Avropa bazarına alternativ enerji nəqli gələcək üçün iqtisadi sabitlik zəmini hazırlamaqdır - ŞƏRH
Bakı, 25 iyun, AZƏRTAC
Yaxın Şərqdə baş verən hərbi əməliyyatlar göstərdi ki, neftdən asılılıq heç də enerji təhlükəsizliyini tam olaraq təmin etmir. Dəhlizlərin bağlanması, təchizatın dayanması bir çox dünya dövlətlərində iqtisadi və enerji böhranı ilə müşahidə olundu. Bu baxımdan dünya dövlətləri alternativ və bərpaolunan enerji istehsalını sürətləndiriblər.
Bu fikri AZƏRTAC-a açıqlaması zamanı yaşıl iqtisadiyyat üzrə özbəkistanlı ekspert Furkat Kurbonov deyib.
Onun sözlərinə görə, qlobal enerji sistemində son illərdə müşahidə olunan dəyişikliklər bərpaolunan enerji mənbələrinin sürətli inkişafı ilə səciyyələnir.
“İqlim dəyişiklikləri ilə mübarizə, enerji təhlükəsizliyinin gücləndirilməsi və dayanıqlı inkişaf məqsədlərinə nail olunması bu transformasiyanın əsas hərəkətverici qüvvələridir. Beynəlxalq Bərpa Olunan Enerji Agentliyinin (IRENA) 2026-cı il üzrə dərc edilən hesabatına görə, bərpaolunan enerji artıq qlobal enerji sistemində aparıcı mövqeyə doğru sürətlə irəliləyir. IRENA-nın 2025-ci il üzrə əsas göstəricilərinə əsasən, dünyada bərpaolunan enerji üzrə qoyuluş gücü 5149 GVt səviyyəsinə çatıb. Cari il ərzində əlavə olunan yeni güc 692 GVt təşkil edib ki, bu da əvvəlki illərlə müqayisədə rekord artım deməkdir. Bərpaolunan enerji mənbələri artıq qlobal elektrik istehsalının təxminən 49,4 faizini təşkil edir. Bununla yanaşı, Günəş və küləyin payı 35,3 faizə çatıb”, - deyə Furkat Kurbonov vurğulayıb.
Ekspert nəzərə çatdırıb ki, istər Mərkəzi Asiyanın, istərsə də Azərbaycanın alternativ enerji əldə etmək üçün böyük potensialı var: “Bununla yanaşı istehsal olunan alternativ enerjinin ixracı üçün də imkanlar var. Yəni artıq bazar hazırdır. Yaxın Şərqdəki müharibə Avropa dövlətlərinin enerji ixracından asılı olduğunu göstərdi ki, bu da Avropanın enerji bazarına asanlıqla daxil olmaq imkanı verir. Tələbat böyükdür və bunun ödənilməsi üçün planlaşdırılan layihələrin tezliklə həyata keçirilməsini təmin etmək lazımdır. Özbəkistanın illik tələbatdan 30 dəfə çox - 2091 milyard kilovat-saat elektrik enerjisi istehsal etmək potensialı var. Bu ölkənin iqlimi ildə 320 günəşli gündən ibarətdir ki, bu da böyük həcmdə alternativ enerji istehsalına imkan yaradır. Ölkənin Surxandərya, Buxara, Kaşkadərya vilayətləri coğrafi baxımdan elə bir iqlim qurşağında yerləşir ki, bu regionlarda ümumilikdə 2058 milyard kilovat-saat Günəş enerjisi hasil etmək olar”.
Furkat Kurbonov vurğulayıb ki, mövcud potensial daxili tələbatla yanaşı elektrik enerjisinin ixracını da şərtləndirir.
“Özbəkistan Azərbaycan ilə yanaşı “Xəzər-Qara dəniz-Avropa” Yaşıl Enerji Dəhlizi layihəsinin iştirakçısıdır. Bu layihə hər iki dövlət üçün böyük əhəmiyyət daşıyır. Burada söhbət yalnız iqtisadi səmərə əldə etməkdən getmir. İlk növbədə müasir çağırışlar cavabsız qalmır, digər tərəfdən isə ölkənin gələcəyi üçün vacibdir. Dünyada tədricən neftdən imtina edilir ki, bu da resursların bitməsi və iqlimin dəyişməsi ilə əlaqədardır. Alternativ enerjini istehsal edib onu Avropa bazarına çatdırmaq gələcək üçün iqtisadi sabitlik zəmini hazırlamaq kimi qəbul edilməlidir. Hər 2 dövlətin siyasi münasibətləri və potensialı alternativ enerji istehsalı və ixracına imkan verir”, - deyə ekspert vurğulayıb.
Bölmənin digər xəbərləri
