Təbiət Astara rayonundan öz nemətlərini əsirgəməyib, bərəkət boğçasını onun üzünə səxavətlə açıb. Mavi gözlü Xəzər hər gecə pıçıldaşan ləpələri ilə şəhərə lay-lay çalır. Talış dağlarından şırıltıyla axan çaylar ümmana qovuşmağa tələsir. Burada meşələrin öz hüsnü, öz gözəlliyi var. Bu meşələr nadir ağac növlərinə görə dünyada məşhurdur. Bulaqların şırıltısı, kəkliklərin qaqqıltısı, ceyranın, cüyürün ürkək yerişi... Bütün bunlar şairlərin “gözəlliyə açılan pəncərə” kimi vəsf etdikləri Astaraya gələn hər kəsi heyran edir.

Azərbaycan və özbək xalqının böyük şairi Maqsud Şeyxzadə 1964-cü ildə Astarada olarkən ona həsr etdiyi şerində bu gözəlliyi belə tərənnüm edib:

Astaraya yolu düşən hər bir şəxs buradan gedərkən özü ilə xoş təəssürat və bir dünya gözəllik aparır...

Hərtərəfli iqtisadi yüksəliş, sosial tərəqqi müasir Astaranın reallıqlarıdır. Astaralılar buna dövlətimizin başçısının yüksək diqqət və qayğısı sayəsində nail olurlar. Son 10 ildə Prezident İlham Əliyev Astaraya 6 səfər edib və bu səfərlərin nəticəsi olaraq rayonun sosial-iqtisadi inkişafının sürətləndirilməsinə dair 7 Sərəncam imzalayıb.

Azərbaycan Respublikası regionlarının 2004-2008 və 2009-2013-cü illərdə sosial-iqtisadi inkişafına dair Dövlət proqramlarından irəli gələn vəzifələrin uğurlu icrası Astaranın da sosial-iqtisadi həyatında böyük dəyişikliklərə səbəb olub, rayonda iqtisadiyyatın bütün sahələri sürətlə inkişaf edib, əhalinin maddi rifahı xeyli yüksəlib.

Rayon statistika idarəsinin məlumatına görə, 2003-2013-cü illər ərzində rayonda ümumi məhsul buraxılışının həcmi 5,7 dəfə, o cümlədən sənaye məhsulları 22,3 dəfə, kənd təsərrüfatı məhsulları 3,8 dəfə, pərakəndə ticarət dövriyyəsi 5,1 dəfə, əhaliyə göstərilən pullu xidmətlərin həcmi 9,5 dəfə artıb. Bu dövrdə rayonda 5464-ü daimi olmaqla 5873 yeni iş yeri açılıb. Əhalinin orta əmək haqqı 8,5 dəfə, pensiyaların məbləği 6,8 dəfə yüksəlib.

Sahibkarlığa Kömək Milli Fondu və Kənd Təsərrüfatı Kreditləri üzrə Dövlət Agentliyi tərəfindən 77 astaralı sahibkara 3,6 milyon məbləğində güzəştli kredit verilib, məhsul istehsalçılarına dövlət tərəfindən 457 min manat məbləğində yardım edilib. Həmin müddətdə rayonda mənzil fondunun ümumi sahəsi 64,3 faiz artıb. Qarabağ müharibəsi əlilləri və şəhid ailələri üçün 48 mənzildən ibarət iki yaşayış binası inşa edilib, ümumi sahəsi 74,4 min kvadratmetr olan fərdi evlər tikilib.

Regionların sosial-iqtisadi inkişafına dair dövlət proqramlarında müəyyən edilmiş tədbirlərə müvafiq olaraq son 10 ildə Astara rayonunun şəhər, qəsəbə və kəndlərində 7180 şagird yerlik 31 məktəb, o cümlədən Heydər Əliyev Fondunun “Yeniləşən Azərbaycana yeni məktəb” layihəsi çərçivəsində 1480 şagird yerlik 5 məktəb binası inşa edilib, 5210 şagird yerlik 11 məktəb binası isə əsaslı təmir olunub.

Azərbaycanın bütün bölgələri kimi, Astaranın inkişafına da daim yüksək qayğı göstərmiş Ümummilli Liderin həyat və fəaliyyətinin, zəngin dövlətçilik irsinin öyrənilməsi məqsədilə Astara şəhərində Heydər Əliyev Mərkəzi inşa edilib. Mərkəzdə Ulu Öndərin genişmiqyaslı siyasi və dövlətçilik fəaliyyətini əks etdirən 180 eksponatdan ibarət ekspozisiya zalı, elektron kitabxana, sərgi salonu, dekorativ tətbiqi sənət bölməsi, rəsm və şahmat studiyaları fəaliyyət göstərir. Şəhərdəki Gənclər Evində yaradılmış internet və şahmat klubları, çay evi asudə vaxtın səmərəli təşkilinə imkan verir.

