GƏLƏCƏYİN STRATEGİYASINI MÜƏYYƏNLƏŞDİRƏRKƏN: MODERNLƏŞMƏ XƏTTİ (3)
*demokratiya xətti Azərbaycan dövlətçiliyinin inkişafının əsas vektoru və milli inkişaf strategiyasının həlledici amilidir;
*demokratiya və onun ardınca gələn liberallaşma vətəndaşa maksimum azadlıqlar verməklə, azadlıq ideyasının və səmərəli dövlətçilik konsepsiyasının birləşməsinin mahiyyətini müəyyən edir. Bununla bərabər, demokratiya dedikdə, hakimiyyət forması başa düşülür və bu baxımdan o, çoxluğun hakimiyyətinin legitimləşməsi haqqında təlimdir. Liberalizm isə hakimiyyətin hüdudlarını nəzərdə tutur;
*ölkədə demokratikləşmənin və onun ardınca gələn liberallaşmanın ilkin şərtləriiqtisadi modernləşmə + mərhələli demokratikləşmə = vətəndaş cəmiyyətinin formalaşması prosesinin başlanğıcı sxeminin reallaşdırılmasını təmin edən mühüm iqtisadi dəyişikliklər nəticəsində yaranır. Bu, müasir dünya nizamının tələblərinə müvafiq olan yeni siyasi məkanın və iqtisadi modelin formalaşmasına yönəlmiş transformasiya dövrü siyasətinin real təcəssümüdür. Bu tezis Prezidentin belə bir fikri ilə də təsdiqlənir: “Azərbaycanda makroiqtisadi göstəricilər ən yüksək səviyyədədir və dünyada bunun analoqu yoxdur” (Prezident İlham Əliyevin Nazirlər Kabinetinin iclasında nitqindən, 22 oktyabr 2007-ci il). İqtisadiyyatın inkişafı isə bütövlükdə ölkəni daha sabit demokratik quruluş həddinə yaxınlaşdırır;
*ölkədə vətəndaş cəmiyyəti iqtisadiyyatın modernləşməsi, ictimai həyatın demokratikləşməsi, milli məkanın sistemli liberallaşmasıparadiqması gerçəkləşdikcə formalaşacaqdır. İlham Əliyev deyir: “Biz hesab edirik ki, regionumuzun gələcəyi cəmiyyətimizin nə dərəcədə uğurla müasirləşdirilməsindən asılı olacaqdır. Yəni demokratik islahatların inkişaf etdirilməsi, iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi siyasi sistemin, cəmiyyətimizin müasirləşdirilməsi siyasətində daha fəal olmağımızdan asılı olacaqdır” (Prezident İlham Əliyevin “Fövqəladə Ukrayna dəyirmi masası” beynəlxalq investisiya forumunun birinci geniş iclasının açılışında nitqindən, 16 iyun 2005-ci il);
*ölkədə demokratik transformasiyanın və vətəndaş cəmiyyəti qurulmasının əsası hərtərəfli azadlıq = güclü hakimiyyət formulunun başa düşülməsinə əsaslanır. Bu isə anarxik hərc-mərcliyi və qarmaqarışıqlığı istisna edir, səmərəli dövlətçilik qurulmasının başa çatdırılmasına şərait yaradır. Prezident İlham Əliyev bu tezisi yekunlaşdıraraq vurğulayır: “Məqsədimiz müasir güclü dövlət yaratmaqdır. İqtisadi cəhətdən güclü dövlət yaratmaq, sosial rifah cəmiyyəti qurmaqdır. İnsanları narahat edən bütün məsələləri həll etmək, azad cəmiyyət yaratmaqdır ki, insanlar rahat, gözəl yaşasınlar, rifah içində yaşasınlar” (Prezident İlham Əliyevin Qazax Olimpiya İdman Kompleksinin açılışında nitqindən, 30 may 2007-ci il);
