Azərbaycan Milli Məclisinin Avropa Şurası Parlament Assambleyasındakı nümayəndə heyətinin başçısı İlham Əliyev yanvarın 24-də gecə respublika televiziyasına müsahibə vermişdir. Həmin müsahibənin mətnini oxuculara təqdim edirik. 

JURNALİST: İlham müəllim, axşamınız xeyir.

İLHAM ƏLİYEV: Axşamınız xeyir.

JURNALİST: İlham müəllim, demokratlar qrupunun iclasında siyasi məhbuslar məsələsinin ilkin müzakirəsi haqqında məlumat verməyinizi xahiş edirik.

İLHAM ƏLİYEV: Deyə bilərəm ki, demokratlar qrupunun toplantısında Azərbaycana tam şəkildə dəstək verilmişdir. Demokratlar qrupu bugünkü müzakirələrdə yekdilliklə Azərbaycanı dəstəkləməyi qərara almışdı və bu məqsədlə xüsusi məruzəçi də müəyyən edilmişdi. O məruzəçi bu gün müzakirələrdə çıxış edərək, Azərbaycanın mövqeyini dəstəkləmişdir. Hesab edirəm, bu, çox sevindirici haldır ki, Avropa Şurasının ən nüfuzlu bir siyasi qrupundan biri, demokratlar qrupu Azərbaycana yekdilliklə dəstək verdi.

SUAL: Avropa Şurası Parlament Assambleyasının sessiyasında siyasi məhbuslar məsələsinin müzakirəsi zamanı Corc Klerfaytın məruzəsinə münasibət necə oldu, yəni hansı dəlillər ön plana çəkildi?

CAVAB: Bilirsiniz, münasibət müxtəlif oldu. Amma deyə bilərəm ki, müzakirələrdə iştirak edən deputatların əksəriyyəti cənab Klerfaytın məruzəsinin əleyhinə çıxış etdilər. Səhv etmirəmsə, 14-15 deputat çıxış etmiş, onlardan cəmi 3 nəfər Klerfaytın məruzəsinə dəstək vermişdir. Qalanları isə öz çıxışlarında müxtəlif dəlillər gətirərək, deputatların nəzərinə çatdırdılar ki, məruzə qeyri-obyektivdir, qərəzlidir, Azərbaycana qarşı bir növ təzyiq forması daşıyır, yəni, bu məruzə qəbul oluna bilməz.

Deyə bilərəm ki, səsvermədə də bu ənənə öz əksini tapmışdır. Fəqət, bir neçə deputat, o cümlədən məlum deputat Andreas Qross - hansı ki, daim Azərbaycanın əleyhinə müəyyən tədbirlər görür - və Ermənistandan olan bir deputat bu fürsətdən istifadə edərək, cənab Klerfaytın fəaliyyətini çox yüksək dəyərləndirmişdir və Azərbaycana qarşı növbəti böhtan, iftira ilə dolu çıxış etmişdir. Ancaq mən öz çıxışımda onların layiqli cavabını verdim və dedim ki, bir ölkədə ki, siyasi opponentlərini parlamentdə gülləbaran edirlər, o ölkənin nümayəndəsinin bu mövzu barəsində danışmağa, yaxud kimisə ittiham etməyə haqqı yoxdur.

Bir məsələni də diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm. Müzakirələr qurtarandan sonra Parlament Assambleyasında Azərbaycana qarşı olan xoş ab-havanı duyaraq və bəlkə də müəyyən narahatlıq hissləri keçirərək, Avropa Şurasının baş katibi cənab Şvimmer söz istədi. Halbuki, keçmişdə burada belə hallara rast gəlinmirdi. Baş katib, adətən, nadir hallarda çıxış edir, çıxış edəndə də səsvermədən öncə heç zaman çıxış etmir və etməməlidir. O isə səsvermədən qabaq söz istəmiş və öz çıxışında faktiki olaraq, çox kobud bir şəkildə deputatlara təzyiq göstərmişdir. Söyləmişdir ki, o, Klerfaytın məruzəsi ilə razıdır və beləliklə, dolayısı ilə deputatlara işarə etmişdir ki, onlar bu məruzəni dəstəkləsinlər. Mən hesab edirəm ki, bu, çox qəbulolunmaz bir haldır. Bu, Avropa Şurasının rəhbərliyindən, baş katib tərəfindən deputatlara göstərilən birbaşa təzyiqdir. Bu təzyiqin nəticəsində biz istədiyimizə tam şəkildə nail ola bilmədik.

Bilirsiniz ki, bizim qarşımızda iki vəzifə dururdu. Birinci vəzifə bizim hazırladığımız düzəlişləri qətnaməyə salmaq idi. Biz buna qismən nail olduq, bəzi düzəlişlər qəbul edildi. İkinci vəzifə, biz buna maksimum proqram deyirdik, ümumiyyətlə, qətnamənin əleyhinə səs verilməsinə, onun qəbul edilməməsinə nail olmaq idi. Biz ikinci məqsədə nail ola bilmədik. Halbuki, iclasda iştirak edən 90 nəfərdən 40-a yaxın deputat bizim lehimizə səs vermişdi. Təxminən 8 səs çatmadı ki, Klerfaytın təqdim etdiyi ədalətsiz qətnamə qəbul olunmasın. Bir daha qeyd etmək istəyirəm, bunun əsas səbəbi o oldu ki, Avropa Şurasının baş katibi bu məsələyə gözlənilmədən müdaxilə etdi. Səsvermədən öncə deputatlara çox açıq və kobud şəkildə təzyiq göstərdi. Bununla da müzakirələr başa çatdı və hesab edirəm ki, məsələ bitmiş hesab oluna bilər.

