Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi

ELM VƏ TƏHSİL

AMEA-da dahi şair Məhəmməd Füzulinin 530 illik yubileyi qeyd olunub

Bakı, 15 aprel, AZƏRTAC

Aprelin 15-də AMEA-nın Rəyasət Heyəti, Humanitar və İctimai Elmlər bölmələri və İraq-Azərbaycan Dostluq Cəmiyyətinin birgə təşkilatçılığı ilə “Dahi Azərbaycan şairi Məhəmməd Füzuli müştərək müsəlman mədəniyyətinin yetirməsi kimi” mövzusunda beynəlxalq elmi konfrans işə başlayıb.

AZƏRTAC xəbər verir ki, tədbirdə Azərbaycan ilə yanaşı, Türkiyə, İraq, Suriya, Özbəkistan, Rusiyadan nümayəndələr iştirak ediblər.

Tədbirdə əvvəlcə Ulu Öndər Heydər Əliyevin dahi şairin 500 illik yubileyindəki çıxışından kadrlar nümayiş etdirilib.

AMEA-nın prezidenti akademik İsa Həbibbəyli beynəlxalq konfransın ölkə rəhbərinin “Dahi Azərbaycan şairi Məhəmməd Füzulinin 530 illiyinin qeyd edilməsi haqqında” 2024-cü il tarixli 25 yanvar Sərəncamından irəli gələn vəzifələrin icrası çərçivəsində keçirildiyini diqqətə çatdırıb. Bildirib ki, bu Sərəncam dahi şairin irsini müstəqil Azərbaycan dövlətinin idealları işığında azərbaycançılıq ideologiyası və Türk dünyası kontekstində yenidən tədqiq etməyə imkan yaradıb.

Akademiyada Məhəmməd Füzulinin həyat və yaradıcılığı ilə bağlı geniş tədqiqatlar aparıldığını diqqətə çatdıran İsa Həbibbəyli hazırda AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Füzulişünaslıq sektoru tərəfindən dahi şairə həsr edilən kollektiv monoqrafiyanın hazırlanmaqda olduğunu vurğulayıb. Həmçinin ədibin UNESCO-nun Dünya Yaddaşı Beynəlxalq Reyestrinə daxil edilmiş anadilli “Divan”ının yenidən çapa hazırlanacağını, ölkəmizdə və beynəlxalq müstəvidə təqdimatlarının keçiriləcəyini bildirib. Bundan əlavə, AMEA-nın Əlyazmalar, Şərqşünaslıq, Ədəbiyyat və digər institutlarında Füzulinin 530 illik yubileyinə həsr olunmuş konfransların keçirildiyini, nəşrlərin çapa hazırlandığını və bu prosesin il ərzində davam edəcəyini söyləyib. Eyni zamanda, İraqda Füzuliyə həsr olunmuş bir neçə tədbirin keçirilməsinin nəzərdə tutulduğunu vurğulayıb.

AMEA rəhbəri bildirib ki, keçirilən tədbirlərin digər başlıca məqsədi isə Füzulini yenidən dünyaya Azərbaycan şairi kimi tanıtmaqdan ibarətdir və onun azərbaycanlı olmağı heç kimdə şübhə doğurmur: “Füzulinin mənşəyi azərbaycanlı, dili isə Azərbaycan türk dilidir. Ulu Öndər Heydər Əliyevin də dediyi kimi, Füzuli türk xalqlarını birləşdirmiş şəxsiyyətdir. Füzuli Şərqin, ümumilikdə isə dünyanın böyük sənətkarlarından, şairlərindən biridir. Dili, üslubu və şeirlərindəki məcazları baxımından dünyada onunla müqayisə oluna biləcək az şair var”.

İ.Həbibbəyli çıxışının sonunda vurğulayıb ki, Məhəmməd Füzuli mükəmməl yaradıcılığı ilə dahilik zirvəsinə yüksəlib, Azərbaycan və Türk dünyasının ədəbi-bədii fikrini zənginləşdirib və onun irsi dövlət başçısının Sərəncamı işığında yenidən tədqiq olunaraq gələcək nəsillərə çatdırılacaq.

