Fransadakı böhran Makron hakimiyyətinin sonunu yaxınlaşdırır – Şərh
Bakı, 4 iyul, AZƏRTAC
Son vaxtlar Fransada baş verən iğtişaşlar, ölüm hallarının artması və irqi-ayrı seçkiliyin geniş vüsət alması Emmanuel Makron hakimiyyətinin sonunu yaxınlaşdırır. Bir tərəfdən də Makronun məsuliyyətsiz bəyanatları, mətbuata verdiyi müsahibələr, xalqın istəyinə zidd qərarları Fransa vətəndaşlarını təngə gətirib. Bütün bunlar Fransada etiraz dalğasını getdikcə alovlandırır, polislə yerli əhali arasında qarşıdurmanı daha da gücləndirir. Bir neçə ay əvvəl pensiya yaşının 62-dən 64-ə qaldırılması ölkədə güclü etirazlara səbəb oldu. Həmkarlar ittifaqları E.Makron qanun layihəsini geri götürənə qədər nümayişlərin və tətillərin davam edəcəyini bildirdi. Xalqı qəzəbləndirən hallardan biri də Makronun bu qərarı parlament səsverməsinə çıxarmadan imzalaması oldu. Belə ki, Fransa Konstitusiya Şurasının sənədi parlamentin son səsverməsi keçirilmədən təsdiqləməsi də ölkə Prezidentinin “demokratiya” tərəfdarı olmasından irəli gəlib.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a siyasi şərhçi Əliqismət Bədəlov bildirib.
O deyib ki, bütün bunlar vətəndaşların mövqeyinin Fransa hökuməti üçün önəmli olmadığını bir daha təsdiqləyir. Yelisey sarayında hesab edirlər ki, təhlükəsizlik qurumlarının etirazçılara qarşı zorakılığa əl atması, onları gözyaşardıcı qazlara qərq etməsi və digər üsullarla susdurmağa çalışması onları gec-tez aksiyalardan çəkindirəcək. Lakin bütün bunlar əhalini mövqeyindən döndərmir, əksinə, Makron hakimiyyətinə etiraz edənlərin sayı getdikcə artır. Ölkədə aparılan rəy sorğularının nəticələri göstərir ki, vətəndaşlar Makron hakimiyyətindən canlarını qurtarmaq istəyirlər. Fransa küçələrində yaşanan xaos da bundan xəbər verir. Bu ölkədə baş verənlər belə bir mülahizə yürütməyə əsas verir ki, itaətsizlik sonda Makronun siyasi sonunu gətirə bilər.
Ə.Bədəlov deyib ki, Makron demokratiya və söz azadlığından danışsa da, əslində, ölkəsində insanın yaşamaq hüququnu qoruya bilmir. Son vaxtlar Fransada baş verənlər ölkədə söz və mətbuat azadlığına qarşı zorakılığın açıq nümayişidir.
Siyasi şərhçi bu yaxınlarda Əlcəzair əsilli 17 yaşlı yeniyetmənin Fransa polisi tərəfindən qətlə yetirilməsinə də münasibət bildirib. Deyib ki, Avropanın mərkəzində, özünü “demokratiyanın beşiyi” hesab edən bir ölkədə belə bir xoşagəlməz hadisənin yaşanmasına etinasız münasibət Makron hakimiyyətinin növbəti iyrənc əməllərindən biridir. Belə ki, əcnəbilərin qətlə yetirilməsi Fransada adi hala çevrilib. Necə deyərlər, Fransa hakimiyyəti belə vəhşiliyə artıq vərdiş edib. Axı müstəmləkə hakimiyyəti dövründə Fransa silahlı qüvvələri etnik və dini mənsubiyyətinə görə yüz minlərlə dinc sakini kütləvi surətdə qətlə yetiriblər. Törədilmiş soyqırımı cinayətləri Fransanın siyasi tarixində silinməsi mümkün olmayan qara bir ləkədir. Bu gün həmin qara ləkə Makron hakimiyyətinin rəmzinə çevrilib.
Ə.Bədəlov deyib ki, Makronun çıxışları, bəyanatları, qəbul etdiyi qərarlar onun qeyri-ciddi dövlət başçısı imicini formalaşdırır. “Bir faktı diqqətə çatdırmaq istərdim. 2020-ci il noyabrın 10-da Azərbaycan, Rusiya prezidentlərinin və Ermənistan baş nazirinin imzaladıqları üçtərəfli Bəyanat keçmiş Qarabağ münaqişəsinə, Azərbaycan torpaqlarının işğalına son qoyub, Cənubi Qafqazın gələcək inkişafına yol açıb. Bu üçtərəfli Bəyanat beynəlxalq hüquq normalarının və prinsiplərinin üstünlüyünü bərqərar edib, BMT Təhlükəsizlik Şurasının 1993-cü ildə qəbul etdiyi və Fransanın özünün də dəstəklədiyi qətnamələrin, BMT Baş Məclisinin 2008-ci ildə qəbul etdiyi 62/243 nömrəli qətnamənin, eləcə də Avropa İttifaqının və Avropa Parlamentinin, Avropa Şurası Parlament Assambleyasının, İslam Əməkdaşlığı Təşkilatının, Qoşulmama Hərəkatının, Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin və digər mötəbər beynəlxalq qurumların ayrı-ayrı illərdə qəbul etdikləri sənədlərin icrasını yerinə yetirib. Lakin Fransa Prezidenti bəzi yarıtmaz bəyanatlarında Qarabağın hələ də Ermənistanın ərazisi olduğunu iddia edir. Halbuki, Ermənistan heç vaxt Qarabağın müstəqilliyini rəsmən qəbul etməyib. Xatırladaq ki, Praqa sammitinin sonunda qəbul olunan bəyanatda Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanla bərabər, Fransa Prezidenti də Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıyıb. Bu, həm də Qarabağın Azərbaycanın tərkib hissəsi kimi tanınması demək idi”, - deyə Ə.Bədəlov vurğulayıb.
Qeyd olunub ki, son vaxtlar Fransada iğtişaşlar bütün ölkəni bürüyüb, necə deyərlər, küçələrdə qan su yerinə axır. Polis etirazçılara divan tutur, onları həbs edir. Belə gərgin vəziyyətdə Emmanuel Makronun və onun həyat yoldaşı Bricit Makronun heç nə olmayıbmış kimi Elton Conun konsertində iştirak etmələri, əylənmələri əhalini daha da qəzəbləndirib. Bütün bunlar Makron hakimiyyətinin sonunu sürətləndirir.
Bölmənin digər xəbərləri
