Azərbaycanın regionları son 10 ildə:dinamik inkişafın xronikası
Gəncə sürətli inkişaf yolundadır
Gəncə, 30 iyun (AZƏRTAC). Əsası ümummilli liderimiz Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş və Azərbaycanın milli maraqlarına, onun dinamik inkişafına, xalqın həyat səviyyəsinin yüksəldilməsinə xidmət edən inkişaf strategiyası bu gün uğurla həyata keçirilir.
Respublikamızın sosial-iqtisadi həyatında baş verən irimiqyaslı kəmiyyət və keyfiyyət dəyişiklikləri nəticəsində ölkəmizin iqtisadi qüdrəti daha da artmış, Azərbaycan qloballaşan dünyanın nüfuzlu dövlətlərindən birinə çevrilmişdir. Xüsusilə son 10 ildə həyata keçirilən Dövlət proqramları hər bir Azərbaycan vətəndaşının rifah halını yaxşılaşdırmış, müstəqil dövlətimizin davamlı inkişafı üçün geniş imkanlar açmışdır.
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin müvafiq fərmanları ilə təsdiq edilmiş regionların sosial-iqtisadi inkişafı Dövlət proqramları respublikamızın hər yerində olduğu kimi, Gəncədə də iqtisadi fəallığın yüksəlməsinə, eləcə də potensial imkanlardan səmərəli istifadə edilməsinə səbəb olmuşdur. Məhz bunun nəticəsidir ki, regionların sosial-iqtisadi inkişafına dair birinci və ikinci Dövlət proqramları respublikamızın ikinci sənaye və mədəniyyət mərkəzi olan qədim Gəncənin simasını başdan-başa dəyişmişdir. Son 10 ildə həyata keçirilən yenidənqurma, təmir-tikinti işləri nəticəsində Gəncə inkişaf edərək Avropa şəhərləri ilə müqayisə olunacaq səviyyəyə yüksəlmişdir. Şübhəsiz, Dövlət proqramlarında nəzərdə tutulmuş tədbirlərin icrası, eləcə də yeni istehsal sahələrinin yaradılması əhalinin maddi-rifah halının da yüksəlməsinə də geniş imkanlar açmışdır.
Ötən dövr ərzində şəhərdəki mövcud 200-dən artıq çoxmərtəbəli binanın dam örtüyü mansard formasında yenidən qurulmuş, binaların fasad hissəsi müasirləşdirilmiş, lift təsərrüfatı yenilənmişdir. Küçə və meydanların işıqlandırılması üçün yeni görkəmdə 2500 ədəd işıq dayaqları quraşdırılmışdır. Görkəmli dövlət xadimi Nəriman Nərimanovun adını daşıyan park yenidən qurulmuş, Gəncə çayının sol sahilində Bayraq Meydanı inşa edilmiş, burada 100 metr hündürlüyündə Azərbaycan bayrağı ucaldılmış, ayrıca “Bayraq muzeyi” yaradılmışdır.
Dövlət proqramlarına uyğun olaraq Gəncənin Bakı istiqamətindən şəhərə giriş hissəsində hündürlüyü 23 metr, uzunluğu 47 metr olan “Qala” muzey kompleksi inşa edilmiş, yol boyu şairin “Xəmsə”sinə daxil olan 5 əsəri əks etdirən kitabələr yaradılmışdır. Dahi Azərbaycan şairi və mütəfəkkiri Nizami Gəncəvinin məqbərəsi əsaslı şəkildə təmir edilərək, məqbərənin qarşısında şairin muzeyi inşa edilmişdir. Burada 7 min 540 kvadratmetr sahəyə qranit lövhə düzülmüş, 4 ədəd fəvvarə, iki şəlalə inşa edilmişdir.
Görkəmli dövlət xadimi Əziz Əliyevin və türk dünyasının görkəmli oğlu Mustafa Kamal Atatürkün adını daşıyan prospektlərdə geniş abadlıq və quruculuq işləri aparılmış, Uğurlu xan sarayında, Alban məbədində, “Zərrabi” poeziya teatrında, eləcə də Fikrət Əmirov parkında, Mir Cəlal Paşayevin və İsrafil Məmmədovun ev-muzeylərində, Ozan və Şərəfxanlı məscidlərində, dövlət kamera teatrında, uşaq musiqi məktəbində əsaslı təmir işləri aparılaraq istifadəyə verilmişdir.
Baş vermiş yanğın hadisəsi nəticəsində uzun illər fəaliyyətini dayandırmış “Bakı” kinoteatrının yerində bir hektar ərazidə Gəncə Dövlət Filarmoniyası üçün altımərtəbəli binanın tikintisinə başlanılmışdır. Bütövlükdə 29 milyon manat dəyərində olan və Dövlət Proqramı çərçivəsində inşa edilən binada layihə üzrə 1200 tamaşaçı yeri olan konsert salonu, iki kino zalı və digər mədəni-kütləvi tədbirlər üçün yardımçı zallar və otaqlar inşa edilir.
