Nə üçün Azərbaycan mədəniyyətlərarası dialoqun irəliləyişində liderə çevrilib?
Bakı, 3 fevral, AZƏRTAC
BMT-də hesab edirlər ki, mədəniyyətlərarası və dinlərarası dialoq ekstremizmə və radikalizmə qarşı mübarizənin əsas silahı olmalıdır. Azərbaycanda sözdən işə keçmək qərarına gəliblər: Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə orada “Bakı prosesi”nə start verilib. BMT-nin “Sivilizasiyaların alyansı”nın dəstəyi ilə bu ilin mayında Bakıda mədəniyyətlərarası dialoq məsələlərinə dair üçüncü forum keçiriləcək. Azərbaycanın mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev yanvarın 31-də Nyu-Yorkda bunu rəsmən elan edib.
BMT Radiosunun müxbiri Yelena Vapniçnayanın Nyu-Yorkda Azərbaycanın mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayevdən aldığı müsahibənin preambulasında belə deyilir. AZƏRTAC həmin müsahibəni oxuculara təqdim edir.
- “Bakı prosesi” müxtəlif mədəniyyətlər arasında qlobal dialoqun tənzimlənməsinə necə kömək edə bilər?
- Məsələ bundadır ki, Azərbaycan tolerantlıq səviyyəsinin yetərincə yüksək səviyyəsi ilə məşhur olan ölkədir. Bura tarixən bir çox millətlərin nümayəndələrinin yaşadığı bir ölkədir. Müstəqil Azərbaycan şəraitində bu ənənələr tamamilə yeni məzmun kəsb edib. Bu gün deyə bilərik ki, Azərbaycanda bütün konfessiyalar kifayət qədər yüksək səviyyədə təmsil olunub. Bu cür dinc yanaşı yaşamaq, daha doğrusu təkcə dinc yanaşı yaşamaq deyil, həm də ümumi dövlətin rifahı naminə yaşayıb-yaratmaq insani münasibətlərin sabitləşmiş davranış normasıdır.
Öz təcrübəsini bölüşmək, qarşılıqlı hörmət olanda, başqalarının mədəniyyətinə düzgün yanaşanda dinc yanaşı normal həyat üçün heç bir əngəl olmadığını insanlara göstərmək ideyası olub. Bu səbəbdən “Bakı prosesi” fərdi tədbir və ya nadir hadisə deyil. Sadəcə bir-birini yaxşı başa düşmək üçün adi həyatda bizə tanış və bəlli olmayan yeni mədəniyyətin təzahürlərinə təmkin, nəzakət, ehtiram nümayiş etdirməyə imkan verən bir prosesdir.
Hesab edirik ki, sivilizasiyanın bugünkü problemləri - fobiyalar, ziddiyyətlər, müxtəlif hadisələrə yanlış yanaşmalar və onların yanlış qiymətləndirilməsi ənənələr, mədəni təzahürlərin spesifikası və formaları haqqında məlumatlılıq səviyyəsinin yetərsiz olmasından irəli gəlir. Biz bütün bunları yaxın günlərdə Parisdə gördük. İslam aləmini çiyrindirən məqamları tamamilə demokratik təsisat kimi təqdim etməyə çalışdılar. Bu, sadəcə, məlumatlılığın, mədəni ənənə və müddəalar barədə biliklərin yetərsizliyidir. Bunu bildikdə dinc yanaşı yaşamağa nail olmaq üçün başqa xalqların və dinlərin adət-ənənələrinə müvafiq hərəkət etmək asandır.
- Mədəniyyətlərarası dialoq, dinlərarası dialoq, xüsusən Parisdə son hadisələr və ümumiyyətlə dünyada radikalizmin inkişafı nöqteyi-nəzərindən hətta bir növ mantraya çevrilib. Başa düşməyin, birləşməyin vacibliyi barədə düzgün fikirlər söyləmək yaxşıdır. Bu barədə çox danışırlar. Bəs, praktikada buna necə nail olmalı?
- Söhbət də elə bundan gedir ki, artıq üçüncü dəfə keçirilən “Bakı prosesi” və Bakı forumu “bu meydanda fəaliyyət göstərən” beynəlxalq təşkilatların hamısı tərəfindən dəstəklənib. Düşünürəm ki, bizim Bakı forumunun fərqli cəhəti ondadır ki, tədbirin keçirilməsi çərçivəsində və iki ili əhatə edən sonrakı dövrdə mədəni dialoqa nail olmaq üçün həmin formaların həyata keçirilməsi üçün forma və tövsiyələr işlənib hazırlanır. Bu, həm mədəniyyətlərarası, multikultural şəhərlər, mədəni paytaxtların qarşılıqlı əlaqələri, “Arts for Dialogue”, təhsil proqramları, muzey işçilərinin qarşılıqlı fəaliyyəti proqramları, həm də arxeologiya və tariximizin birgə öyrənilməsidir ki, düzgün tarixi nəticələr bizə insan inkişafının nəyə söykəndiyindən danışmağa imkan versin. Burada fəaliyyət üçün tükənməz meydan var. Barəsində danışdığımız məqsədlərə çatmaq üçün, sadəcə, bu və ya digər mədəni prosesin mümkünlüyünü göstərmək lazımdır.
Bölmənin digər xəbərləri
