Azərbaycan və Türkiyə regionun təhlükəsizliyinin aparıcı qüvvələrindən biri kimi çıxış edir- ŞƏRH
Bakı, 11 iyun, AZƏRTAC
Azərbaycan və Türkiyə xalqlarının ortaq tarixi minilliklərə söykənir. Hər iki xalq oğuz-türk köklərinə malikdir və əsrlər boyu eyni sivilizasiya məkanında yaşayıblar. Dil, mədəniyyət, folklor, adət-ənənələr və dini dəyərlər baxımından mövcud olan yaxınlıq sonrakı dövrlərdə siyasi münasibətlərin inkişafı üçün mühüm zəmin yaradıb.
Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında politoloq Yalçın Hacızadə söyləyib.
O bildirib ki, Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin müasir fəlsəfəsinin müəllifi Ümummilli Lider Heydər Əliyevdir. Onun səsləndirdiyi “Bir millət, iki dövlət” ifadəsi iki dövlət arasındakı münasibətlərin mahiyyətini ən dolğun şəkildə ifadə edir. Bu konsepsiya iki dövlət arasındakı münasibətlərin ideoloji, siyasi və hüquqi əsaslarını müəyyən edərək, onların beynəlxalq münasibətlər sistemində vahid mövqedən çıxış etmələrini təmin etdi. Ümummilli Lider Heydər Əliyev Türkiyəni Azərbaycanın strateji tərəfdaşı kimi qiymətləndirir və hesab edirdi ki, hər iki dövlət bir-birinin milli maraqlarını müdafiə etməlidir. Onun hakimiyyəti dövründə Bakı-Ankara münasibətləri keyfiyyətcə yeni mərhələyə qədəm qoydu. 1993-cü ildən sonra Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərində sürətli inkişaf müşahidə olunmağa başladı. İki ölkə siyasi, iqtisadi, enerji, nəqliyyat və hərbi sahələrdə geniş əməkdaşlıq qurdu.
“Azərbaycanın enerji ehtiyatlarının dünya bazarına çıxarılması sahəsində qardaş dövlət Türkiyə mühüm rol oynadı. Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft kəməri yalnız iqtisadi layihə deyil, həm də geosiyasi layihə kimi qiymətləndirilir. Sonrakı dövrlərdə Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəməri, TANAP layihəsi, Cənub Qaz Dəhlizi Azərbaycan və Türkiyənin regional və qlobal enerji təhlükəsizliyində rolunu daha da artırdı”, - deyə Y.Hacızadə vurğulayıb.

Politoloq qeyd edib ki, Azərbaycan Ordusunun müasir standartlara uyğun formalaşdırılmasında Türkiyənin dəstəyi əvəzolunmazdır. Minlərlə azərbaycanlı zabit Türkiyənin hərbi təhsil müəssisələrində oxudu. Birgə hərbi təlimlər, döyüş hazırlığını artırılması, NATO standartlarına keçid, komanda idarəetmə sistemlərinin təkmilləşdirilməsi hərbi əməkdaşlığın əsasını təşkil edirdi. 2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin gücünün bütün dünyaya nümayişi oldu. Müharibənin ilk günündən Türkiyə Azərbaycanın haqq işini dəstəklədiyini bəyan etdi. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Azərbaycanın yanında olduqlarını açıq şəkildə bildirdi.
Bu həmrəylik Azərbaycanın siyasi mövqeyini daha da gücləndirdi və regionda yeni reallıqların formalaşmasına təsir göstərdi. 2020-ci il noyabrın 8-də Şuşa şəhərinin azad edilməsi Vətən müharibəsinin taleyini həll edən əsas hadisə oldu. Şuşanın azad edilməsindən sonra Ermənistan kapitulyasiya aktını imzalamağa məcbur oldu və Azərbaycan tarixi Zəfər qazandı.
“2021-ci il iyunun 15-də Şuşa şəhərində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan tərəfindən imzalanan Şuşa Bəyannaməsi Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərini strateji tərəfdaşlıq səviyyəsindən müttəfiqlik səviyyəsinə yüksəltdi. Şuşa Bəyannaməsi mahiyyət etibarilə XXI əsrdə Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin yol xəritəsidir. Bəyannamə beynəlxalq hüquq baxımından mühüm əhəmiyyətə malik siyasi sənəddir. Birincisi, tərəflərdən birinin təhlükəsizliyinə təhdid yaranacağı halda qarşılıqlı məsləhətləşmələr və əməkdaşlıq mexanizmləri müəyyən edilib. İkincisi, müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində institusional əməkdaşlıq hüquqi əsas qazanıb. Üçüncüsü, regional sabitliyin təmin olunması üçün yeni əməkdaşlıq mexanizmi formalaşıb. Dördüncüsü, sənəd beynəlxalq hüququn fundamental sütunu olan dövlət suverenliyi, ərazi bütövlüyü və sərhədlərin toxunulmazlığı prinsiplərinə əsaslanır”, - deyə Y.Hacızadə bildirib.
O əlavə edib ki, Azərbaycan və Türkiyə bu gün Türk dünyasının inteqrasiyasında aparıcı rol oynayırlar. Türk Dövlətləri Təşkilatının inkişafı, Orta Dəhliz layihəsinin reallaşdırılması və regional nəqliyyat-kommunikasiya xətlərinin genişləndirilməsi məhz Bakı-Ankara əməkdaşlığının nəticəsidir. Azərbaycanın coğrafi mövqeyi ilə Türkiyənin Avropa və Yaxın Şərq arasında körpü rolu birlikdə Avrasiyanın yeni geosiyasi xəritəsinin formalaşmasına təsir göstərir.
“Ümummilli Lider Heydər Əliyevin irəli sürdüyü “Bir millət, iki dövlət” konsepsiyası bu münasibətlərin ideoloji təməlini təşkil edirsə, sonrakı dövrdə Prezident İlham Əliyev və Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın siyasi iradəsi nəticəsində bu konsepsiya real siyasi və hüquqi məzmun qazandı. Bu gün Azərbaycan və Türkiyə regionun təhlükəsizliyinin, iqtisadi inkişafının və Türk dünyasının inteqrasiyasının əsas aparıcı qüvvələrindən biri kimi çıxış edir”, - deyə politoloq əlavə edib.