Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illiyi: Ankarada Türk Akademiyasının silsilə elmi tədbirlərinə start verilib
Ankara, 20 aprel, AZƏRTAC
Aprelin 20-də Ankara Sosial Elmlər Universitetində (ASBÜ) Türk Akademiyası tərəfindən təşkil edilən və 1926-cı ildə Bakıda keçirilən Türkoloji Konqresin yüz illiyinə həsr olunmuş bir sıra elmi və mədəni tədbirlərdən birincisi baş tutub.
AZƏRTAC xəbər verir ki, Türk Akademiyası və ASBÜ tərəfindən birgə təşkil olunmuş “1926-cı ildə Bakıda keçirilən Birinci Türkoloji Qurultay və Türk Akademiyasının Missiyası” mövzusundakı tədbirin açılışında çıxış edən Türk Akademiyasının prezidenti Şahin Mustafayev Birinci Türkoloji Qurultayın Türk dünyasının ortaq elmi və mədəni məkanın formalaşmasında dönüş nöqtəsi olduğunu bildirib.
“Beynəlxalq Türk Akademiyası üçün bu irsi qorumaq və inkişaf etdirmək, elmi həmrəyliyi gücləndirmək və gələcək nəsil tədqiqatçılar üçün ortaq akademik məkan yaratmaq vacib bir vəzifədir”, - deyən Ş.Mustafayev 1926-cı ildə Bakıda keçirilən qurultayın dövrün aparıcı ziyalılarını dil, tarix və türkoloji məsələlər ətrafında birləşdirdiyini xatırladıb.
Panel sessiyasında Birinci Türkoloji Qurultayın tarixi əhəmiyyəti və türkoloji tədqiqatların inkişafına verdiyi töhfələrə diqqət yetirilib.
Tədbirlərin iştirakçıları Türk Akademiyasının ümumtürk elmi məkanının inkişafında əlaqələndirici rolunu vurğulayıblar.
Ümumtürk əlifbasının praktik tətbiqi olaraq, Türk Akademiyası Abay Kunanbayevin “İbrət sözləri” və Çingiz Aytmatovun “Ağ gəmi” povestinin eksperimental nəşrlərini hazırlayıb və bu nəşrlər onun əsasında nəşr olunan ilk mətnlər olub.
Qeyd edilib ki, Birinci Türkoloji Qurultayda ortaq elmi terminologiyanın formalaşdırılması, o cümlədən ixtisaslaşmış terminoloji lüğətlərin hazırlanması zərurətinə xüsusi diqqət yetirilib. Bir əsr sonra bu gündəm Türk Akademiyasının fəaliyyətində də praktiki davamını tapır.
Türk dillərinin terminoloji lüğətlərinin hazırlanması layihəsi çərçivəsində iqtisadiyyat, hərbi iş, ekologiya, dilçilik və tibb üzrə lüğətlər artıq nəşr olunub. Hazırda informasiya texnologiyaları, süni intellekt, eləcə də beynəlxalq münasibətlər və diplomatiya sahələrində lüğətlər də daxil olmaqla yeni nəşrlərin hazırlanması üzərində iş aparılır.
Bu təşəbbüslər Birinci Türkoloji Qurultay çərçivəsində qoyulmuş tarixi ideyaların davamı kimi qəbul edilir və türk ölkələri arasında elmi dialoqun davamlılığını əks etdirir.
Tədbir çərçivəsində Birinci Türkoloji Qurultayından arxiv fotoşəkillərindən ibarət sərgi təqdim edilib. Həmçinin Türk dünyasının elmi və mədəni inkişafında mühüm mərhələlərdən birinin 100 illiyi münasibətilə Türk Akademiyası tərəfindən hazırlanmış elmi nəşrlərin təqdimatı keçirilib.
Tədbirin sonunda Türk Akademiyası ilə Ankara Sosial Elmlər Universiteti arasında tərəflərin elmi əməkdaşlığı genişləndirmək, birgə tədqiqat layihələri həyata keçirmək və türkoloji tədqiqatlar sahəsində institusional əlaqələri gücləndirmək niyyətlərini təsdiqləyən əməkdaşlıq protokolu imzalanıb.
Ankarada keçiriləcək silsilə tədbirlər üç gün ərzində müxtəlif universitetlərin platformalarında davam edəcək, burada beynəlxalq ekspertlərin iştirakı ilə elmi müzakirələr və diskussiya panelləri keçiriləcək.