AMEA-nın vitse-prezidenti vəzifəsini icra edən, akademik Z.M.Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutunun direktoru akademik Gövhər Baxşəliyeva bildirib ki, Azərbaycan ədəbi-bədii fikir tarixində böyük rol oynayan, Şərq xalqları ədəbiyyatına mühüm təsir göstərən böyük şair və mütəfəkkir Məhəmməd Füzulinin ölməz bədii-fəlsəfi irsi xalqımızın bəşər sivilizasiyasına bəxş etdiyi əvəzolunmaz mədəni sərvətdir. G.Baxşəliyeva Azərbaycan, ərəb və fars dillərində 16 irihəcmli əsərin müəllifi olan dahi şairin yaradıcılığının həm Qərb, həm də azərbaycanlı tədqiqatçılarının onun ecazkar yaradıcılığının orijinallığını, poetikasının yüksək bədiiliyini və incəliyini qeyd etdiklərini, onu Azərbaycan-türk ədəbiyyatı tarixində ən həssas lirik və romantik şair adlandırdıqlarını qeyd edib.

Akademik rəhbərlik etdiyi Şərqşünaslıq İnstitutunda da dahi şairin ölməz yaradıcılığının diqqət mərkəzində olduğunu, zaman-zaman onun müxtəlif aspektlərinə həsr olunmuş monoqrafiya, kitab və məqalələr dərc olunduğunu, dissertasiyaların müdafiə edildiyini vurğulayaraq, institut alimlərindən Aydın Abıyevin “Füzuli və Türkiyə poeziyası”, Ruhəngiz Cümşüdlünün “Füzulinin ərəbcə poetik irsi”, Şəfəq Əlibəylinin “Füzulinin farsca divanı: linqvo-poetik özəlliklər” adlı monoqrafiyalarının çap olunduğunu xatırladıb.

Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin sədri Anar Füzulinin Nizami və Nəvai ilə birlikdə Türk dünyasının ən böyük şəxsiyyətlərindən biri olduğunu söyləyib. Füzulinin yaradıcılığına nəzər salan AYB sədri dahi şairin yazdığı mükəmməl əsərlərlə Azərbaycan və dünya ədəbiyyatına təsir etdiyini, onun hikmətinin əsrlərdən bəri yaşadığını bildirib.

İraq Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin direktoru, İraq-Azərbaycan Dostluq Cəmiyyətinin sədri professor Mutaz Muhyi Əbdülhəmid çıxışında vurğulayıb ki, İslam və Azərbaycan ədəbi düşüncəsinin inkişafında müstəsna rola olmuş Məhəmməd Füzuli bütün İslam dünyasının bənzərsiz mənəvi xəzinələrindən hesab edilir.

M.M.Əbdülhəmid Azərbaycanla İraq arasında əlaqələrin inkişafına görə akademik İsa Həbibbəyliyə, akademik Gövhər Baxşəliyevaya, Ədəbiyyat İnstitutunun şöbə müdiri professor İmamverdi Həmidova, Şərqşünaslıq İnstitutunun elmi işlər üzrə direktor müavini dosent Ruhəngiz Cümşüdlüyə və Şərqşünaslıq İnstitutunun şöbə müdiri Elnur Mustafayevə İraq Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin və İraq-Azərbaycan Dostluq Cəmiyyətinin fəxri fərmanlarını təqdim edib.

Ürgənc Dövlət Universitetinin Özbək ədəbiyyatı fakültəsinin dekanı professor Dilşod Qayipov isə çıxışında Məhəmməd Füzulinin Şərq ədəbiyyatında tutduğu mövqedən danışıb.