*XXI əsrdə bəşəriyyətin müasir inkişafının əsas aspekti olan qloballaşma daxili siyasi mühitin formalaşmasına mühüm təsir göstərir. Qlobal meyillərin gətirdiyi qərbləşmə davranış normaları və stereotiplərinin səmtini dəyişdirir, milli dövlətin suverenliyi anlayışını silib aparır. Buna görə də cəmiyyətin inkişafının xarici və daxili amilləri arasında tarazlıq yaratmaq bacarığı möhkəm və səmərəli dövlət sisteminin qorunub saxlanmasının mühüm elementidir. Prezident xatırladır: “Sosial ədalətin bərqərar olunması, milli-mənəvi dəyərlərimizin qorunub saxlanması ölkə üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir” (Prezident İlham Əliyevin Qobustan rayonunda nitqindən, 23 oktyabr 2007-ci il). Prioritet Qərb dünyasının (qərbləşməkdə olan dünyanın) müsbət cəhətləri nəzərə alınmaqla, suveren inkişafın əsası olan lokal sosiomədəni nümunələrə söykənməlidir. Azərbaycanda vətəndaş cəmiyyəti Qərb nümunələrini olduğu kimi tətbiq etməklə qurula bilməz. Sosiomədəni xüsusiyyətlərin, siyasətin və iqtisadiyyatın lokal amillərinin, milli “Mən” arxetiplərinin nəzərə alınması demokratik təsisatların və ənənələrin təkmilləşdirilməsində müəyyən daxili transformasiyalara şərait yaradacaqdır. Bu fikir Prezidentin söylədiyi aşağıdakı tezisə tam müvafiqdir: “Kortəbii şəkildə orada nə var, gəlin bunu Azərbaycanda da edək - bunu etmək olmaz. Orada bəzi şeylər var ki, onların bizə heç bir xeyri olmayacaqdır. Amma müsbət nə varsa, biz onu gətirməliyik, tətbiq etməliyik” (Prezident İlham Əliyevin Nazirlər Kabinetinin iclasında nitqindən, 22 oktyabr 2007-ci il).
Azərbaycanda demokratikləşmə prosesi artıq müəyyən yol keçmişdir. 1995-ci ildə ümumi hərc-mərcliyə və siyasi özbaşınalığa son qoyuldu, iqtisadi və siyasi islahatlar başlandı. O vaxtdan 12 il keçir. İspaniya 1995-ci ildə (diktatura devriləndən 20 il sonra) yetkin və sabit demokratiya ölkəsinə çevrilmişdir. Son illərdə Azərbaycan keçid dövrünün məsələlərini həll etmişdir və indi bu mərhələdən çıxır. Biz elə bir həddə çatmışıq ki, iqtidar ölkəni artıq yeni metodlarla idarə edir.
Oktyabr - 2008: güclü dövlət,
modernləşmiş iqtisadiyyat və azad vətəndaş
2008-ci il siyasi qərarlar qəbul ediləcək mühüm dövrdür və siyasi prosesin aktorlarının hər biri onun süjet dönüşlərindən bəhrələnəcəkdir. Retrospektiv baxımdan aydındır ki, bizi əvvəlki seçkilərdəkinə bənzər maraqlı siyasi savaş nümunələri gözləyir. Eyni zamanda, şübhə yoxdur ki, iqtidar seçkilərə yeni siyasi, iqtisadi və sosial təkliflərin çox mühüm ehtiyatı ilə getməyə hazırdır. 2008-ci ilin oktyabrına qədər bizi nələr gözləməsinin mahiyyətini və ölkə vətəndaşlarının siyasətin varisliyi və “yeni xəttin” davam etdirilməsi xeyrinə düzgün və səmərəli seçim edə bilmələri üçün bizim təkliflərimizin nədən ibarət olduğunu açıqlamağa çalışacağıq.
