Niderland nümayəndəsi: SEQ-in ən vacib tərəfi onun planlaşdırma prosesinə təsiridir
Bakı, 22 may, AZƏRTAC
Dünyada Strateji Ekoloji Qiymətləndirmə (SEQ) qaydaların tətbiq sürətini göstərir. Bu yalnız ölkələrin SEQ tətbiq etmək istəyi ilə bağlı deyil. Əsas məsələ odur ki, bu sahədə ümumi “dil” formalaşıb və bu dili Espoo Konvensiyası yaradıb. Bu konvensiya sayəsində biz SEQ haqqında danışarkən eyni anlayışdan istifadə edirik. Bu, böyük nailiyyətdir – qlobal səviyyədə ortaq anlayışın formalaşması. Əlbəttə, hər ölkənin özünəməxsus yanaşması var, lakin əsas baza hamı üçün eynidir. Bu, xüsusilə transsərhəd kontekstlərdə çox vacibdir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bunu BMT-nin Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası (WUF13) çərçivəsində keçirilən “Strateji Ekoloji Qiymətləndirmə şəhər planlaşdırmasında iqlim hədəflərinə nail olmaq üçün vasitə kimi” tədbirinə onlayn şəkildə qoşulan Niderland Ətraf Mühitin Qiymətləndirilməsi Komissiyasının (NCEA) strateji müşaviri Sibout Nooteboom deyib.
Onun sözlərinə görə, SEQ-i unikal edən digər cəhət isə ondan ibarətdir ki, bu, inkişafla bağlı qərarlar qəbul edilməzdən əvvəl dövlət orqanlarını ictimaiyyət qarşısında məsuliyyət daşımağa məcbur edən yeganə açıq prosedurdur. “Digər prosedurlar ya inzibati xarakter daşıyır və ictimaiyyətə açıq olmur, ya da yalnız müəyyən təsirlərlə məhdudlaşır. SEQ isə açıq prosedur olduğuna görə yalnız bir neçə təsirlə məhdudlaşa bilməz. Praktikada qərar qəbuluna təsir edən bütün mühüm amillər qiymətləndirməyə daxil edilir. Bu, onu “çətir alətə” çevirir və məhz bu xüsusiyyət onu fərqləndirir. Eyni zamanda, SEQ konkret sektorlarla məhdudlaşmır. Məsələn, inteqrəolunmuş su ehtiyatlarının idarəedilməsi yalnız su ilə bağlıdırsa, o, istənilən sahədə – hər hansı inkişaf qərarına təsir edən bütün istiqamətlərdə tətbiq olunur. Digər mühüm xüsusiyyət isə hüquqi mexanizmlərlə bağlıdır. Bir çox hallarda, xüsusilə Avropa İttifaqı ölkələrində, əgər prosedur qaydalarına əməl olunmazsa, vətəndaşlar məhkəməyə müraciət edə və qərara etiraz edə bilərlər. Lakin mənim təcrübəmə görə, SEQ-in ən vacib tərəfi hüquqi deyil, onun planlaşdırma prosesinə təsiridir. Praktikada SEQ çox vaxt birgə qərarqəbuletmə platforması yaradır. Burada “birgə faktların müəyyənləşdirilməsi”, “birgə yaradılma”, “əməkdaşlıq əsaslı idarəetmə” kimi yanaşmalar tətbiq olunur. Məqsəd isə münaqişələr yaranmadan əvvəl onları azaltmaq və ya qarşısını almaqdır. Bu, planlaşdırma prosesini daha mürəkkəb edir, çünki artıq yalnız bir qurum deyil, bir neçə qurum birlikdə işləməlidir", - deyə Sibout Nooteboom vurğulayıb.
Bölmənin digər xəbərləri
