Möhtərəm cənab Prezident!

Hörmətli iclas iştirakçıları!

Təhsil Nazirliyi öz fəaliyyətini, əvvəlki illərdə olduğu kimi, bu il də ümummilli liderimiz Heydər Əliyev tərəfindən təsdiq olunmuş təhsil sahəsində islahatlar proqramı, cənab Prezident, Sizin imzaladığınız fərman, sərəncamlar, verdiyiniz tapşırıq və tövsiyələr əsasında qurmağa çalışmışdır. Cari ildə təhsil sahəsində ən ciddi problemlərlə bağlı 8 proqram üzrə iş aparılmışdır. İcazə verin, bu istiqamətdə keçirilən tədbirlər haqqında qısa məlumat verim.

Möhtərəm cənab Prezident, birincisi, 2005-ci ildə ölkəmizdə müxtəlif mənbələr hesabına 29 min 786 yerlik 171 yeni məktəb binası, 22 məktəbin yanında 2460 yerlik əlavə korpuslar tikilibdir. Bu il ölkəmizdə 396 məktəb əsaslı təmir olunmuş, 1430 məktəb cari təmir edilmişdir. Yeni tikilmiş 171 məktəbin 132-si Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü ilə, 14-ü Dövlət Proqramına əsasən, 25-i isə digər mənbələr hesabına inşa olunmuşdur. Mən Sizə və müşavirə iştirakçılarına böyük məmnuniyyətlə bildirmək istəyirəm ki, Azərbaycanın tarixində məktəb tikintisi, əsaslı və cari təmiri sahəsində nəinki bu həcmdə, bunun üçdə biri həcmində də heç vaxt iş görülməmişdir.

İkincisi, hörmətli cənab Prezident, Sizin şəxsi tapşırığınıza müvafiq olaraq, bu il Bakı şəhərində və Abşeron rayonunda məktəb tikintisi proqramı hazırlanmışdır. Əlbəttə, əlaqədar təşkilatların iştirakı ilə. Bu proqrama əsasən, 3 ildə Bakı şəhərində və Abşeron rayonunda 60 minədək şagird yerlik yeni məktəb və əlavə korpusların inşa edilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Konkret olaraq, 2006-cı ildə Bakı şəhərində 2956 yerlik 4 yeni məktəbin, 22 məktəbdə 9288 yerlik əlavə korpusların, Abşeron rayonunda isə 3036 yerlik 5 yeni məktəbin inşası nəzərdə tutulmuşdur. Eyni zamanda, yüksək diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm ki, Səudiyyə İnkişaf Fondunun maliyyə dəstəyi ilə Bakı şəhərində ən müasir tələbləri ödəyən 6028 şagird yerlik 5 yeni məktəbin inşasına başlanacaqdır və yeni tədris ilinədək bu məktəblər istifadəyə veriləcəkdir.

Üçüncüsü, şagirdlərin dərsliklə pulsuz təminatı qərarınıza əsasən, Azərbaycan postsovet məkanında orta məktəb şagirdlərinin dərsliklərlə pulsuz təmin olunmasını reallaşdıran yeganə ölkə olmuşdur. Böyük məsuliyyətlə Sizə bildirirəm ki, bu il 1-ci sinifdən 11-ci sinifə qədər bütün şagirdlər dövlət vəsaiti hesabına dərsliklərlə pulsuz təmin olunmuşdur. Bundan əlavə, xüsusi ehtiyacı nəzərə alınaraq Naxçıvana, əlavə olaraq, 25 min 200 ədəd, Gürcüstana 72 min ədəd, Dağıstana 12 min ədəd dərslik də Sizin hədiyyəniz kimi çatdırılmışdır.

Dördüncüsü, məktəblərin avadanlıqla təmin olunması barədə Dövlət Proqramına əsasən, bu il dövlət büdcəsindən 10 milyard manat vəsait ayrılmışdır. Proqrama əsasən, məktəblərə müasir standartlara cavab verən şagird masası, yazı lövhəsi, müəllim masası və oturacağı olmaqla, yüksək keyfiyyətli avadanlığın verilməsinə başlanmışdır və proqram uğurla həyata keçirilir.

Beşincisi, cənab Prezident, yenə də Sizin tapşırığınızla hazırlanmış və 2004-cü ildə təsdiq etdiyiniz məktəblərin informasiya və kommunikasiya texnologiyaları ilə təminatı proqramının icrası üçün 2005-ci ildə büdcədən 20 milyard manat vəsait ayrılmışdır. Proqramın reallaşdırılması istiqamətində bütün təşkilati işlər başa çatdırılmış, müəllimlər üçün treninqlər təşkil olunmuş, proqram təminatında elektron təlim materiallarının hazırlanması ilə bağlı tədbirlər həyata keçirilmişdir. Cari ilin sentyabrından kompüter avadanlığının məktəblərə verilməsi başlanmışdır.