AMEA-nın akademik Z.M.Bünydov adına Şərqşünaslıq İnstitutunun elmi işlər üzrə direktor müavini dosent Ruhəngiz Cümşüdlü “Füzulinin ərəbcə poetik irsinin tədqiqi haqqında” mövzusunda məruzəsində dahi şairin Azərbaycan-türk, ərəb və fars dillərində müxtəlif janrlarda yazıb yaratdığını, Şərq ədəbiyyatının şifahi və yazılı nümunələrini bədii şəkildə ümumiləşdirdiyini qeyd edib. Məruzəçi bildirib ki, Füzulinin ərəbcə poetik irsi uzun müddət elm aləminə naməlum qalıb və 1929-cu ildə akademik Y.Bertels tərəfindən Sankt-Peterburqda Asiya muzeyində aşkarlanıb. Lakin bu əlyazmada ərəbcə şeirlər natamam şəkildə əks olunub.

Konfransda İraq Mədəniyyət Nazirliyi nəzdində Türkman Mədəniyyət Mərkəzinin sədri Sabah Kərküklü, Əlişir Nəvai adına Daşkənd Dövlət Özbək Dili və Ədəbiyyatı Universitetinin kafedra müdiri Nurboy Cabbarov, Özbəkistan Respublikası Əndican Dövlət Universitetinin professoru Salimaxon Mirzoyeva, Rusiya Elmlər Akademiyası M.Qorki adına Dünya Ədəbiyyatı İnstitutunun aparıcı elmi işçisi, Moskva Dövlət Beynəlxalq Münasibətlər İnstitutunun professoru Abuzər Bağırov Məhəmməd Füzulinin həyatı və yaradıcılığı barədə məruzələrlə çıxış ediblər.

Konfrans daha sonra Şərqşünaslıq İnstitutunda bölmə iclasları ilə davam edib. Konfransın işinə aprelin 16-da yekun vurulacaq.

Xəbəri sosial şəbəkələrdə paylaşın

Bizi sosial şəbəkələrdə izləyin

DSMF: Ötən ay sığortaedənlərin sayı 0,54 faiz artıb

Hərbi vəzifəlilər təlim toplanışında şərti düşmən hədəflərinin məhv edilməsi tapşırıqlarını yerinə yetirirlər VİDEO

Füzuli könüllüləri ilk dəfə olaraq ərazidə fəaliyyətə başlayıb

Ərəb ölkələrinin liderləri Çinə səfər edəcəklər

Sankt-Peterburqda Azərbaycanın Müstəqillik Günü qeyd olunub

COP29-la bağlı silsilə mühazirələr davam etdirilir

UNICEF: Əfqanıstanda daşqınlar on min evə ziyan vurub

Müşahidə olunan küləkli hava şəraiti gün ərzində davam edəcək

Andrey Lunyov: “Qarabağ”la danışıqlar gedir, ümid edirəm ki, qərar hər iki tərəfin xeyrinə olacaq

İrəvanda etiraz aksiyası zamanı saxlanılanların sayı 240-a çatıb

Cari il üzrə dövlət büdcəsinin gəlirlərində 6,4 faiz artım nəzərdə tutulur

® Füzuli şəhərində ilk elektronika və məişət texnikası mağazası fəaliyyətə başlayıb

“YAŞAT” Fondunun dəvəti ilə türkiyəli şəhid ailələrinin üzvləri Bakıdadır

Nazir: Məktəblərdə yoxlamalar davamlı aparılacaq

Bu gün Xalq artisti Soltan Dadaşovun doğum günüdür

Elçin Əzizovun “kəpənəksiz” konserti

Dövlət Neft Fondunun büdcəsinin gəlirlərində 16,9 faiz artım proqnozlaşdırılır

Banqladeşdə Remal siklonu azı yeddi nəfərin həyatına son qoyub

ANAMA Azərbaycan istehsalı olan 10 minatəmizləmə texnikasını əməliyyatlara cəlb edib

BMU-da Müstəqillik Günü münasibətilə konsert proqramı təşkil olunub

“Klassik ədəbiyyat və Qurani-Kərim” – seminar

Cari ilin ilk rübündə xarici ticarət üzrə əməliyyatların həcmi 9,9 milyard dollar təşkil edib

