İsraildə “Qara Yanvar” şəhidlərinin xatirəsi anılıb
Bakı, 20 yanvar, AZƏRTAC
“Azİz” İsrail-Azərbaycan Beynəlxalq Assosiasiyasının Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzində Azərbaycanın ən faciəli səhifələrindən birinə həsr olunmuş görüş keçirilib. Əslən Azərbaycandan olanlar harada yaşamalarından asılı olmayaraq, Bakı küçələrinin sakitliyini tankların gurultusunun və uğultusunun pozduğu o məşum gecəni - 1990-cı il yanvarın 19-dan 20-nə keçən gecəni heç vaxt unutmayacaqlar. Bu küçələr hətta Böyük Vətən müharibəsi illərində də tank görməmişdi. Evlər və küçələr nizamsız atəşə tutulur, insanlar evlərinin içində gülləyə tuş gəlirdilər. Küçələrdə hərəkət edən nə vardısa tanklar əzib keçir, hədəfi məhv etmək üçün atəş açılırdı. Gülləbaran edilən binaların divarları deşik-deşik olmuşdu.
Bu hadisə Sovet İmperiyasının dağılmasının başlanğıcı oldu. Aşkarlıq siyasətinin sərbəst buraxdığı azadlıq “cin”i yetmiş ildən çox ölkələr və xalqlar üzərində hökmranlıq edən bir rejimin əsarət zəncirindən qurtulmağa can atırdı. Azadlıq mehini hiss edən bütün respublikalar Lenin-Stalin rejiminin buxovlarını qırıb atmaq istəyirdilər, amma can verməkdə olan imperiya onları qan tökmədən əldən buraxmaq istəmirdi. O vaxtlar güclənməkdə olan Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi Azərbaycanda postyenidənqurma proseslərini sürətləndirdi. Nəticədə Azərbaycanda erməni millətçiləri tərəfindən öz doğma el-obasından didərgin salınmış etnik azərbaycanlılardan ibarət bir milyondan çox qaçqın ordusu yarandı.
Xalqın yaddaşına “Qara Yanvar” kimi həkk olunan dəhşətli qırğında yüzlərlə günahsız insan həlak oldu və zərər çəkdi. Onların arasında müxtəlif millətlərin nümayəndələri - azərbaycanlılar, ruslar, tatarlar, ukraynalılar, ləzgilər, qazaxlar və başqa xalqların nümayəndələri vardı. Azərbaycanlılar onları unutmur, Azərbaycanın azadlığı və müstəqilliyi uğrunda canlarından keçən şəhidlər kimi xatirələrini daim əziz tuturlar.
İsraildə o faciəli günlərdə həlak olan, özlərindən sonra azyaşlı uşaqlarını, ömür-gün yoldaşlarını, habelə ata-analarını qoyub getmiş bakılıların qohumları yaşayır. Həmin gecə hələ yenicə yaşamağa başlayan, həyatın zövq-səfasını dadmağa macal tapmamış gənclər vəhşicəsinə qətlə yetirildi. Bizə onların fədakarlığının xatirəsi qalıb. Evinin içində snayper gülləsinə tuş gələn gənc Vera Besantinanın xatirəsi daim qəlbimizdə yaşayacaq. Təcili yardım xidmətinin gənc həkimi Aleksandr Marxevka aldığı güllə yarasından can verən özü kimi bir gəncin həyatını xilas edərkən öldürülmüşdü. Yan Meyeroviç dostunun xahişi ilə onun qoca anasını aeroporta apararkən tank hücumunu qurbanı oldu.
“Azİz”in mətbuat xidmətindən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, doğma Bakının taleyində ən dəhşətli günlərdən birinin şahidi olmuş bakılılar o ağır günləri xatırlamağa və günahsız şəhidlərin xatirəsini anmağa toplaşıblar. Bu barədə mərasim iştirakçılarına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin direktoru Yeganə Salman söz açıb. “Azİz” Beynəlxalq Assosiasiyasının Direktorlar Şurasının üzvü Rauf Ağalarov, hadisə yerindən çəkilən fotoşəkillərin müəllifi, bakılı Boris Dobin, şair Lev Abramov, Afula sakinləri Tofiq Əlibəyov və Pyotr Rişal, Kiryat-Yama Şəhər Şurasının üzvü Marqarita Kozakova, Afula Bələdiyyəsi Absorbsiya İdarəsinin rəisi Svetlana Çerkasova, “Azİz” Assosiasiyasının baş direktoru Lev Spivak 1990-cı ilin qanlı-qadalı günləri barədə xatirələrini bölüşüblər.
Çıxışlar başa çatandan sonra rabanit Şendel Qureviç Bakıda 1990-cı ilin 20 Yanvar hadisələrinin bütün şəhidlərinin ruhuna “İzkor” duasını oxuyub.
Mərasimdən iki gün əvvəl - yanvarın 17-də “Qara Yanvar” şəhidlərinin xatirəsi Qüdsdə anılıb. “Azİz” Assosiasiyasının baş direktoru Lev Spivak Assosiasiyanın Qüds bölməsinin rəhbəri Aleksandr Aqranovskinin Qüds Mətbuat Klubu ilə birlikdə təşkil etdiyi gecəyə toplaşanlara 26 il əvvəl baş vermiş dəhşətli hadisələrdən söz açıb. Günahsız öldürülən təcili yardım xidmətinin həkimi Aleksandr Marxevkanın xalası Maya Speranskaya tədbirdə iştirak edib.
Bölmənin digər xəbərləri
