Hikmət Babaoğlu: Naxçıvanın yeni bağlantılar qovşağına çevrilməsi Azərbaycanın regional mövqeyini gücləndirəcək- ŞƏRH
Bakı, 13 avqust, AZƏRTAC
Prezident İlham Əliyevin Naxçıvana səfəri muxtar respublikanın sosial-iqtisadi həyatında, bütövlükdə Azərbaycanın inkişaf strategiyasında mühüm tarixi hadisə kimi qiymətləndirilməlidir. Dövlət başçısının səfəri zamanı səsləndirdiyi mesajlar göstərdi ki, Naxçıvanın gələcək inkişafı yalnız muxtar respublikanın sosial-iqtisadi potensialı çərçivəsində deyil, Azərbaycanın regional və beynəlxalq nəqliyyat-kommunikasiya strategiyasının mühüm tərkib hissəsi kimi nəzərdən keçirilir. Xüsusilə TRIPP marşrutunun reallaşdırılması istiqamətində atılan addımlar Naxçıvanın uzun illər davam edən blokada vəziyyətindən çıxarılması, yeni bağlantıların yaradılması və onun geostrateji əhəmiyyətinin daha da artırılması baxımından yeni mərhələ açır.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Hikmət Babaoğlu deyib.
Deputat bildirib ki, Naxçıvanla bağlı həyata keçirilən bağlantı layihələri artıq Aİ-də diqqətini cəlb edir.” Aİ-nin Naxçıvanda yaradılacaq konsorsiumda iştirak etmək arzusunu ifadə etməsi məsələnin regional çərçivədən çıxaraq qlobal əhəmiyyət kəsb etdiyini göstərir. TRIPP marşrutunun əhəmiyyəti geniş nəqliyyat-logistika sisteminin bir hissəsi olması ilə bağlıdır. Marşrutun bir ucu Çinə, daha sonra Türküstan coğrafiyasında yerləşən türk dövlətlərinə, digər istiqaməti isə Türkiyə və Avropaya qədər uzanır. Belə geniş coğrafiyanı birləşdirən nəqliyyat bağlantılarının formalaşması Azərbaycanın və xüsusilə Naxçıvanın beynəlxalq tranzit sistemindəki rolunu əhəmiyyətli dərəcədə artıracaq. Yeni bağlantılar Naxçıvan əhalisinin rifahına birbaşa təsir göstərəcək. Naxçıvan Sənaye Parkının yaradılması, nəqliyyat imkanlarının genişləndirilməsi, muxtar respublikanın yaşıl enerji istehsalı mərkəzlərindən birinə çevrilməsi istiqamətində görülən işlər iqtisadi fəallığın artmasına, yeni investisiyaların cəlb olunmasına və əhalinin gəlirlərinin yüksəlməsinə imkan verəcək. Bu prosesə artıq həyata keçirilmiş layihələr kontekstində yanaşmaq lazımdır. Naxçıvanın Azərbaycan qazı ilə təminatının həyata keçirilməsi, Türkiyə üzərindən qaz nəqlinin təmin olunması mühüm addımlar idi. Digər tərəfdən, İğdır–Dilucu–Naxçıvan dəmir yolu layihəsinin reallaşdırılmasına başlanılması Naxçıvanın Türkiyə və daha geniş mənada Avropa nəqliyyat sisteminə çıxış imkanlarını genişləndirəcək”, – deyə deputat əlavə edib.
H.Babaoğlu bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin səfər zamanı Naxçıvanla İran arasında dəmir yolu bağlantısı məsələsinə diqqət yetirməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. “Culfa–Culfa dəmir yolu bağlantısının bərpası Naxçıvanın yalnız Şərq-Qərb deyil, həm də Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi ilə əlaqələndirilməsi üçün yeni imkanlar yarada bilər. Bütün bu layihələr Naxçıvanın Azərbaycanın regional nəqliyyat-logistika strategiyasındakı rolunu keyfiyyətcə dəyişəcək. Nəticə etibarilə Naxçıvan Azərbaycanın əsas hissəsi ilə birbaşa bağlantıya malik olmaqla yanaşı, Türküstan coğrafiyası, Türkiyə və Avropa istiqamətində mühüm logistika mərkəzinə çevrilə bilər. Naxçıvanın Ermənistan, Türkiyə və İranla həmsərhəd olması onun geostrateji əhəmiyyətini daha da artırır. Bu coğrafi mövqe Naxçıvanı Azərbaycanı müxtəlif regional nəqliyyat və iqtisadi sistemlərlə birləşdirən mühüm strateji qovşağa çevirir.Azərbaycanın regional güc mərkəzinə çevrilməsi ölkəyə əvvəllər reallaşdırılması çətin görünən strateji layihələri həyata keçirmək imkanları yaradıb. Vaxtilə gücümüz çatmayan bəzi layihələri və bağlantıları bu gün artıq həyata keçirmək imkanına malikik. Naxçıvanın yeni nəqliyyat imkanları Azərbaycanın tranzit potensialını artırmaqla yanaşı, ölkənin iqtisadi müstəqilliyini və regional inteqrasiyasını da gücləndirəcək. Əgər əvvəlki mərhələdə bəzi yükdaşımalar üçün üçüncü ölkələrin nəqliyyat infrastrukturlarından istifadə zərurəti yaranırdısa, yeni bağlantıların formalaşması Azərbaycan ərazisindən Türkiyə və Avropa bazarlarına daha birbaşa çıxış imkanları yaradacaq”.
H.Babaoğlu diqqətə çatdırıb ki, Naxçıvan gələcəkdə daha geniş nəqliyyat şəbəkəsinin mühüm seqmentlərindən birinə çevrilə bilər.” TRIPP marşrutu bu sistemin əsas elementlərindən biri olmaqla yanaşı, Naxçıvanın Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi ilə əlaqələndirilməsi də əlavə imkanlar yaradır. Naxçıvandan İran istiqamətində dəmir yolu bağlantısının inkişaf etdirilməsi gələcəkdə bu marşrutun daha geniş coğrafiyaya, o cümlədən Pakistan istiqamətinə qədər uzanmasına imkan verə bilər. İlk baxışdan Azərbaycandan uzaq coğrafiya kimi görünən ölkələrlə belə birbaşa iqtisadi və nəqliyyat əlaqələrinin formalaşması Azərbaycanın müəyyən etdiyi strateji xəttin nə qədər dərin və uzaqgörən olduğunu göstərir. Azərbaycan bir qonşu üzərindən İrana, oradan isə daha geniş Cənubi Asiya məkanına çıxış imkanları əldə edə bilər. Bu isə ölkəmizin nəqliyyat və logistika imkanlarını tamamilə yeni səviyyəyə yüksəldir. əyata keçirilən bütün bağlantı layihələrinin məntiqi nəticəsi Azərbaycanın dövlətçilik tarixində yeni reallıqların formalaşması olacaq: “Bu proses, ilk növbədə, Azərbaycan xalqının rifahı və ölkəmizin sosial-iqtisadi inkişafı üçün yeni zəmin yaradır. Naxçıvanın blokadadan çıxarılması, onun Azərbaycanla birbaşa bağlantısının bərpası və beynəlxalq nəqliyyat-logistika sisteminə daha sıx inteqrasiyası həm muxtar respublikanın, həm də bütövlükdə Azərbaycanın gələcək inkişafında mühüm rol oynayacaq”,- deyə Milli Məclisin deputatı fikrini yekunlaşdırıb.
Müxbir – Səbinə Əlizadə