Əsası Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş dövlətçilik təməlinə əsaslanmaqla Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi əsas məqsəd milli dövlətçiliyin daha da möhkəmləndirilməsi və inkişaf etdirilməsindən ibarət idi. Ölkənin keçmiş iqtisadi gücünü və siyasi sabitliyi bərpa etmək, Yeni Dünya Nizamı çərçivəsində ölkənin regional və qlobal proseslərdə fəal iştirakını təmin etmək, xarici siyasətdə müdafiə konsepsiyasından hücum konsepsiyasına keçmək, ölkə üçün əhəmiyyətli olan bir sıra məsələlərə və problemlərə beynəlxalq təşkilatların biganə münasibətini aradan qaldırmaq lazım idi. Bundan əlavə, bir sıra məsələlər həll edilməli idi: iqtisadiyyatın intensiv modernləşməsinə başlamaq; 600.000 nəfəri iş yerləri ilə təmin etmək; orta sinfin formalaşmasının əsasını qoymaq; yüksələn xətlə inkişafı təmin etməklə milli iqtisadiyyatı liberallaşdırmağa başlamaq; ölkədə yoxsulluğu minimum səviyyəyə endirmək. Lakin məsələ bununla bitmirdi. Ölkənin intellektual gələcəyinə sərmayə qoymaq və 15.000 gəncin xaricdə təhsil alması yolu ilə intellektual mühitin formalaşması üçün bazis yaratmaq; ipoteka kreditləri verilməklə gənclərin mənzil probleminin həlli üçün şərait yaratmaq; 1200-dən çox məktəb tikmək; gənclərə arxalanmaqla, ölkədə demokratik rejim və vətəndaş cəmiyyəti formalaşmasının təsirli və səmərəli mexanizmini yaratmaq lazım idi.
Regional və beynəlxalq səviyyələrdə vəzifələr bunlar idi: Qarabağ probleminin həllinə dair səyləri fəallaşdırmaq; xarici siyasi fəaliyyətin xarakterini dəyişmək; ölkənin mənafelərini daim lobbiləşdirmək və diasporu ümummilli məsələlər ətrafında birləşdirmək. Son dörd ildə Milli Ordunun müdafiə qabiliyyəti əhəmiyyətli dərəcədə artmışdır. 2008-ci ildə Milli Ordunun büdcəsi bir milyard iki yüz milyon ABŞ dollarına bərabər olacaqdır. Hələ bu yaxınlaradək ölkə büdcəsinin on qat artırılmasının mümkünlüyü barədə fikirlərə tənqidi hücumlar eşitməli olurduq, lakin bugünkü vəziyyət Prezidentin 2003-cü ildə verdiyi vədlərin reallığını göstərdi.
İndi Azərbaycan özünün yetkinlik imtahanının yeni mərhələsinə yaxınlaşır. Son illərdə təkcə meqapolisin deyil, bölgələrin də siması ciddi şəkildə dəyişmişdir. İctimai şüur postmodernist meyilləri latent şəkildə transformasiya edir və sonrakı illərdə bu meyillər gələcəyin strategiyasını müəyyən edəcəkdir. Lakin İlham Əliyevin daxili və xarici siyasət sahəsində fəaliyyətini hələ ciddi şəkildə və qərərsizliklə qiymətləndirmək lazımdır. İndi bunu etmək çətin deyil, hərçənd, bəzən səslənən tənqidlər real təhlil aparmağa mane olur. Lakin növbəti beş il üçün Prezident İlham Əliyevin fəaliyyətinin gündəliyi artıq indidən aydındır. Biz dəqiq və qəti proqnoz vermək iddiasında deyilik, lakin həmin gündəliyi ən ümumi şəkildə aşağıdakı yeddi əsas məsələ kimi ifadə etmək olar.
