digər iki cəsədi, habelə yaralı döyüşçüləri döyüş meydanından çıxarmağa müvəffəq olmuşdur. Nazirliyin mətbuat xidmətinin məlumatında göstərilir ki, azərbaycanlı döyüşçülər arasında itki olmamışdır.
Bu biabırçılıqdan sonra Dağlıq Qarabağdakı erməni ekspedisiya korpusunun yaydığı məlumat isə döyüş meydanında məğlubiyyətdən daha rüsvayçı olmuşdur. Özünü “Dağlıq Qarabağ Silahlı Qüvvələrinin podpolkovniki” adlandıran Senor Asratyan bildirmişdir ki, “ruhi xəstə olan Bad Tadevosyan adlı mülki şəxs sərxoş vəziyyətdə Azərbaycan mövqeləri tərəfə yaxınlaşmağa cəhd göstərmiş, erməni hərbi qulluqçularının onu dayandırmaq cəhdləri səmərə verməmiş, nəticədə Tadevosyan özü və sıravi əsgər Arkadi Akopyan həlak olmuşdur”.
Baş vermiş hadisənin bu cür “original təfsiri” məşhur “erməni radiosu”nun lətifələrindən başqa heç nəyə yaramır və tamamilə haqlı olaraq müəyyən ritorik suallar yaranır. Bu sualların cavabları isə ermənilərin bəsit hərbi təbliğatını alt-üst edir. Əvvələn, əgər hücumun gedişində öldürülmüş və sonradan azərbaycanlı hərbi qulluqçuların artıq “cəsəd şəklində” döyüş meydanından götürdükləri Bad Tadevosyan həqiqətən ruhi xəstə idisə, ümumiyyətlə, necə olmuşdur ki, o, Ermənstan Silahlı Qüvvələri sırasına gəlib çıxmışdır? Məlum olduğu kimi, bir sıra hallarda orduda xidmət etmək istəməyən və əslində sağlam olan çağırışçılar hərbi komissarlıqlarda təşkil edilən tibbi komissiyalarda özlərini ruhi xəstə kimi göstərməyə çalışırlar. Ruhi xəstə adamın atəş xəttində xidmət etmək xatirinə özünü sağlam kimi qələmə verməsi isə, görünür, yalnız Ermənistanın hərbi komissarlıqlarında mümkündür. İkincisi, əgər Tadevosyan həqiqətən ruhi xəstə idisə, necə olmuşdur ki, Ermənistan ordusunda bunu onun sağlığında deyil, ölümündən sonra bilmişlər? Yəni doğrudanmı, insanın ruhi xəstə olduğunu və bu səbəbdən hərbi xidmətə yararlı olmadığını təsdiq etmək üçün onu təhlükəli tapşırığa göndərmək, sonra isə, artıq həmin adamın ölümündən sonra, necə deyərlər, uzaq məsafədən diaqnoz qoymaq lazımdır? Üçüncüsü, əgər “ruhi xəstə” Bad Tadevosyan, bütün bunlardan əlavə, həm də sərxoş vəziyyətdə olmuşdursa, bu, “məğlubedilməz” erməni ordusunun sıralarında, özü də ön cəbhə xəttində yerləşən hissələrdə hərbi intizamın səviyyəsinə (hərbi komissarlıqlardakı tibbi komissiyanın həkimlərinin ixtisas səviyyəsini hələ demirik) dəlalət etmirmi? Dördüncüsü, Senor Asratyanın dediyi kimi, əgər məhv edilmiş Tadevosyan, əslində hərbi qulluqçu deyil, “mülki şəxs” idisə, onun əynindəki hərbi forma və əlindəki silah haradandır? Yəni doğrudanmı, Dağlıq Qarabağın ruhi xəstə sakinlərinin hamısı xüsusi köynək əvəzinə hərbi forma geyir və doğrudanmı, bu xəstələr təmiz hava almaq istəyəndə hökmən Ermənistan və Azərbaycan qoşunlarının səngərləri arasında, əllərində döyüş silahı ilə gəzişməyi üstün tuturlar? Bu cür bəsit təbliğat kimdən ötrü nəzərdə tutulmuşdur?
Nəhayət, Asratyanın bəyanatının son hissəsindəki uyğunsuzluq da diqqəti cəlb edir. O, “bir neçə” azərbaycanlı hərbi qulluqçunun ermənilər tərəfindən öldürüldüyünü bildirir. Azərbaycan tərəfi bu dəfə itkisinin olmamasını rəsmən bəyan etməsini və əvvəllər qoşunların təmas xəttinin bu və ya digər hissəslərində öz hərbi qulluqçularının həlak olması faktını heç vaxt gizlətmədiyini bir tərəfə qoyaq. Asratyanın ermənilər tərəfindən azərbaycanlı əsgərlərin məhv edilməsi haqqında bəyanatlarının əsassız olduğunu başa düşmək üçün adi məntiqə müraciət emək kifayətdir. Döyüş mənzərəsini fikrən modelləşdirsək, Asratyanın bunu necə təsəvvür etdiyini başa düşmək çətindir. Axı, erməni hərbi qulluqçularının bir qrupu öz bədənlərini azərbaycanlıların gülləsinə hədəf edir, müdafiə olunan azərbaycanlılar isə səngərlərdədir və hücum edən ermənilərin hədəfinə çevrilmirlər. Belə vəziyyətdə “ermənilərdən iki nəfərin, azərbaycanlılardan isə “bir neçə” (yəni iki və ya daha artıq) şəxsin öldürülməsi” barədə deyilənlər sağlam düşüncəyə ziddir.
Beləliklə, tamamilə aşkardır ki, dünyada cərəyan edən böhran prosesləri hər şeydən ümidini üzüb dünya dövlətlərinə və beynəlxalq maliyyə təşkilatlarına müraciətlə onlardan milyardlarla dollar kredit istəyən Ermənistanın təkcə iqtisadiyyatına deyil, daxili auditoriyanın gözləri qarşısında puç olan hərbi təbliğata da güclü təsir göstərmişdir. Ermənistan rəhbərliyi öz xalqını Ermənistan ordusunun “məğlubedilməzliyi” haqqında uydurmalarla aldatmaqdansa, Azərbaycanın işğal edilmiş ərazilərində yerləşdirilmiş hərbi qulluqçuların qeydinə qalsa, öz ekspedisiya korpusunu Ermənistanın beynəlxalq miqyasda tanınmış sərhədləri daxilinə geri çağırsa daha yaxşı olmazdımı? Onda ordunun mətbuat katiblərinin bu cür cəfəng bəyanatlarına ehtiyac qalmayacaqdır.
Vüqar Seyidov
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Berlin