“Ən çox müraciət liftlərlə bağlı olur” – DÖVLƏT AGENTLİYİNDƏN REPORTAJ
Bakı, 16 dekabr, Aytac Haqverdiyeva, AZƏRTAC
Xalqımızın Ümummilli Lideri Heydər Əliyev Azərbaycana rəhbərliyinin bütün dövrlərində əhalinin təbii və texnogen fəlakətlərdən mühafizəsinin düzgün və etibarlı təşkili məsələlərini daim diqqət mərkəzində saxlayıb.
Ulu Öndərin siyasətini uğurla davam etdirən Prezident İlham Əliyev respublikada təbii fəlakətlərin, texnogen xarakterli qəzaların və yanğınların qarşısının alınması, onların nəticələrinin aradan qaldırılması, belə hallarda xilasetmə və bərpa işləri üzrə müvafiq orqanların fəaliyyətinin vahid mərkəzdən idarə edilməsi, ölkədə mülki müdafiə işinin təşkilinin və həyata keçirilməsinin təmin olunması məqsədilə 2005-ci ildə Fövqəladə Hallar Nazirliyinin (FHN) yaradılması haqqında Sərəncam imzalayıb. Beləliklə, fəlakətlərlə mübarizə işinin təşkilinə dövlət səviyyəsində sistemli yanaşmada yeni bir mərhələnin əsası qoyulub. Dövlət başçısının 2006-cı il Sərəncamına əsasən isə hər il dekabrın 16-sı ölkəmizdə FHN işçilərinin peşə bayramı günü kimi qeyd edilir. Nazirliyin yaradılması, bir sıra mühüm mühafizə və xilasetmə qurumlarının onun tərkibinə verilməsi, şəxsi heyətinin sosial vəziyyətinin, o cümlədən mənzil-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılması, eləcə də dövlət başçısının FHN-in fəaliyyəti ilə bağlı bir sıra tədbirlərdə iştirakı bu sahəyə göstərilən yüksək diqqət və qayğının bariz nümunəsidir.
Sənaye obyektlərində və dağ-mədən sahəsində texniki təhlükəsizlik tələblərinə necə nəzarət edilir?
AZƏRTAC-ın əməkdaşları FHN işçilərinin peşə bayramı günü ərəfəsində nazirliyin Sənayedə İşlərin Təhlükəsiz Görülməsi və Dağ-Mədən Nəzarəti Dövlət Agentliyində olub.

Agentliyin Hüquq şöbəsinin müdiri Akif Əfəndiyev qurumun təhlükə potensiallı obyektlərdə və dağ-mədən sahəsində texniki təhlükəsizlik tələblərinə riayət olunmasına nəzarət etdiyini bildirib:
“Həmin obyektlər özündə yüksək təhlükəni ehtiva etməklə əhali və ətraf mühit üçün təhlükə yaradan partlayış-yanğın, radioaktiv və ionlaşdırıcı şüa mənbələrinin, zəhərləyici maddələrin əldə olunması, hazırlanması, emalı, daşınması, istifadə edilməsi və ləğvi ilə məşğul olan istehsal, təchizat, nəqliyyat və sosial təyinatlı obyektlərdir. Nazirliyin müvafiq istiqamətdə nəzarət qurumu olaraq var gücümüzlə qeyd olunan mühüm vəzifələrin icrası üçün çalışırıq. Əsas fəaliyyət istiqamətimiz isə vətəndaşların vacib həyati maraqlarının təhlükə potensiallı obyektlərdə baş verə biləcək qəzalardan müdafiəsinin təmin olunmasıdır. Agentliyin strukturuna daxil olan və tabeliyində fəaliyyət göstərən 13 mərkəz, 8 region müfəttişliyi, 4 şöbə, 3 sektor var. Eyni zamanda, Azərbaycan Dövlət Əməyin Mühafizəsi və Təhlükəsizlik Texnikası Elmi-Tədqiqat İnstitutu da fəaliyyət göstərir. Qeyd olunan struktur və qurumlar vasitəsilə Agentlik təhlükə potensiallı obyektlərin dövlət reyestrini aparır, obyektlərin tikintisi, genişləndirilməsi, yenidən qurulması, texniki cəhətdən yeniləşdirilməsi, konservasiyası və ləğv edilməsi prosesində rəylərin təsdiqini təmin edir. Obyektlərdə istehsal və istifadə olunan texniki qurğuların, avadanlıqların, maşın və mexanizmlərin müvafiq standartlarda, texniki reqlamentdə və digər hüquqi-normativ aktlarda müəyyən olunmuş tələblərə uyğunluğu baxımından sertifikatlaşdırılmasının təşkilini və təhlükəsiz istismar müddətini müəyyən edir”.
Liftlər, attraksionlar, kranlarla şikayətlərin sayı artıb
Agentliyə daxil olan sorğular və şikayətlər arasında ən çox müraciətin liftlərlə bağlı olduğunu deyən A.Əfəndiyev qeyd edib ki, bütün şikayət və sorğulara adekvat cavab verilir:
“Son dövrlər liftlər, attraksionlar, kranlar, onların istismarı ilə bağlı şikayətlərin sayında artım var. Adətən bunların böyük qismi əsassız olur. Ancaq müfəttişlər şikayətlə bağlı araşdırma aparan zaman müəyyən qanunsuzluqlar aşkarlanarsa, həmin şəxslərlə bağlı müvafiq orqanlara məlumat verilir. Əhali arasından bulvardakı attraksionların yığışdırılması ilə bağlı bir çox sorğu daxil olub. Qeyd etmək istərdim ki, həmin attraksionlarda insan həyatı üçün yarana biləcək hər hansı təhlükə olmasa, təbii ki, istifadəsi davam edəcək. Bəzən avadanlıqların müəyyən hissəsində yaranan kiçik bir problem böyük fəlakətlərlə nəticələnə bilər”.