Birincisi, iqtisadi sistemin sabitliyi labüd surətdə ictimai şüurun daha geniş demokratikləşməsinə doğru aparır. Son dörd ildən artıq müddətdə genişmiqyaslı iqtisadi tədbirlər kompleksinin həyata keçirilməsi əhalinin alıcılıq qabiliyyətinin yüksəlməsinə, vətəndaşların maliyyə imkanlarının artmasına şərait yaratmışdır və deməli, bu, hökmən cəmiyyət üzvlərinin davranış stereotiplərinin dəyişməsinə gətirib çıxaracaqdır, çünki J.J.Russonun yazdığı kimi, “insanları bir-birindən asılı vəziyyətə salmayan bərabərlik onlarda öz şəxsi həyatlarında yalnız şəxsi arzularını və iradələrini rəhbər tutmaq vərdişi və meyli yaradır. Həm özlərinə bərabər insanlarla münasibətlərdə, həm də şəxsi həyatlarında istifadə etdikləri tam müstəqillik... onlarda siyasi azadlıq anlayışı və ona sadiq qalmaq hissi formalaşdırır” (Вся политика. Хрестоматия. M., 2006, стр. 130).
İqtisadi inkişafın bu mərhələdə formalaşdırılan modeli sonrakı dövrdə:
1) - Azərbaycan cəmiyyətini iqtidar və müxalifətin konstruktiv rəqabət baxımından birgə mövcud olduğu yeni siyasi məkanın formalaşması məcrasına transformasiya edəcəkdir;
2) - vətəndaş cəmiyyətinin bazisinin təşəkkülü mərhələsinin başa çatmasına imkan yaradacaqdır;
3) - ictimai şüuru postindustrial dəyərlər məkanına keçirəcək ki, bu da fərdin cəmiyyətdə tutduğu yerin dəyişməsinə, “azad vətəndaş” anlayışının dərindən dərk edilməsinə, Azərbaycanda siyasətin məzmununun yeniləşməsinə kömək edəcəkdir.
İkincisi, son illərdə ölkənin iqtisadi inkişafı dövlətimizin Cənubi Qafqazda regional lider rolunu möhkəmlətmək məqsədi daşıyırdı. Deməli, Azərbaycanın regionda aparıcı rola olan iddiaları davamlı müttəfiqlik münasibətləri sisteminin formalaşmasını tələb edir. Məlumdur ki, ən yaxşı müttəfiq sərfəli tərəfdaşdır. Buna müvafiq olaraq, müttəfiqlik gələcəyə sərmayələrin qoyulması deməkdir. Bir qayda olaraq, bu amil dərhal səmərə verməyən məsrəf amilidir, lakin o, strateji və perspektivli mehriban qonşuluq siyasətini formalaşdırmağın düzgün yoludur. Prezident İlham Əliyev tərəfindən bir sıra ölkələrə münasibətdə aparılan siyasətin davamı olaraq, sonrakı illərdə xarici siyasi fəallığın artırılması strategiyasının vektoru, çox ehtimal ki, Şərqə də yönəldiləcəkdir, çünki hamı bu fikri qəbul edir ki, Asiya-Sakit okean regionu XXI əsrin əsas siyasi hadisələrinin cərəyan edəcəyi meydana çevriləcəkdir. Bununla bərabər, Azərbaycan nəinki Avropanın enerji təhlükəsizliyi amili kimi çıxış etməyə, həm də Şərqdə təhlükəsizlik arxitekturasının formalaşmasının mühüm aspektinə çevrilməyə qabildir.
Üçüncüsü, təbii ki, iqtisadiyyatın liberallaşması prosesi indiki mərhələdə get-gedə daha çox ölkəni əhatə edən qlobal dünya meyli xarakteri kəsb etmişdir. Bazar tənzimləməsi mexanizmlərinin təsiri üçün geniş fəaliyyət meydanı açılır. Dövlətin iqtisadiyyata inzibati formalarda, eləcə də birbaşa dövlət tənzimləməsi formalarında müdaxiləsi azalır. Təsərrüfat qanunvericiliyinin və mülki qanunvericiliyin qəbul edilməsi yolu ilə rəqabət mühitinin yaradılması və dəstəklənməsi, yeni özəl müəssisələrin yaradılmasının sadələşdirilməsi, orta və kiçik biznesin dəstəklənməsi dövlətin əsas funksiyasına çevrilir.