Məlumat vermək istəyirəm ki, ilin sonunadək Bakı və Sumqayıt şəhərlərində 156 məktəb 4557 kompüter və digər avadanlıqlarla təmin olunacaqdır. 2006-2007-ci illərdə bu işlər davam etdiriləcək və hər 33 şagirdə 1 kompüter nisbəti reallaşdırılacaqdır. Eyni zamanda, bu iş reallaşdırılarkən məktəblərdə 10 min əlavə iş yeri də açılacaqdır. Bir məlumatı diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm ki, Sizin razılığınızla BMT-nin İnkişaf Proqramı tərəfindən, bu proqrama dəstək kimi, 300 min dollar vəsait də ayrılmışdır.

Altıncısı, 2005-2009-cu illər üçün kadr təminatı proqramına əsasən, 5 ildə ölkənin ucqar kəndlərində 7 minədək pedaqoji kadra olan ehtiyacın ödənilməsi məqsədi ilə hər il 1300 nəfər müəllimin həmin yerlərə göndərilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Bu günə qədər minə yaxın müəllim həmin yerlərə göndərilmişdir.

Yeddincisi, xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqların təhsilinin təşkili ilə əlaqədar inkişaf proqramıdır. Bu proqrama əsasən, beş il ərzində həmin uşaqların təhsil aldığı müəssisələrin fəaliyyəti əsaslı şəkildə təkmilləşdirilməlidir. Bu sahədə təhsilin məzmunu yeniləşdiriləcəkdir. İnkliyuziv təhsil üzrə pilot layihəsi həyata keçiriləcəkdir. Məlumat vermək istəyirəm ki, proqrama uyğun olaraq beynəlxalq təşkilatlarla birlikdə üç proqram həyata keçirilir. Ümumilikdə, 30-dək təhsil müəssisəsini və 100-dən çox uşağı əhatə edən Proqram artıq həyata keçirilməkdədir.

Nəhayət, səkkizinci, 1999-cu ildə ümummilli liderimiz Heydər Əliyev tərəfindən təsdiq olunmuş Azərbaycan Respublikasının təhsil sahəsində islahat proqramının üçüncü mərhələsində nəzərdə tutulan tədbirlərdir. Eyni zamanda, Dünya Bankı ilə təhsil sektorunun inkişafı layihəsi üzrə ardıcıl tədbirlər də həyata keçirilir.

Cənab Prezident, bundan əlavə, Sizin tapşırığınızla biz üç proqramı da il ərzində hazırlayıb Nazirlər Kabinetinə təqdim etmişik. Bunlar məktəbəqədər təhsilin təkmilləşdirilməsi üzrə proqram, texniki peşə təhsilinin inkişafı üzrə proqram və xüsusi istedada malik uşaqların yaradıcılıq potensialının inkişafı üzrə Dövlət proqramlarıdır. Eyni zamanda, məlumat vermək istəyirəm ki, Azərbaycan hökuməti ilə Asiya İnkişaf Bankı arasında imzalanan sazişə əsasən, erkən yaş dövründə uşaqların inkişafı üzrə həmin bank tərəfindən maliyyələşəcək və 2006-2010-cu illəri əhatə edəcək kredit layihəsi hazırlanmış və Azərbaycan hökumətinə təqdim olunmuşdur.

Azərbaycan Respublikasında “Bilik günü”nün təsis olunması və təhsil müəssisələrində iş rejiminin tənzimlənməsi haqqında Sizin Fərmanınıza müvafiq olaraq, bu il bir növbədə fəaliyyət göstərən ümumtəhsil məktəblərinin 1-ci, 11-ci sinif şagirdləri, iki və üç növbədə fəaliyyət göstərən məktəblərin birinci–beşinci sinif şagirdləri beşgünlük tədris həftəsinə keçmişdir. Bu iş mərhələlərlə gələcək illərdə davam etdiriləcəkdir.

Cənab Prezident, bu il azərbaycanlı şagirdlər kimya, biologiya, fizika, riyaziyyat fənləri üzrə beynəlxalq olimpiadalarda uğurla iştirak ediblər. Şagirdlərimiz Vətənə üç qızıl, üç gümüş, altı bürünc medalla dönüblər. Hazırda Azərbaycanın ali məktəblərində 41 ölkədən 3500-dək əcnəbi tələbə təhsil alır. Xüsusilə diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm ki, 2004-cü illə müqayisədə bu, min nəfər çoxdur. Yəni, bir il ərzində Azərbaycanın ali məktəblərinə gəlmiş xarici tələbələrin sayı min nəfər artmışdır. Bu da ölkədə yaranmış sabitliyin və iqtisadi inkişafın nəticəsi kimi qiymətləndirilməlidir.

