Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası ABŞ-ın Azərbaycanla yeni sahələrdə əməkdaşlıq niyyətini göstərir ŞƏRH
Bakı, 13 fevral, AZƏRTAC
ABŞ-ın Vitse-prezidenti Cey. Di. Vensin Bakıya rəsmi səfəri və Prezident İlham Əliyevlə görüşü iki ölkə arasındakı əlaqələrdə yeni mərhələnin başladığını növbəti dəfə təsdiqlədi. Bu yeni mərhələ hazırda Tramp administrasiyasının ölkəmizə münasibətdə daha praqmatik, regional və milli maraqları nəzərə alan xarici siyasət yürütməsi ilə əlamətdardır. Təbii ki, ABŞ administrasiyası Azərbaycanın Cənubi Qafqazın əsas gücü olduğunun fərqindədir və ölkəmizin strateji əhəmiyyəti ABŞ-ın nəzərindən yayınmır. Buna görə də ABŞ hazırda Cənubi Qafqaz siyasətinə Azərbaycanyönümlü istiqamət verməkdədir.
Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Beynəlxalq Münasibətlərin Təhlili Mərkəzinin aparıcı mütəxəssisi Sultan Zahidov söyləyib.
O bildirib ki, Vensin səfərində imzalanan Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası ABŞ-ın Azərbaycanla əlaqələri əvvəlki ənənəvi iqtisadi-ticari sahələrlə yanaşı, yeni sahələrdə də inkişaf etdirmək niyyətində olduğunu göstərir. Söhbət burada müdafiə sənayesi məhsullarının tədarükü sahəsindən gedir. Belə ki, Azərbaycana dəniz sərhəd ərazilərinin qorunması üçün hərbi gəmilərin verilməsi müzakirə ediləcək.
“Bu kontekstdə ənənəvi sahələrdə əməkdaşlıq məsələsi dedikdə, ilk növbədə, bağlantılar, enerji və ticarət sahələri nəzərdə tutulur. Sənəddə qeyd olunur ki, hər iki ölkə Orta Dəhlizin, o cümlədən TRIPP marşrutunun (Zəngəzur dəhlizi), yəni kommunikasiya yollarının açılmasının əhəmiyyətini nəzərə alır. Bilirsiniz ki, ABŞ üçün bu dəhlizin əhəmiyyəti həm də kritik mineralların tranziti baxımından xüsusi əhəmiyyət daşımaqdadır. Azərbaycan isə Orta Dəhlizin əsas halqalarından biri kimi bu yolla tranzit imkanlarını daha da genişləndirəcək, rifahı və iqtisadiyyatını daha da artırmış olacaq.
Eyni zamanda, Azərbaycanla ABŞ arasında mümkün nüvə sahəsində əməkdaşlıq məsələsi də Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyasında yer alır. Bu da bir ilkdir. Digər tərəfdən, süni intellekt və rəqəmsal infrastruktur sahəsində əməkdaşlıq da ilklər sırasındadır. Bildiyimiz kimi, süni intellekt və data mərkəzləri gələcəyin prioritet sahələridir. Azərbaycan bu gün bu sahələrə əsas istiqamət kimi baxır və məhz bu səbəbdən dünyanın texnoloji cəhətdən ən qüvvətli ölkəsinin Azərbaycanla bu sahədə əməkdaşlığa keçməsi bizim üçün çox müsbət məqamdır”, - deyə mütəxəssis əlavə edib.
Başqa bir vacib məqamın sülh məsələsi olduğunu deyən S.Zahidov qeyd edib ki, bu prosesdə TRIPP martşrutu xüsusi aktuallığa malikdir. Çünki bu dəhlizin açılması ilə geosiyasi və geoiqtisadi maraqlar təmin olunacaq. “Söhbət təkcə Azərbaycanın Naxçıvanla birləşməsindən və ya Türkiyənin Mərkəzi Asiya ilə və yaxud Mərkəzi Asiyanın Avropa ilə birləşməsindən deyil, həmçinin kommunikasiya xətlərinin açılması ilə Ermənistan və Azərbaycan arasında iqtisadi-ticari əlaqələrin inkişaf etdirilməsi və dayanıqlı sülhün təmin olunmasından gedir. Çünki təkcə sülh sazişi dayanıqlı sülhü təmin etmir. Ölkələr arasında iqtisadi-ticari bağlar olmalıdır ki, artıq konfrontasiya öz yerini tərəfdaşlığa və əməkdaşlığa buraxsın. Eyni zamanda, iqtisadi sərmayələr məsələsi də Xartiyada yer alır ki, burada da ABŞ və Azərbaycan şirkətləri arasında əməkdaşlıq məsələsi əhəmiyyət daşıyır. Hər iki ölkə yalnız siyasi sahədə və dövlət qurumları səviyyəsində deyil, həm də özəl şirkətlərinin qarşılıqlı əməkdaşlığının artırılmasına önəm verirlər”, - deyə mütəxəssis vurğulayıb.
O qeyd edib ki, bu səfər və səfər zamanı imzalanan Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası ümumilikdə Azərbaycan-ABŞ münasibətlərində yeni bir mərhələdir. Çünki bu günə qədər ABŞ-Azərbaycan əlaqələri heç vaxt rəsmi şəkildə strateji səviyyəyə qalxmayıb. “Artıq Xartiyanın imzalanması ilə bu münasibətlərin strateji cəhətdən institusionallaşdırılması baş verdi. Bu o deməkdir ki, bundan sonra iki ölkənin əlaqələri daha da dərinləşdiriləcək, daha da inkişaf etdiriləcək və bundan hər iki tərəf müsbət faydalar əldə edəcək. ABŞ-ın əldə edəcəyi müsbət faydalar regiona investisiyalar yatırmaqla, bölgə iqtisadiyyatına və bağlantılara töhfə verməklə öz milli maraqlarının təmin edilməsidir. Sözsüz ki, Azərbaycan üçün də burada bir çox faydalı məqamlar var. Texnoloji dəstək, sənaye sahəsində əməkdaşlıq, xarici iqtisadi investisiyalar və s. - bunların hamısı Azərbaycan iqtisadiyyatının şaxələnməsinə, Azərbaycanın güclənməsinə töhfə verəcək. Prezident İlham Əliyevin təbiri ilə desək, dünyanın ən qüvvətli ölkəsi ilə əməkdaşlıq etmək Azərbaycan üçün həqiqətən də bir şərəfdir və beləliklə hər iki tərəf, sözsüz ki, müsbət dividendlər əldə edəcək”, - deyən S.Zahidov fikrini yekunlaşdırıb.