Milli iqtisadiyyatın liberallaşdırılması prosesi onun artım səviyyəsi ilə sıx bağlıdır. İqtisadiyyat inkişaf etdikcə, sabit iqtisadi sistemin formalaşmasının əsas amilləri dəyişdikcə şəffaflıq artacaq, həm daxili iqtisadi liberallaşma strategiyasının, - buraya milli iqtisadiyyatlar çərçivəsində dövlət müəssisələrinin özəlləşdirilməsi, sərbəst müəyyən edilən qiymətlər və gəlirlər, faiz dərəcələri, kreditlərin verilməsi şərtləri sahəsinin genişləndirilməsi aiddir, - həyata keçirilməsi, həm də xarici iqtisadi fəaliyyətin liberallaşmasının güclənməsi baş verəcəkdir. Sonuncu amil əmtəə və xidmətlərin, kapitalların və informasiyanın maneəsiz beynəlxalq hərəkətinin genişlənməsinə kömək edəcəkdir. Eyni zamanda, ölkəmiz Dünya Ticarət Təşkilatına daxil olarkən bu aspekt çox mühüm amil olacaq, çünki dünyada əmtəə və xidmətlər ticarətinin liberallaşdırılması gömrük maneələrinin, ölkələr arasında ticarətdə kəmiyyət məhdudiyyətlərinin aradan qaldırılması meylində təzahür edir.
Cədvəl: Keçid iqtisadiyyatı ölkələrində islahatların ilkin strategiyasından asılı olaraq, həmin ölkələrin kateqoriyaları
Ardıcıl “böyük sıçrayış” strategiyası | İrəli çəkilmiş start/sabit tərəqqi | Yarımçıq qalmış “böyük sıçrayış” | Tədricən aparılan islahatlar | Məhdud islahatlar |
Estoniya | Macarıstan | Albaniya | Azərbaycan | Belarus |
Latviya | Sloveniya | Bolqarıstan | Ermənistan | Özbəkistan |
Litva | Xorvatiya | Makedoniya | Gürcüstan | Türkmənistan |
Çex Respublikası | Qırğızıstan | Qazaxıstan | ||
Polşa | Rusiya | Ukrayna | ||
Slovakiya * | Tacikistan | |||
Rumıniya |
* Slovakiyada sürətli iqtisadi islahatlar 1990-1992-ci illərdə, onun Çexiya və Slovakiya Federasiyasının tərkibinə daxil olduğu dövrdə aparılmışdır.
(http: //www.cato.ru/pages/69?idcat=442&parent_id=2)
Dördüncüsü, son illərdə ölkədə milli ideyanın formalaşması üçün məkan yaranmışdır. Bu ideya təməli Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş dövlətçilik konsepsiyalarına söykənir və müasir Azərbaycanın modernləşməsi xəttinə əsaslanacaqdır. Hələ vaxtilə Siseron yazırdı: “Əgər hər şeyə zəka və qəlb baxımından yanaşsaq, bütün ictimai əlaqələrdən bizim üçün ən mühümü, ən qiymətlisi dövlətlə olan əlaqələrimizdir. Valideynlərimiz bizə əzizdir, uşaqlarımız, qohumlarımız, yaxın dostlarımız əzizdir, lakin yalnız Vətən bütün insanların bütün bağlılıqlarını əhatə edir” (Цицерон. О старости. О дружбе. Об обязанностях. M., 1975). Bu baxımdan milli ideyanın əsas aspekti hər bir azərbaycanlının həyatında ən mühüm amil olan dövlətin birinciliyidir. Azərbaycan xalqının əsrlər boyu formalaşdırmış olduğu sosial-siyasi, əxlaqi-mənəvi və sakral dəyərlər - tarix, dil, mədəniyyət və submədəni amil kimi din məhz Azərbaycan və azərbaycançılıq anlayışlarında öz əksini tapır. Bu aspektlər - milli tarix, Azərbaycan dili, ənənələrə və mədəniyyətimizin özünəməxsusluğuna ehtiram, eləcə də dini tolerantlıq dünya siyasətinin suveren subyekti kimi, qlobal inteqrasiya dövründə ayrıca bir vahid kimi Azərbaycan dövlətçiliyinin bu gününü və gələcəyini formalaşdırır. Bütün bunlar getdikcə daha çox rəzil ehtiraslar oyununa çevrilən siyasəti canlandırmağa və estetikləşdirməyə, ona dərin məna kəsb etdirməyə imkan verən siyasət və mədəniyyəti birləşdirməyə kömək edir. Bu cür milli ideya milli birliyin bərpasına və təbii ziddiyyətlərin birləşdirilməsinə imkan verəcəkdir. “Millət dedikdə, dəyərlərin ümumiliyi, millətçilik dedikdə isə, bu dəyərlərin əhəmiyyətinin dərk edilməsi nəzərdə tutulur” (Moeller A. Das drite Reich. Hamburg, 1935).