Astara Olimpiya İdman Kompleksində 936 tamaşaçı yeri olan böyük idman zalı , 172 yerlik üzgüçülük hovuzu, trenajor zalları, qonaq evi, konfrans zalı, 4 kottec var. Kompleksin ərazisində mini-futbol, tennis, voleybol, basketbol meydançaları salınıb. Burada respublika və beynəlxalq əhəmiyyətli idman yarışları keçirilir.

Prezident İlham Əliyevin müvafiq Sərəncamına əsasən 126 çarpayılıq Mərkəzi Rayon Xəstəxanası yenidən qurulub, Astara Elektrik Stansiyası, Qaz Kompressor Stansiyası inşa edilərək istifadəyə verilib, Astara Gömrük İdarəsinin sərhəd-keçid məntəqəsi yenidən qurulub.

Dövlət Proqramında müəyyən edilmiş tədbirlərə müvafiq olaraq Astarada avtomobil yolları yenidən qurulur. 20 min nəfər əhalinin yaşadığı 7 yaşayış məntəqəsini birləşdirən, uzunluğu 19 kilometr olan Astara-Bala-Şahağac, 19 min əhalinin yaşadığı 22 kəndi birləşdirən, 11 kilometr uzunluğunda Kijabə-Ojakəran və Kijabə-Qacimardə, 33 min əhalinin yaşadığı 45 yaşayış məntəqəsini birləşdirən, uzunluğu 17,5 kilometr olan Ərçivan-Şüvi-Alaşa-Qapıçıməhəllə dairəvi, Siyaku-Rinə və 12 min nəfər əhalinin yaşadığı 21 yaşayış məntəqəsini birləşdirən Deqədi-Pəlikəş avtomobil yolları əsaslı təmir edilərək asfaltlaşdırılıb.

Dördulduzlu “Şindan” hoteli, “Abşeron” və “Relax” turizm və istirahət mərkəzləri rayonun turizm imkanlarını genişləndirib.

Hazırda Astara şəhərində 8 hektar ərazidə dənizkənarı park-bulvarın, Telman kəndində çay emalı fabrikinin və Züngüləş kəndi ərazisində “Astara-1” kiçik su elektrik stansiyasının tikintisi davam etdirilir.

Son illər rayonun 40-a yaxın yaşayış məntəqəsinə təbii qazın verilməsi bərpa edilib. Yaxın vaxtlarda Astara şəhərinin su və kanalizasiya sistemlərinin yenidən qurulması işlərinə başlanılacaq.

Astara kənd təsərrüfatı rayonudur. Burada əsasən tərəvəzçilik, çayçılıq, sitrusçuluq, taxılçılıq və heyvandarlıq inkişaf edib. Məhsul istehsalçılarına verilən subsiyadalar, güzəştli kreditlər fermerlərin və torpaq mülkiyyətçilərinin kənd təsərrüfatına marağını artırıb.

Rayonda ənənəvi və gəlirli təsərrüfat sahələrindən olan çayçılığın stimullaşdırılması üçün emal bazasının inkişaf etdirilməsi istiqamətində iş aparılır. Bu məqsədlə Astara şəhərindəki 2 nömrəli çay fabriki yenidən qurulub. “Astara çay“ MMC adı ilə fəaliyyətə başlayan fabrikdə 200 nəfər işlə təmin olunub. Rayonda 95 hektar çay plantasiyası bərpa edilib, 130 hektar yeni çay plantasiyası salınıb. Şüvi və Ojakəran kəndlərinin ərazisində çayçılıq təsərrüfatları yaradılıb.

Hazırda rayonda çay plantasiyalarının sahəsi 200 hektara çatır. Bu ilin sonunadək daha 50 hektar yeni çay plantasiyası salınacaq.

Rayonda çəltikçiliyi inkişaf etdirmək məqsədilə Türkiyədən yeni texnika və avadanlıqlar gətirilib. İstehsal edilən kənd təsərrüfatı məhsullarını saxlamaq üçün iki taxıl anbarı və soyuducu kamera tikilib.

Doğma respublikamızın hər bir guşəsi kimi, Astara da günü-gündən inkişaf edir, gözəl diyara çevrilir, kəndlərə şəhər mədəniyyəti gəlir. Astaranın çayı, tərəvəzi, limonu, naringisi süfrələri bəzəyir, xarici bazarlarda satılır.

Doğma Azərbaycanımızın bir parçası olan Astara özünün intibah dövrünü yaşamaqdadır. Əhalinin yaşayış səviyyəsi, həyat tərzi yaxşılaşır, iqtisadiyyatın bütün sahələrində uğurlu nəticələr qazanılır.

Bütün bunlar son 10 ilin mənzərəsidir. Qarşıdan isə inkişafın yeni mərhələsi gəlir. Regionların sosial-iqtisadi inkişafına dair üçüncü Dövlət Proqramında Astara rayonu üzrə nəzərdə tutulan tədbirlərin icrası rayonun inkişafında əhəmiyyətli rol oynayacaq, əhalinin həyat səviyyəsini daha da yaxşılaşdıracaq.

Bağır Əliyev

AZƏRTAC-ın müxbiri