Narkotikin təsiri altında avtobus sürən şəxs həbs olunub

Nazir: Əlavə maliyyə təminatının yaradılması dövlət büdcəsinə yenidən baxılmasını şərtləndirir

“Qarabağ”ın braziliyalı futbolçusu: Çempionlar Liqasının qrupunda oynamaq istəyirik

Hindistan Respublikasının Prezidenti Draupadi Murmudan

Büdcə gəlirləri neft sektoru üzrə 3,5 faiz, qeyri-neft sektoru üzrə isə 9,3 faiz artırılır

“Baku Fashion Week” ikinci mövsümünü açıb

İndoneziya Respublikasının Prezidenti Coko Vidododan

Rusiya Federasiyasının Həştərxan vilayətinin qubernatoru İqor Babuşkindən

Dövlət büdcəsinin gəlirlərinin 51,1 faizi qeyri-neft sektorunun payına düşür

AzMİU-da “Açıq qapı” günündə 1000-dən çox məktəbli və kollec tələbəsi iştirak edib

Tahir Mirkişili: Cari il gəlirlərin dinamikası büdcəyə dəyişiklikləri labüd edir

Rəşad Sadıqov Premyer Liqada yubiley qələbəsini qazanıb

Braziliyada daşqın qurbanlarının sayı 169 nəfərə çatıb

Respublikaçılıq missiyası uğurla davam etdirilir ŞƏRH

Azərbaycan Səhiyyə Nazirliyinin nümayəndə heyəti Ümumdünya Səhiyyə Assambleyasının 77-ci sessiyasında iştirak edir

Psixoloji-tibbi-pedaqoji komissiyaların yeni tərkibinin formalaşdırılması ilə bağlı test imtahanı keçirilib

Tatarıstanlı alim Biləsuvar və Astaranın arxeoloji abidələri ilə tanış olub

Bağlı qalmış daha bir xüsusilə ağır cinayətin üstü açılıb

Milli Məclisin komitə iclasında 2024-cü il üzrə dövlət büdcəsinə dəyişikliklər müzakirə edilir

İran gündəlik neft hasilatını 4 milyon barelə çatdırmağı planlaşdırır

Dördqat dünya çempionu Rafael Ağayevin rekorduna yaxınlaşıb

Konfransda fəal iştirak etmiş tələbə və magistrantlar mükafatlandırılıb

"Gəncə və gəncəlilər" layihəsi Qəmbər Hüseynlinin əziz xatirəsinə həsr olunacaq

Azərbaycan nəsri “Migel de Servantes” kitabxanasında

Emin Əmrullayev: Xaricdə təhsil üzrə Dövlət Proqramına artıq 330 namizəd müraciət edib

Papua-Yeni Qvineya hökuməti: Torpaq sürüşməsi nəticəsində dağıntı altında 2 mindən çox adam qalıb

Argentinada bu il 488 min nəfər denge qızdırmasına yoluxub

Abşeron Milli Parkında tibb işçilərinin iştirakı ilə velomarafon təşkil olunub

FHN: Ötən sutka ərzində 24 halda yanğına çıxış olub, 6 nəfər xilas edilib

Baş DYP İdarəsi qeyri-sabit hava şəraiti ilə bağlı sürücülərə və piyadalara müraciət edib

Elm və təhsil naziri: Ətraf mühitlə bağlı savadlılıq davranışlara təsir edir

“Qarabağ”ın futbolçusu: Hər kəs nəyə qadir olduğumuzu gördü

Minəcik karvansarası – İpək Yolunun üzərində memarlıq incisi

Mayın 25-də və 26-da itkin düşmüş kimi axtarışda olan 5 nəfər tapılıb

Gənclər Kitabxanası görkəmli dramaturq İlyas Əfəndiyevlə bağlı silsilə tədbirlər keçirib