Beşincisi, son illər göstərir ki, Prezidentin vəzifəsi milli inkişafda intellektual irəliləyişə nail olmaqla, dövlətin siyasi suverenliyinin və davamlı iqtisadi rifahının təmin edilməsindən ibarətdir. Təhsilin beynəlmiləlləşməsi və qlobal rəqabət şəraitində intellektual səviyyənin daim artırılması və xidmətlər sahəsinin prioritet olması üçün zəruri şərait yaradılması son dərəcə vacibdir. Gündəlikdə duran ümdə məsələləri informasiya-kommunikasiya texnologiyalarının və nanotexnologiyaların diktə etdiyi müasir dünyada Azərbaycanın bu yarışda iştirak etmək üçün lazımi təməl yaratması zəruridir. Təhsil və elm lazımi səviyyədə olmasa, milli inkişafın perspektivləri və Azərbaycan dövlətçiliyinin davamlı inkişafı barədə düşünməyimiz çətin olacaqdır. Bu gün aşkar görünür ki, qarşıdakı illərdə İlham Əliyevin əsas vəzifəsi məhz millətin intellektual bazisinin yeniləşdirilməsi və genişləndirilməsindən ibarət olacaqdır. Bu bazis gələcək üçün inkişaf strategiyasını müəyyən edəcəkdir.
Altıncısı, regional siyasətin müstəqil mərkəzi kimi bəyan edilmiş mövqeləri təsdiqləmək üçün lokal məsələlərin həllində və qlobal problemlərə geniş cəlb olunmaqda fəal diplomatiyadan istifadə edilməsi zəruridir. Təbii ki, son on beş ildə Qərb daha eqosentrik olmuşdur və başqalarının baxışlarını çətinliklə qəbul edir. Lakin siyasətin və diplomatiyanın ümumi böhranı konstruktiv təkliflər axtarmağı və beynəlxalq əhəmiyyətli proseslərdə dünya siyasətinin bütün subyektlərinin bərabər şəkildə iştirakını tələb edir. Çoxvektorluğun əsas üstünlüyü hər bir tərəfin təşəbbüskarlıq göstərə bilməsi üçün meydan yaradan geniş perspektivlərdir.
Yeddincisi, dövlətin regional proseslərə təsiri ölkənin güclənməsi və onun müdafiə qabiliyyətinin təkmilləşdirilməsi ilə sıx bağlıdır. Məhz güclü ordunun olması Azərbaycanın bütün xarici siyasətinə sistemli şəkildə təsir göstərə bilər. Regionda ölkənin mövqelərinin möhkəmlənməsi, habelə Qarabağ münaqişəsinin həlli də milli hərbi sənaye kompleksinin hərtərəfli inkişafı şəraitində mümkün olacaqdır. Şübhə etmirik ki, qarşıdakı illər bu məsələnin həllinə həsr ediləcəkdir.
