Astana, 26 iyul, AZƏRTAC

Qazaxıstanda Azərbaycan musiqisinin və milli mədəniyyətinin təbliğinə uzun illərdir töhfə verən tarzən Sadiq Namazov bu ölkənin ictimai-mədəni həyatında fəal iştirak edir. Onun ifasında tar Azərbaycan musiqisini və zəngin mədəni irsimizi tanıdan vasitəyə çevrilib. Sadiq Namazov AZƏRTAC-a müsahibəsində sənət yolundan, Qazaxıstandakı fəaliyyətindən, Azərbaycan tarının beynəlxalq tədbirlərdə doğurduğu maraqdan və musiqinin xalqlar arasında mənəvi körpü rolundan danışıb.

– Sadiq müəllim, musiqi ilə məşğul olmağa nə vaxt başlamısınız və Qazaxıstana gəlişiniz necə baş verib?

– Musiqi ilə dörd yaşımdan məşğul olmağa başladım. Altı yaşımda Bərdədəki musiqi məktəbinin hazırlıq sinfinə qəbul oldum, daha sonra tar ixtisası üzrə təhsil aldım. Orta məktəbin 8-ci sinfini bitirdikdən sonra Asəf Zeynallı adına Bakı Musiqi Məktəbində təhsilimi davam etdirdim.

2004-cü ildə Qazaxıstandakı Azərbaycan icmasının nümayəndələri məni Astanaya dəvət etdilər. Əvvəlcə burada cəmi üç ay qalmağı planlaşdırırdım. Lakin qısa müddətdə müxtəlif tədbirlərə dəvət aldım, çoxlu insanlarla tanış oldum. Qarşıdakı aylarda keçiriləcək proqramlarda iştirak etməyimi istəyirdilər. Hər dəfə düşünürdüm ki, daha bir tədbiri başa vurub Azərbaycana qayıdacağam. Beləcə, üç ay müddətinə gəldiyim Qazaxıstanda qaldım.

– Astanada musiqi fəaliyyətinizi necə qurdunuz və qısa müddətdə necə tanındınız?

– Mən Astanaya gələndə şəhərdə geniş quruculuq işləri aparılırdı. Burada yaşayan azərbaycanlılar, qazaxlar, türklər, özbəklər, qırğızlar, türkmənlər və digər xalqların nümayəndələri arasında canlı ifa olunan milli musiqiyə böyük tələbat var idi.

İlk çıxışlarımdan sonra müxtəlif etnomədəni birliklər məni tədbirlərinə dəvət etməyə başladılar. Milli bayramlarda, mədəniyyət günlərində, konsertlərdə və digər mərasimlərdə iştirak edirdim.

Sonra ansambl yaratdım və musiqiçiləri bir araya gətirdim. Azərbaycan musiqisi ilə yanaşı, Qazaxıstanda yaşayan digər xalqların mahnılarını və milli musiqi ənənələrini də öyrənirdim. Onların tanınmış əsərlərini Azərbaycan tarında ifa etməyim böyük maraqla qarşılanırdı.

Türk, özbək, qırğız və türkmən icmalarının nümayəndələrindən xalqlarının məşhur mahnıları, toy və bayram musiqiləri haqqında məlumat alırdım. Sonra həmin əsərləri öyrənib onların tədbirlərində ifa edirdim. Bu fəaliyyət sayəsində məni televiziya proqramlarına, böyük konsertlərə, ictimai və dövlət tədbirlərinə dəvət etməyə başladılar.

– “Xəzər” Etnomədəni Birliyində və Assambleyada fəaliyyətiniz nədən ibarət olub?

– Hazırda Astanada fəaliyyət göstərən “Xəzər” Etnomədəni Birliyinin sədr müaviniyəm. Birliyin keçirdiyi tədbirlərin bədii hissəsinin hazırlanmasında, Azərbaycan musiqisinin, milli alətlərimizin, adət-ənənələrimizin və mədəni irsimizin təbliğində iştirak edirəm.

“Xəzər” Astanada yaşayan azərbaycanlıları bir araya gətirən, milli mədəniyyətimizi, dilimizi və kimliyimizi qoruyan mühüm təşkilatdır.

Qazaxıstana gəldiyim ilk illərdən etibarən ovaxtkı Qazaxıstan Xalqları Assambleyasının tədbirlərində fəal iştirak edirdim. 2004-2017-ci illərdə isə Assambleyanın mədəniyyət üzrə vitse-prezidenti vəzifəsində çalışdım.

Assambleya çərçivəsində müxtəlif etnomədəni birliklərin nümayəndələri ilə əməkdaşlıq edir, onların musiqisini, adət-ənənələrini və milli bayramlarını öyrənirdim. Türk xalqlarının mədəniyyətinə uyğun konsert proqramlarının hazırlanmasına kömək göstərirdim.

Fəaliyyətim nəzərə alınaraq mədəni tədbirlərin hazırlanması və təşkili ilə bağlı məsul vəzifələr mənə həvalə olundu. Bundan sonra dövlət səviyyəli mərasimlərdə, rəsmi qəbullarda və beynəlxalq konsert proqramlarında iştirakım daha da genişləndi.

– Dövlət başçılarının və rəsmi nümayəndə heyətlərinin iştirakı ilə keçirilən hansı tədbirlərdə Azərbaycan musiqisini təqdim etmisiniz?

– Qazaxıstanda yaşadığım illər ərzində müxtəlif ölkələrin dövlət başçılarının və rəsmi nümayəndə heyətlərinin iştirakı ilə keçirilən çoxsaylı tədbirlərdə çıxış etdim.

Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı, Türk Dövlətləri Təşkilatı və digər beynəlxalq platformalar çərçivəsində təşkil olunan sammitlərdə, dövlət səfərləri zamanı keçirilən rəsmi qəbullarda və konsert proqramlarında Azərbaycan musiqisini təqdim edirdim.

Müxtəlif illərdə keçirilən bütün bu tədbirləri birlikdə hesabladıqda, 35-dən çox ölkənin dövlət başçısı qarşısında çıxış etmişəm. Söhbət Qazaxıstandakı fəaliyyətim dövründə ayrı-ayrı sammitlərdə və rəsmi səfərlərdə iştirak edən ölkə rəhbərlərinin ümumi sayından gedir.

Konsert proqramlarında Azərbaycan musiqisi həmişə əsas yer tuturdu. Bununla yanaşı, Qazaxıstana hansı ölkənin dövlət başçısı gəlirdisə, həmin ölkənin məşhur musiqi əsərlərindən birini Azərbaycan tarında ifa edirdim. Bu, xarici qonaqların böyük marağına səbəb olurdu. Onlar tarın tarixi, özünəməxsus səslənməsi və ifa imkanları ilə maraqlanırdılar. Beləliklə, başqa xalqların musiqisini səsləndirməklə yanaşı, Azərbaycan tarını və musiqi mədəniyyətimizi də təqdim edirdim.

Qazaxıstan rəhbərliyinin dəstəyi ilə həyata keçirilən Azərbaycan - Qazaxıstan dostluq layihələrində iştirak etməyi həyatımın mühüm hadisələrindən biri sayıram. Dövlət başçılarının görüşləri çərçivəsində təşkil olunan rəsmi konsertlərin hazırlanmasında iştirak etməyim və bəzi proqramların musiqi hissəsinin mənə həvalə olunması böyük etimad idi.

Mən hər zaman inanıram ki, siyasət dövlətləri yaxınlaşdırır, mədəniyyət isə xalqları qardaş edir. Səhnəyə çıxanda özümü yalnız Sadiq Namazov kimi hiss etmirəm. Həmin an Azərbaycanı, onun musiqisini və mədəniyyətini təmsil edirəm.

– Tardan başqa hansı musiqi alətlərində ifa edirsiniz və digər türk xalqlarının musiqisini necə öyrənmisiniz?

– Mənim əsas ixtisasım tar ifaçılığıdır. Bununla yanaşı, saz, ud, gitara, türk sazı, özbək dutoru və digər simli alətlərdə ifa edirəm.

Bu alətlərin bir qismini Qazaxıstanda öyrəndim. Müxtəlif xalqların tədbirlərinə dəvət olunanda onların milli musiqisini layiqincə təqdim etmək lazım gəlirdi. Mən həmin xalqların əsərlərini araşdırır, milli musiqi alətlərində ifa etməyi öyrənir və melodiyalarını səsləndirirdim.

Musiqi xalqların bir-birini daha yaxından tanımasına imkan yaradır. Bir xalqın musiqisini başqa xalqın milli alətində səsləndirəndə yeni və maraqlı ifa ortaya çıxır.

Bu gün Qazaxıstanın tanınan sənətçilərinin Azərbaycan bəstəkarlarının əsərlərini öyrənməsi, Azərbaycan dilində mahnılar ifa etməsi və həmin əsərləri konsert proqramlarına daxil etməsi məni çox sevindirir. Bu, artıq yalnız musiqi hadisəsi deyil, xalqlar arasında qurulan mənəvi körpüdür. Musiqinin dili yoxdur, amma onun insanları birləşdirən ürəyi var.

– Ailəniz və Azərbaycanla bağlı arzularınız haqqında nə deyə bilərsiniz?

– Mən 2013-cü ildə ailə qurdum. İki övladım var - bir oğlum və bir qızım. Hər ikisi musiqi ilə məşğul olur, fortepianoda ifa edir, müxtəlif festival və müsabiqələrdə uğurlar qazanırlar. Eyni zamanda, idmanla məşğul olurlar.

Mən onların mütləq musiqiçi olmasını tələb etmirəm. Hansı peşəni seçmələrindən asılı olmayaraq, əsas arzum düzgün yolda olmaları, xalqa və dövlətə yararlı insanlar kimi yetişmələridir.

– Azərbaycan sizin üçün nə deməkdir və xaricdə yaşayan soydaşlarımıza hansı mesajı vermək istərdiniz?

– Azərbaycan mənim Vətənim, qanım və canımdır. Qarabağ uğrunda döyüşlərdə mənim yaxınlarım da iştirak ediblər. Şəhid olan doğmalarım var. Ümumiyyətlə, torpaqlarımızı qoruyan hər bir şəhid və qazi mənim üçün əzizdir.

Azərbaycanın bugünkü uğurlarının arxasında şəhidlərimizin fədakarlığı, qazilərimizin şücaəti, xalqımızın birliyi və dövlətimizin gücü dayanır. Dövlət bayrağımızın Qarabağda dalğalanması hər bir azərbaycanlı üçün böyük qürurdur.

Musiqiçi kimi yetişməyimdə valideynlərimin böyük əməyi olub. Vətənə və milli mədəniyyətə sevgini də ilk növbədə ailəmdən öyrəndim.

Harada yaşamağımızdan asılı olmayaraq, Azərbaycanı, ana dilimizi, musiqimizi, mədəniyyətimizi və milli kimliyimizi qorumaq hər bir azərbaycanlının mənəvi borcudur.

Ömrümün sonunadək Azərbaycan musiqisini yaşatmağa, mədəniyyətimizi tanıtmağa və ölkəmizin adını uca tutmağa çalışacağam. Bu, mənim üçün yalnız peşə deyil, həyat missiyasıdır.