Bakıdan dünyaya verilən mesaj: Tarixlə birlikdə gələcəyə addımlayan Azərbaycan
Bakı, 19 may, AZƏRTAC
Bakıda keçirilən Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası (WUF13) Azərbaycanın dünyaya təqdim etdiyi inkişaf fəlsəfəsinin, dövlət iradəsinin və milli kimliyinin nümayişi idi. Prezident İlham Əliyev forumun açılışındakı çıxışında bir daha göstərdi ki, Azərbaycan üçün şəhərsalma yalnız bina tikmək deyil, tarixlə gələcəyin harmoniyasını yaratmaqdır. Forumda 182 ölkədən 45 mindən artıq qeydiyyata alınmış iştirakçı var. Bu faktın özü artıq Bakının beynəlxalq platformaya çevrildiyini göstərir. COP29-dan sonra Azərbaycanın ev sahibliyi etdiyi ikinci ən böyük qlobal tədbir olan bu forum dünyanın diqqətini yenidən Bakıya yönəltdi. Bu, təsadüfi deyil. Çünki son illər Azərbaycan yalnız enerji və geosiyasi layihələrlə deyil, şəhərsalma, ekoloji transformasiya və müasir idarəetmə modeli ilə də nümunə göstərilən ölkəyə çevrilib. Prezident İlham Əliyevin çıxışında ən diqqətçəkən məqamlardan biri Azərbaycanın tarixlə müasirliyi necə uzlaşdırdığı barədə söylədikləri idi. Onun İçərişəhərin qədim divarları barəsində dedikləri əslində bugünkü Bakının mahiyyətidir: bir tərəfdə minillik tarix, digər tərəfdə şüşədən və poladdan ucalan müasir memarlıq; bir tərəfdə qədim qala divarları, digər tərəfdə dünyanın ən müasir urbanistik layihələri.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a müsahibəsində Milli Məclisin deputatı, filologiya elmləri doktoru Elnarə Akimova deyib. O bildirib ki, Prezidentin 2026-cı ili “Şəhərsalma və Memarlıq İli” elan etməsi təsadüfi deyil: “Çünki ölkədə aparılan quruculuq prosesi artıq ayrı-ayrı layihələrin deyil, dövlət strategiyasının əsas xəttinə çevrilib. Xüsusilə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən bərpa proqramı dünya miqyasında misli görünməmiş layihələrdən biridir. Dövlətimizin başçısının qeyd etdiyi kimi, indi hökumətimizin qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri Qarabağın və Şərqi Zəngəzurun yenidən qurulmasıdır. Bu, sadəcə dağıdılmış şəhərlərin bərpası deyil. Bu, milli yaddaşın dirçəldilməsi, insanların doğma torpaqlarına qayıdışının təmin olunmasıdır. Prezident Ağdamın taleyini xatırladarkən çox təsirli ifadə işlətdi: “Beynəlxalq müşahidəçilər və ziyarətçilər Ağdamı Xirosima ilə müqayisə edirdilər”. Bu müqayisə erməni işğalının miqyasını və vandalizmin dərinliyini açıq göstərir. Lakin Azərbaycan xarabalıq üzərində həyat qurur. Bu gün həmin torpaqlarda yollar çəkilir, hava limanları tikilir, məktəblər və xəstəxanalar istifadəyə verilir. “85 mindən artıq azərbaycanlı keçmişdə işğal altında olmuş ərazilərdə yaşayır” fikri artıq Böyük Qayıdışın gerçəkliyə çevrildiyini sübut edir”.
Elnarə Akimova qeyd edib ki, Şamaxının qədim məscidləri, Naxçıvandakı Möminə xatun türbəsi, Gəncənin tarixi siması, Şəkinin abidələri, Lahıcın əsrlər əvvəl qurulmuş kanalizasiya sistemi xalqımızın nə qədər böyük sivilizasiya yaratdığını nümayiş etdirir: “Bakı dünyanın ilk sənaye neft şəhərlərindən biri olub və uzun illər ekoloji fəlakətin yükünü daşıyıb. Amma bu gün həmin Bakı tam başqa simadadır. Dövlətimizin başçısının sözləri ilə desək, “çox çirklənmiş Qara şəhər əvəzinə bu gün şəhərsalmanın nümunəsi olan Ağ şəhəri görə bilərsiniz”. Bu dəyişiklik yalnız şəhərin görünüşünün dəyişməsi deyil, düşüncə tərzinin dəyişməsidir. İnsan amilinə əsaslanan şəhər modeli, parkların salınması, ictimai nəqliyyatın modernləşdirilməsi və ekoloji yanaşma artıq Azərbaycanın urbanistik siyasətinin əsas xəttidir.
Prezident İlham Əliyevin Formula 1 ilə bağlı müqayisəsi isə çıxışın ən yaddaqalan hissələrindən biri oldu. “Pilotlar liderlər, qərar qəbul edənlər və inkişaf gündəliyini irəli aparanlar kimi cəsur və ehtiyatlı olmalıdırlar”. Burada dövlətimizin başçısı əslində müasir idarəetmənin fəlsəfəsini izah etdi. İnkişaf sürətli olmalıdır, amma tarix qurban verilməməlidir. Müasirlik vacibdir, amma milli kimlik itirilməməlidir. Bakıda keçirilən bu tədbir bir daha göstərdi ki, Azərbaycan artıq regional çərçivələri aşaraq qlobal şəhərsalma gündəliyinin fəal iştirakçısına çevrilib. Burada söhbət yalnız memarlıqdan getmir. Burada söhbət milli ruhdan, dövlət iradəsindən və gələcək baxışından gedir. Azərbaycanın şəhərləri sadəcə yenidən qurulmur, onlar yeni dövrün simvoluna çevrilir. Bakı isə bu dəyişikliyin ürəyi olaraq dünyaya tarixini qoruyan xalqın gələcəyini də inamla qurmağa qadir olduğu mesajını verir”.