Azərbaycan XX əsrin əvvəllərində: müstəqilliyə aparan yollar - konfrans

İrəvanda etiraz aksiyasının 200-ə yaxın iştirakçısı saxlanılıb VİDEO

Baş Prokurorluq Gəncədə konfrans keçirəcək

Appendiksin çıxarılması icbari tibbi sığorta təminatına daxildir

Malayziyada Şuşanın tarixinə həsr olunmuş tədbirlər keçiriləcək

Faktiki hava: Gədəbəyə və Şahdağa dolu düşüb

“Qarabağ”ın legioneri: Bu komandadan ayrılmaq fikrində deyiləm

DİN: 14 kiloqrama yaxın narkotik vasitə aşkarlanıb

Azərbaycan cüdoçuları Avropa Kubokunda 5 medal qazanıblar

Dünya birjalarında neft bahalaşıb

Bu gün Xalq şairi Səməd Vurğunun anım günüdür

“Yaşıl artım gündəliyində təhsil” konfransı işə başlayıb

Aşkarlanan və təhvil götürülən silah-sursatın sayı açıqlanıb

DİN: Son iki gündə 90 cinayətin açılması təmin olunub

Yaponiyanın İmperatoru Əlahəzrət Naruhitodan

Sumqayıtda qanunsuz tikintinin qarşısı alınıb VİDEO

Bakıda tozlu hava şəraiti davam edir

Xankəndi şəhərində ötən həftə 40 avtomat, 8 tapança, 3 pulemyot aşkarlanıb

Seulda Çin, Yaponiya və Cənubi Koreya liderlərinin toplantısı keçirilir

Lüksemburq parlamentinin qərəzli qətnaməsi qarışqanın filə meydan oxumasına bənzəyir - ŞƏRH

Şəkidə “Kalaşnikov” satan şəxs saxlanılıb

Bakının bir sıra yollarında sıxlıq müşahidə olunur

Türkiyədə “demokratiya tarixinin qara ləkəsi” adlandırılan hərbi çevrilişdən 64 il ötür

Parisdə Azərbaycanın Müstəqillik Günü təntənəli şəkildə qeyd olunub VİDEO

Şimali Koreya daha bir hərbi kəşfiyyat peykini buraxmağa hazırlaşır

Rişi Sunak seçkilərdə qalib gələrsə, gənclər üçün hərbi xidməti bərpa edəcəyini açıqlayıb

TANAP-ın inşası zamanı aşkarlanan minə yaxın tarixi əsər Türkiyə muzeylərində sərgilənir

Media: Baltikyanı ölkələr və Polşa öz qoşunlarını Ukraynaya göndərəcəyini istisna etmir

Bakıdakı Rus evində bəstəkar Mixail Qlinkanın 220 illiyi qeyd edilib

Ümumdünya Səhiyyə Assambleyası Cenevrədə pandemiya sazişi üzrə irəliləyişi nəzərdən keçirəcək

ABŞ-da qasırğa nəticəsində azı 15 nəfər ölüb

Zelenski İspaniyaya yola düşür

Litvanın hazırkı prezidenti seçkilərdə qalib gəlib

Hindistanın şərqində siklon səbəbindən 1,1 milyon nəfər təxliyə edilib

Tonqa sahilində güclü zəlzələ baş verib

Çexiya millisi son 14 ildə ilk dəfə xokkey üzrə dünya çempionu olub

Dohadan Dublinə uçan təyyarə hava boşluğuna düşüb, 12 nəfər yaralanıb

Türkiyə Prezidenti: Mersində baş verən qəza ilə bağlı aidiyyəti orqanlar dərhal lazımi araşdırmalara başlayıblar

“Araz-Naxçıvan”ın baş məşqçisi: “Qarabağ”ı yaxşı mübarizəyə görə təbrik edirəm

Bakıda havada tozun miqdarı normadan 3-3.5 dəfə artıqdır

Azərbaycan Prezidentinin Gürcüstanın Baş nazirinə təbriki gürcü mətbuatının diqqət mərkəzindədir

Fransanın Şri-Lankadakı səfiri Kolombodakı iqamətgahında ölü tapılıb

Futbol üzrə Azərbaycan çempionatının qalibi olan “Qarabağ” klubu mükafatlandırılıb