Növbəti beş ildə lazım olan hər şey məsələlərə çevik yanaşmaqla mövqeyin möhkəmliyi kimi müəyyən edilə bilər. Vaxtilə Heydər Əliyev əsas funksiyanı yerinə yetirmişdir - dövlətçiliyi yaratmış və möhkəmləndirmişdir. İlham Əliyev öz Prezidentliyinin birinci müddətində ölkənin geoiqtisadi amilini irəlilətmək üçün əsas işi görmüşdür. Tam əminliklə demək olar ki, gələcəkdə o, ölkənin hərtərəfli modernləşdirilməsinə yönəlmiş tədbirlər kompleksini tam həcmdə həyata keçirəcəkdir.
Mən bir neçə il bundan əvvəl dərc edilmiş məqalələrimdən birini Uinston Çörçilldən - tarixin gedişini qabaqlamaq, onun qlobal dönüşlərini öncədən görmək sahəsində böyük və qarşısıalınmaz gücə və qabiliyyətə malik olan siyasətçidən gətirdiyim bir sitatla tamamlamışdım. Ənənəyə sadiq qalaraq, bu məqaləni də ser Çörçillin Fultonda söylədiyi nitqdən bir sitatla tamamlamaq istərdim. Fulton nitqini seçməyim təsadüfi deyildir. Bu nitq Çörçillin ən mühüm və parlaq çıxışı hesab edilir, məhz həmin nitqdə ilk dəfə olaraq, “dünya əzələləri” və “xüsusi münasibətlər” kimi ifadələr işlədilmişdir. Elə həmin nitqdə ilk dəfə olaraq, Qərbi kommunizm təhlükəsindən qoruyan “dəmir pərdə” ifadəsindən istifadə edilmişdir.
Təbii ki, tarixin gedişinin sürətləndiyi bir dövrdə, vaxtilə onilliklər boyu davam edən proseslərin indi cəmi iki-üç ilə başa gəldiyi şəraitdə pərdələr barədə danışmaq olmaz və lazım da deyil, çünki bu, bizim prioritet məqsədlərimizə və milli maraqlarımıza uyğun gəlmir. Lakin milli inkişafımız və bizi əhatə edən qlobal xarakterli proseslər bizi suverenlik və milli ruh barədə daha tez-tez düşünməyə vadar edir. Bu amillərin hər ikisi bizim inkişafımıza və irəliləməyimizə kömək edir, innovasiyalara meyil etməyimizi və novator təşəbbüslərimizi büruzə verir, Azərbaycan xalqının gələcəkdə hansı fikirlərlə və necə yaşayacağının mahiyyətini müəyyənləşdirir. Bu gün biz xoşbəxtik ki, suveren milli dövlətimiz var, inkişaf yolu barədə öz təsəvvürlərimizi nəzərə almaqla milli inkişaf strategiyasını müəyyənləşdirmək imkanımız var və bizlərdən hər biri azərbaycanlı olması ilə fəxr edir. Bütün bunlar birlikdə bu fani dünyada öz missiyamızı hər birimizə xatırlatmaq üçün sitat gətirmək istədiyim fikirlərlə həmahəngdir: “Siz ətrafınıza nəzər salarkən təkcə bəşəriyyət qarşısında öz borcunuzu yerinə yetirməyin deyil, həm də onun qeydinə qalmalısınız ki, çatdığınız səviyyədən aşağı enməyəsiniz... Qarşıda yeni parlaq perspektivlər və imkanlar açılır. Biz onlardan imtina etməklə, yaxud onlara məhəl qoymamaqla və ya onlardan tam istifadə etməməklə uzun müddət özümüzü bizdən sonrakı nəsillərin qınağına məhkum etmiş olardıq. Siyasəti müəyyənləşdirən və istiqamətləndirən fikirlərin ardıcıllığı, məqsədlərə çatmaq əzmi və qərarların möhtəşəm sadəliyi olmalıdır... Biz bu çətin vəzifənin öhdəsindən gəlməyə borcluyuq və mən şübhə etmirəm ki, bu, bizə müyəssər olacaqdır”.
Bakı, yanvar 2008-ci il
Bölmənin digər xəbərləri