Təbii ki, Azərbaycana qarşı hər hansı bir tədbir görülmədi, hər hansı bir sanksiya tətbiq olunmadı. Yəni biz əvvəldən bilirdik ki, belə bir şey olmayacaqdır. Ancaq təəssüf edirəm ki, bəzi müxalifət mətbuat orqanları bu məsələni çox qabardırdılar, proqnozlar verirdilər ki, orada Azərbaycana qarşı sanksiyalar tətbiq olunacaq, Azərbaycan səsvermə hüququndan məhrum ediləcəkdir, ümumiyyətlə, Azərbaycanı cəzalandıracaqlar. Ancaq bunların heç biri olmadı. Fəqət, yenə də deyirəm, təəssüflər edirəm ki, bizim müxalifətimizin mövqeyi Ermənistan nümayəndələrinin mövqeyi ilə üst-üstə düşür. Yəni ermənilər burada bu fürsətdən istifadə edərək Azərbaycanı ləkələmək istəyirlər. Müxalifət isə Azərbaycanda oturub Azərbaycan dövlətinin əleyhinə işlər aparır. Çalışır ki, Azərbaycanı burada gözdən salsın. Bu da mümkun olmayacaqdır.

SUAL: İlham müəllim, siz Avropa Şurası Parlament Assambleyasının yeni seçilmiş prezidenti Piter Şiderlə görüşmüsünüz. Görüşdə hansı məsələlərə toxunmusunuz?

CAVAB: Cənab Piter Şider bu sessiyada Avropa Şurası Parlament Assambleyasının prezidenti seçilmişdir. O, bu gün xahiş etmişdi ki, biz onunla görüşək. Yəni bu görüş onun xahişi ilə təşkil olunmuşdur. Bir neçə məsələ müzakirə edildi. Əlbəttə, yəqin cənab Şider Azərbaycan nümayəndə heyətinin başçısı ilə tanış olmaq istəyirdi. Eyni zamanda biz Azərbaycan və Avropo Şurası arasında olan əməkdaşlıq haqqında söhbət apardıq. Gələcək əməkdaşlıq haqqında çox geniş fikir mübadiləsi etdik. Cənab Şider mənə onu da bildirdi ki, bu günlərdə o, Azərbaycandan gəlmiş qeyri-hökumət təşkilatları nümayəndələri ilə görüşmüşdür. O, mənə söylədi ki, özünə borc bilir ki, bunu Azərbaycan nümayəndə heyətinə bildirsin, eyni zamanda Azərbaycan nümayəndə heyətinin başçısı ilə də görüşsün.

Mən cənab Şiderə öz minnətdarlığımı bildirdim və onu əmin etdim ki, Azərbaycan indi olduğu kimi, bundan sonra da Avropa Şurasının dəyərli üzvü olacaqdır. Əlbəttə, biz istəyirik ki, Avropa Şurası ilə əməkdaşlıq edək, qarşıdurmaya getməyək. Fəqət, əgər Klerfayt kimi, Rustamyan kimi və başqaları kimi insanlar bizi bu qarşıdurmaya cəlb etmək istəyirlərsə, biz buna da hazırıq.

Mən müzakirə zamanı öz çıxışımda söylədim ki, biz istəyirik bu müzakirələr, ümumiyyətlə, bu mövzu Azərbaycanla Avropa Şurası arasında olan münasibətlərə gözəl bir təkan versin. Yəni biz istəyirik əməkdaşlıq olsun, qarşıdurma istəmirik. Amma biz buna da hazırıq. Çünki bizim üçün ilk yerdə Azərbaycanın milli maraqları, Azərbaycanın dövlətçiliyi durur. Bəzi insanlar hesab edirlər ki, burada hansısa imicdən söhbət gedə bilər. Heç bir imicdən söhbət gedə bilməz. Biz burada ilk növbədə Azərbaycanın milli maraqlarını qətiyyətlə müdafiə edirik. Bundan sonra da müdafiə edəcəyik.

SUAL: Azərbaycanın Avropa Şurasına daxil olmasının ildönümü münasibətilə keçirilən sərgi və konsert proqramı digər nümayəndə heyətləri tərəfindən necə qarşılandı?

CAVAB: Çox yüksək dəyərləndirildi. Konsertdən və sərgidən sonra biz dünən axşam ildönümü münasibətilə böyük bir ziyafət verdik. Bu ziyafətə 500-ə qədər insan toplaşmışdı. Bizim incəsənət ustalarımız ziyafətdə də çıxış etmişlər, çox gözəl ab-hava yaranmışdı. Bu tədbirlər çox yüksək səviyyədə keçdi. Azərbaycana layiq olan səviyyədə keçdi. Biz çalışırdıq və buna nail olduq ki, burada, Avropa Şurasında Azərbaycanın sənət əsərləri göstərilsin, Azərbaycan haqqında daha dolğun, daha geniş məlumat olsun.

Əlbəttə, belə tədbirlər buna böyük kömək göstərir. Deputatlar bizə yaxınlaşaraq öz minnətdarlıqlarını bildirirdilər, bəziləri çox təəccüb edirdilər ki, Azərbaycan belə böyük mədəniyyətə malikdir. Biz isə onlara deyirdik ki, Azərbaycan qədim bir ölkədir. Onun çox böyük tarixi, mədəniyyəti, milli ənənələri var. Sadəcə olaraq, biz çalışmışıq ki, imkan daxilində Azərbaycanın bu cəhətlərini Avropa Şurası qarşısında təqdim edək və Azərbaycan haqqında həqiqətləri Avropanın bütün nümayəndələri bilsinlər.

JURNALİST: İlham müəllim, çox sağ olun. Verdiyiniz məlumata görə minnətdarlığımızı bildiririk.