BAKIDA “BÖYÜK ŞƏHƏRLƏRİN SEYSMİK RİSKİ” PROBLEMİ ÜZRƏ III BEYNƏLXALQ KONFRANS ÖZ İŞİNƏ BAŞLAMIŞDIR
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının 60 illik yubileyinə həsr olunmuş konfransın iştirakçıları əvvəlcə bu yaxınlarda baş vermiş Pakistan zəlzələsi qurbanlarının xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla yad etmişlər.
AMEA-nın prezidenti akademik Mahmud Kərimov, Respublika Seysmoloji Xidmət Mərkəzinin baş direktoru, AMEA-nın müxbir üzvü, professor Arif Həsənov, Azərbaycan Respublikası Tikiniti və Arxitektura Komitəsinin sədri Şair Həsənov konfrans iştirakçılarını salamlamış, tədbirin vacibliyini vurğulamışlar.
Rəsmi açılışdan sonra konfrans iştirakçıları Fəxri xiyabanda və Şəhidlər xiyabanında olmuş, Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin məzarı önünə əklil qoymuş, ölkəmizin müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş şəhidlərin qəbirləri üzərinə tər qərənfillər düzmüşlər.
Sonra konfrans öz işinə başlamışdır.
Professor Arif Həsənov “Bakı şəhərinin seysmik riskinin amilləri” adlı məruzə ilə çıxış etmişdir. O demişdir ki, Bakı şəhəri üçün əsas seysmik təhlükə Xəzər və Şamaxı zəlzələlərindən gəlir. Paytatxtda seysmik riskin yüksək səviyyəsi aşağıdakı amillərlə şərtlənir: keçmiş SSRİ ərazisinin seysmik rayonlaşdırılması xəritəsində Azərbaycanda seysmik təhlükə səviyyəsi 8 bal olduğu halda, aşağı - MSK-64 şkalası üzrə 7 bal göstərilmişdir. Ona görə də Bakıda mülki və sənaye obyektləri tikilən zaman 7 bala hesablanmışdır; şəhərdə istismar müddəti ötmüş xeyli tikili vardır; Bakının əlverişsiz torpaq şəraiti və yüksək seysmik təhlükəliliyi ilə xarakterizə olunan bəzi rayonlarında əhali daha çox məskunlaşmış, burada daha çox sənaye potensialı və respublikanın idarəetmə aparatı toplaşmışdır; əhali üçün təhlükəli kimyəvi maddələr saxlanılan neft-kimya müəssisələri və obyektlərinin istismar müddətinin ötməsi, bununla da seysmik davamlılığın azalması istisna edilmir; Bakı ərazisində sürüşmə prosesi geniş inkişaf etmişdir və güclü seysmik təkanlar dağıntının miqyasını genişləndirə bilər; respublika əhalisinin 40 faizə yaxını paytaxtda yaşayır və güclü zəlzələ böyük insan tələfatına səbəb ola bilər.
Natiq məlumat vermişdir ki, bütün bu deyilənlər nəzərə alınmaqla Bakı şəhərinin seysmik riski xəritə-sxemi tərtib edilmişdir.
Rusiya Federasiyası “İNTEK-GEON Eİİ” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin təmsilçisi, professor Leonid Solodilov “Qafqaz ərazisinin seysmogeodinamik təhlükəsizliyi” proqramının layihəsini təqdim etmişdir.
İtaliya nümayəndələri Dario Sleyko və Março Santulinin “Tbilisi şəhəri ərazisinin seysmik təhlükəsizliyinin qiymətləndirilməsinə seysmoloji yanaşma”, Təbriz Universitetinin professoru Yusef Səttarzadənin “Təbriz şəhəri ərazisinin seysmik fəallığı”, Yunanıstanın Ətraf Mühit Nazirliyinin əməkdaşı Xristofor Metaksasın “Afinanın seysmik təhlükəsinə Atalant qırılmasında seysmik mənbələrin təsiri”, Gürcüstan Elmlər Akademiyası Geofizika İnstitutunun professoru Tamaz Çelidzenin “Qafqazın böyük şəhərlərinin seysmik riski” və s. məruzələri də maraqla dinlənilmişdir.
Məruzələrdə xüsusilə zəlzələlərin proqnozlaşdırılması sahəsində səylərin birləşdirilməsinin və informasiya mübadiləsinin zəruriliyi xüsusi qeyd edilmişdir.
Konfrans oktyabrın 12-də öz işini davam etdirəcəkdir.