Azərbaycanın orta məktəblərini bitirmiş 3 mindən artıq gənc yüksək göstəricilərlə ölkəmiz üçün zəruri ixtisaslar üzrə dünyanın inkişaf etmiş ölkələrinin nüfuzlu ali məktəblərində təhsil alırlar. Cari ildə YUNESKO-nun Baş direktoru ilə YUNESKO və Təhsil Nazirliyi arasında memorandum imzalanmışdır. Hazırda memorandumda nəzərdə tutulan tədbirlərin həyata keçirilməsi istiqamətində işlər aparılır. Bu il ali təhsilin Avropa ali təhsil sisteminə inteqrasiyası istiqamətində çox mühüm addım atılıbdır. Azərbaycan, rəsmi olaraq, Bolonya prosesinə qoşulmuşdur.

Hörmətli cənab Prezident, son illərdə təhsilin maliyyələşməsi sahəsində çox ciddi addımlar atılıbdır. Bir rəqəmi demək istəyirəm ki, 2006-cı ildə 2005-ci ilə nisbətən təhsilin maliyyələşməsinə 33 faizdən çox büdcə vəsaiti yönəldilmişdir. 2005-ci ildə təhsil işçilərinin, tələbələrin sosial vəziyyətinin yaxşılaşdırılması istiqamətində çox mühüm addımlar atılmışdır. Sizin qeyd etdiyiniz kimi, Sərəncamınızla cari ilin sentyabrından aspirantların və tələbələrin təqaüdləri 2,5 dəfə artırılıbdır. Bu ilin oktyabrından isə minimum əmək haqqının artırılması ilə əlaqədar 320 mindən çox təhsil işçisinin əmək haqqı, orta hesabla, 25 faiz artaraq, 291 min manatdan 364 min manata, pedaqoji işçilərin orta aylıq əmək haqqı isə 398 min manatdan 497 min manata çatdırılmışdır.

Hörmətli cənab Prezident, Sizin təhsil işçilərinə qayğınızın nəticəsidir ki, bu il oktyabrın 5-də - “Müəllim günü”ndə Siz 219 nəfər təhsil işçisini orden, medal və fəxri adlara layiq gördünüz. Bunun nəticəsində həmin adamların əmək haqqı 150-250 min manat artıbdır. Bütün bunlara, bütövlükdə, Azərbaycan təhsilinə diqqət və qayğınıza görə çoxminli təhsil işçiləri adından Sizə dərin minnətdarlığımızı bildiririk.

Cənab Prezident, eyni zamanda, biz belə hesab edirik ki, Azərbaycan çox mühüm siyasi hadisə qarşısındadır. Bir neçə gündən sonra Azərbaycanda parlament seçkiləri keçiriləcəkdir. Mən Sizə və iclas iştirakçılarına böyük məsuliyyətlə bildirmək istəyirəm ki, ölkəmizin çoxminli təhsil işçiləri əsası ümummilli liderimiz Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş və bu gün Sizin tərəfinizdən uğurla davam etdirilən siyasi xətti yekdilliklə dəstəkləyir və bundan sonra da dəstəkləyəcəkdir.

Təhsil işçiləri Sizin siyasi xəttinizə və dövlətçiliyə qarşı hərəkətlərə yol vermiş, xalqa və dövlətə xəyanət etmiş, radikal müxalifətlə, hətta cinayət törətmiş şəxslərlə birləşərək, dövlətin əsaslarını sarsıtmağa cəhd göstərmiş Fərhad Əliyevin, Əli İnsanovun, Fikrət Sadıqovun, Akif Muradverdiyevin və digərlərinin əməllərini pisləyir, onların bu hərəkətlərinin qarşısının alınması istiqamətində atılmış qətiyyətli addımları hamılıqla müdafiə edirlər.

Möhtərəm cənab Prezident, axırda bildirmək istəyirəm ki, son illərdə təhsilin inkişafı, bu sahədə aparılan məqsədyönlü islahatlar, beynəlxalq təşkilatlarla səmərəli əməkdaşlıq, xüsusilə Sizin təhsilə böyük diqqət və qayğınız bir daha əmin olmağa əsas verir ki, müasir Azərbaycan təhsili özünün zəngin, mütərəqqi ənənələrinə, milli-mənəvi və ümumbəşəri dəyərlərə, beynəlxalq təcrübəyə əsaslanaraq, ümummilli liderimiz Heydər Əliyevin müəyyənləşdirdiyi və möhtərəm Prezident, Sizin həyata keçirdiyiniz strateji kursla inkişaf edəcəkdir.

Diqqətinizə görə təşəkkür edirəm.

X X X

Çıxış üçün Milli Bankın idarə heyətinin sədri Elman Rüstəmova söz verildi.