Agentlikdə rüşvətə qarşı mübarizə necə aparılır?
Müasir dövrün tələblərinin gündən-günə dəyişdiyini, sənaye və dağ-mədən sahələrinin durmadan inkişaf etdiyini qeyd edən A.Əfəndiyev bununla bağlı Agentliyin inkişafının təkmilləşdirildiyini deyib. Onun sözlərinə görə, keçmiş SSRİ dövründə istismar olunan qaldırıcı qurğular, təhlükəli yükdaşıyan nəqliyyat vasitələri ilə müasir dövrdə istismar olunanlar arasında fərq böyükdür. Bu səbəbdən bəzən keçmiş normativ tələblərdən istifadə mümkün olmur. Söhbət zamanı Agentlikdə operativlik və şəffaflığın təmin olunması istiqamətində bir sıra yeniliklərin həyata keçirildiyi də məlum oldu: “Ötən ildən etibarən “ASAN xidmət” mərkəzinin 7 saylı bölməsində Agentliyin iki ən böyük xidmət sahəsini əhatə edən “Xüsusi icazə”nin və “Dövlət reyestrindən Çıxarış”ın verilməsinə başlanılıb. 2022-ci ilin noyabrın 1-dən etibarən partlayıcı maddələr, qurğular, tezalışan maddələr və pirotexniki məmulatlar kimi mülki dövriyyəsi məhdudlaşdırılmış əşyaların dövriyyəsi üçün “Xüsusi icazə” və təhlükə potensiallı obyektlərin “Dövlət reyestrindən Çıxarış”ların verilməsinə başlanılıb. Bu ilin yanvarın 1-dən isə qeyd olunan sənədlərin verilməsi KOB evində təşkil edilir”.
A.Əfəndiyev Agentliyin rüşvətxorluq əleyhinə görülən işlərdən də danışıb: “Rüşvətin qarşısının alınması, idarəetmədə şəffaflığın artırılması məqsədilə Agentliyin “Qaynar xətt” xidməti (+994 55 512 00 31) fəaliyyət göstərir. Eyni zamanda, sahibkarların maarifləndirilməsi üçün mütəmadi olaraq regionlarda müxtəlif mövzularda seminarlar keçirilir. Seminarlar regionlarda, eləcə də Bakıda fəaliyyət göstərən iri sənaye müəssisələrinin nümayəndələrini, fərdi sahibkarları, o cümlədən müvafiq icra hakimiyyətinin orqanlarını əhatə edir. Bu tədbirlərdə sənayenin müxtəlif sahələrinin təhlükə potensiallı obyektlərində texniki təhlükəsizlik normalarına əməl olunması, baş verə biləcək qəzaların qarşısının alınması, qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi məsələləri müzakirə olunur”.
“Təhlükə potensiallı obyektin tikintisinə qadağa qoyulur”
Azərbaycan Dövlət Əməyin Mühafizəsi və Təhlükəsizlik Texnikası Elmi-Tədqiqat İnstitutunun şöbə müdiri Vüqar Xəlilov isə AZƏRTAC-a institutun ümumi fəaliyyəti barədə danışıb: “İnstitutumuz 100 ilə yaxın tarixə malikdir. Yarandığı tarixdən əməyin təhlükəsizliyi sahəsində normativ texniki sənədlərin işlənməsi, həmçinin normaların təyin olunması ilə məşğuldur. İnstitutun fəaliyyəti hazırda ölkəmizdə əməyin və texniki təhlükəsizliyin təmin edilməsi kimi bir neçə istiqaməti əhatə edir. Bunlardan ilki texniki təhlükəsizlik ekspertizasıdır. Təhlükə potensiallı obyektlərin tikintisi, quraşdırılması, onun təmiri, yenidən qurulması zamanı layihələr işlənməli və texniki təhlükəsizlik ekspertizasına tabe tutulmalıdır. Əgər layihə normativ texniki sənədlərin tələblərinə uyğundursa, heç bir problem yaranmır. Əks halda həmin təhlükə potensiallı obyektin tikintisinə qadağa qoyulur və yaxud layihədə dəyişikliklər olur”.

İnstitutda olduğumuz zaman əməyin mühafizəsi, texniki təhlükəsizlik, xilasetmə və müxtəlif peşə sahələri üzrə təlimlərin keçirildiyinin də şahid olduq. V.Xəlilov İnstitutda minə yaxın istiqamətdə təlimlərin keçirildiyini qeyd edib: “Təlimin xüsusiyyətindən asılı olaraq müddəti fərqlidir. Məsələn, əməyin mühafizəsi və texniki təhlükəsizlik təlimi 30 saatlıq, yəni beşgünlük təlimdir. Təlimə cəlb olunan şəxslər sonra müvafiq mövzular üzrə imtahanlara cəlb olunur və məqbul nəticə əldə edən iştirakçılara sertifikatlar verilir”.
FHN-in fədakarlıq və peşəkarlıq örnəkləri Qurumun şəxsi heyətinin ölkə rəhbərliyinin qarşıya qoyduğu vəzifələri daha yüksək keyfiyyətlə, operativ və sədaqətlə yerinə yetirməyə hər an hazır və qadir olduğunu deməyə əsas verir.