Dövlət Proqramına uyğun həyata keçirilən ən nəhəng layihələrdən biri də Cənubi Qafqazda analoqu olmayan Heydər Əliyev parkının yenidən qurulmasıdır. 360 hektar ərazisi olan parkda sahəsi 4 min 500 kvadratmetr olan üçmərtəbəli Heydər Əliyev Mərkəzi, eləcə də parkın qərb istiqamətində eni 20, uzunluğu 50, hündürlüyü isə 38 metr olan “Zəfər tağı” inşa edilmişdir. Giriş qapısından Heydər Əliyev Mərkəzinədək eni 53 metr, uzunluğu 2 kilometr olan xiyabanda on minlərlə dekorativ ağac əkilmiş, 15 ədəd fəvvarə quraşdırılmış, 7 hektar ərazidə süni göl yaradılmışdır.
Qeyd etmək lazımdır ki, həyata keçirilən yenidənqurma və abadlıq işləri əhalinin həyat səviyyəsinin yüksəldilməsi istiqamətində görülən işlərlə paralel aparılmışdır. İnsanların maddi-rifah halının yüksəldilməsi, onların məşğulluğunun təmin edilməsi məqsədilə Dövlət proqramlarında nəzərdə tutulmuş tədbirlər uğurla həyata keçirilmiş, fəaliyyəti dayanmış müəssisələrin işini bərpa etmək üçün güzəştli kreditlər verilmiş, ölkə səviyyəli sənaye obyektləri işə salınmışdır. Nəticədə şəhərin iqtisadiyyatı yüksəlməklə yanaşı, insanların gəlirləri də artmışdır.
Statistik məlumatlara görə, son 10 il ərzində şəhərdə ümumi daxili məhsul istehsalının həcmi 3,7 dəfə artaraq 731 milyon 225,5 min manata çatmışdır. Bunun da nəticəsində əhalinin illik pul gəlirləri 41,3 manatdan 309,3 manata yüksəlmişdir. Lakin gəncəlilər yaxşı bilirlər ki, bu, son hədd deyildir. Yaxın vaxtlarda istifadəyə veriləcək texnoparklar respublika sənayesinə sanballı töhfələr verməklə yanaşı, şəhər əhalisinin işlə təminatında da əsaslı dönüş yaradacaqdır.
Artıq Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin xeyir-duası ilə illik istehsal gücü 100 min ton olan alüminium kompleksinin birinci növbəsi istifadəyə verilmişdir. ”Biz Gəncə alüminium zavodunun timsalında Azərbaycanın sənaye potensialının inkişafını görürük”,- deyən dövlətimizin başçısının fikirləri artıq gerçəkləşmişdir. Bu yaxınlarda inşasına başlanılmış və illik istehsal gücü 750 min ton olan poladtökmə zavodu istismara verildikdən sonra Gəncədə işsizlik problemi tamamilə həll ediləcəkdir.
Hazırda şəhərdə bir sıra qlobal problemlərin kompleks şəkildə həll edilməsi üzərində işlər aparılır .Bu işlərin sistemli və regionların 2014-2018-ci illərdə sosial-iqtisadi inkişafına dair Dövlət Proqramına uyğun aparılması məqsədilə şəhərin baş planı təsdiq edilmişdir. Həmin plana əsasən, 2030-cu ilədək şəhərin ərazisi inkişaf perspektivlərinə uyğun olaraq iki dəfə artaraq 17 min hektar olacaqdır. Burada yeni məhəllələr, çoxmərtəbəli binalar, küçə və prospektlər, yeni müəssislər, habelə təhsil, səhiyyə, turizm, incəsənət və mədəniyyət ocaqlarının, eləcə də istirahət mərkəzlərinin yaradılması nəzərdə tutulmuşdur. Şəhərdə mövcud olan 145 hektar yaşıllıq sahəsi genişləndirilərək 2251 hektara çatdırılmaqla, Gəncə çayının sağ və sol sahilləri boyunca park-bulvar zonası yaradılacaqdır. Ən əsası budur ki, baş planda milli memarlığın qədim üslubu ilə yanaşı, müasir şəhərsalmanın son nailiyyətləri də özünə yer alacaqdır.
Prezident İlham Əliyevin respublikaya rəhbərlik etdiyi dövrdə Gəncəyə 11 dəfə səfər etməsi bu gün Azərbaycanın bu qədim şəhərinin daha da inkişaf etdirilməsində əhəmiyyətli rol oynayır. Həmin səfərlərdən birində dövlətimizin başçısının dediyi “Gəncə dünya şöhrətli şəhərə çevrilir” sözləri bu gün hər bir şəhər sakinində qürur hissi oyadır. Hər bir gəncəli dövlətimizin başçısının bu qədim şəhərə verdiyi dəyərə əməyi ilə cavab verməyi özünün vətəndaşlıq borcu hesab edərək ölkəmizi daha böyük nailiyyətlərə aparan üçüncü Dövlət Proqramının icrasına töhfələr verməyə çalışır.
Sabir Əliyev
AZƏRTAC-ın müxbiri