Yol - mədəniyyət, iqtisadiyyat, həm də həyatdır
Bakı, 1 fevral (AZƏRTAC). Deyirlər ki, hər bir xalqın mədəniyyəti yoldan başlayır. Bu sözlərdə böyük həqiqət vardır. Yol həm də iqtisadiyyat və həyatdır. Yalnız bunu demək kifayətdir ki, yolun rahat olması insanda xoş ovqat yaradır.
Azərbaycan Avropa və Asiyanı birləşdirən nəqliyyat marşrutlarının kəsişdiyi əlverişli strateji mövqedə yerləşir. Məhz bu amil respublikamızın tranzit əhəmiyyətini xeyli artırır. Ölkəmizin ərazisindən keçən beynəlxalq nəqliyyat dəhlizləri dövlətin nəqliyyat sisteminin və beynəlxalq səviyyəli avtomobil yollarının tikintisinə münbit zəmin yaratmaqla yanaşı, ölkənin iqtisadi inkişafına güclü təkan verir. Elə bu səbəbdəndir ki, son illər respublikada görülən yol inşaat işlərinin miqyası ölçüyəgəlməzdir. Xüsusilə də bölgələrdə kənd və qəsəbə yolları əsaslı təmir olunur, yenidən qurulur, hətta uzaq dağ kəndlərinə belə, müasir tipli yollar çəkilir.
2011-2013-cü illərdə Bakı şəhərinin və onun qəsəbələrinin sosial-iqtisadi inkişafına dair Dövlət Proqramının icrası ilə əlaqədar bu sahədə həyata keçirilən iri layihələr yol infrastrukturunun yaxşılaşdırılması, həmçinin beynəlxalq standartlara uyğun qurulması işində öz bəhrəsini verməkdədir. Ölkəmizin avtomobil yolları şəbəkəsinin saxlanılması, təmiri, yenidən qurulması və tikintisi layihələrinə yalnız 2011-ci ildə büdcədən 194 milyon manat vəsait ayrılmışdır ki, onun da 24 milyon manatı Bakı şəhərinin yollarının saxlanması və təmirinə yönəldilmişdir. Həmin ildə bu sahəyə xarici maliyyə institutlarından 392,3 milyon manat vəsait cəlb edilmişdir.
Bakının yol tikintisi və küçələrinin genişləndirilməsi bu gün dövlətimizin qarşısında duran aktual məsələlərdən biridir. Çünki paytaxtın mürəkkəb nəqliyyat şəraiti, avtomaşınların sayının günbəgün artması, tıxaclar yol problemlərinin həllini zəruriyyətə çevirmişdir. Bunu nəzərə alaraq, 2006-2010-cu illərdə Bakı şəhərində 122 kilometr uzunluğunda yeni yollar tikilmiş, 357 kilometr yol əsaslı təmir olunmuş, 23 yeni yol qovşağı və 32 piyada keçidi istismara verilmişdir.
2013-cü ilədək isə paytaxtda 316,9 kilometr uzunluğunda yolların tikilməsi və yenidən qurulması, 30 yol ötürücüsü və tunelin, 88 yeraltı və yerüstü piyada keçidinin tikilməsi nəzərdə tutulmuşdur.
Yol tikintisi işlərinin keyfiyyətlə görülməsi prosesində inşaat və yol texnikasının tətbiqindən çox şey asılıdır. Lakin ən yaxşı texnika belə, yüksək səviyyəli, müasir texnikanın sirlərini mükəmməl bilən peşəkar kadrlarsız mümkün deyildir. Odur ki, yüksək keyfiyyətli yol-inşaat işlərini başlıca olaraq ən qabaqcıl texnika və kadr potensialına malik şirkətlər yerinə yetirə bilər.
Respublikamızın tikinti sektorunun liderlərindən olan “Akkord Sənaye-Tikinti İnvestisiya Korporasiyası” ASC-in inşa etdiyi yollar da müasirliyi, keyfiyyəti və rahatlığı ilə seçilir. Bu baxımdan strateji əhəmiyyətli yolların tikintisi əsas etibarı ilə “Akkord”un təcrübəli mütəxəssislərinə həvalə edilir. Yeri gəlmişkən, respublikada ilk dəfə olaraq beton örtüklü yolların çəkilişi də bu ASC tərəfindən aparılmışdır. “Akkord”un icra etdiyi, beynəlxalq status daşıyan Bakı-Quba yolunun beton örtüklə yenidən qurulmasının əsas səbəblərindən biri də bu magistral yolda ağır tonnajlı yük maşınlarının intensiv hərəkətidir. Bu yolların tikintisində müasir texnologiyalar tətbiq edilmiş, onun möhkəmliyi və davamlılığına xüsusi diqqət ayrılmışdır.
Ümumiyyətlə, dünya təcrübəsindən məlumdur ki, dəmir-beton konstruksiyası ilə çəkilən yollar davamlılıq baxımından asfalt yollardan daha etibarlıdır. Tikilməkdə olan belə bir yolun davamlılığına isə 30 ildən 50 ilədək zəmanət verilir.
Müasir dövrdə ölkənin yol inşası ilə məşğul olan şirkətlər tərəfindən “nou-xau” geniş tətbiq edilir. Məsələn, mühəndislərimiz Bakı-Ələt yolunun çəkilişi zamanı asfalt-beton örtüklərin tikintisində sürüşməyə qarşı davamlılığın və çatların əmələ gəlməsinin qarşısının alınması məqsədilə alt lay üzərinə xüsusi geotorlar çəkilməsi kimi yeni texnologiyaya üstünlük verirlər. Magistrallarda, şəhər avtomobil yollarında, prospekt və küçələrdə qırmadaşlı-mastikalı və polimer- bitum yapışdırıcı asfalt-beton qarışığından istifadə olunur.
Bütün bunlarla yanaşı, yol tikintisini həyata keçirən inşaatçılar bəzən əhəmiyyətsiz görünən, sonradan isə problemə çevrilən müəyyən detalları nəzərdən qaçırırlar. Bu isə sonradan piyada və avtomobillərin hərəkətində narahatlıq yaradır. Söhbət paytaxt yollarında asfaltın bir istiqamətli və düz formada salınmasından gedir. Mütəxəssislərin fikrincə, asfalt qövsvari olmayanda yağış və qar suları düz yollarda axmır və nəticədə yaranan süni gölməçələr yollarda çökmələrə və dağılmalara səbəb olur. Təəssüflər olsun ki, bu problemlər əsasən payız və qış aylarında Bakı küçələrində də müşahidə olunur. Bu zaman yollar qısa müddətə sıradan çıxır və onun bərpası üçün əlavə xərc tələb olunur.
Yaxın illərdə paytaxt yollarında rast gəlinən bu problemin də aradan qaldırılması gözlənilir. Həmçinin avtomobillərin intensiv hərəkəti müşahidə olunan bir sıra magistral yolların, mərkəzi küçələrin genişləndirilməsi istiqamətində tədbirlər görülür ki, bu da tıxac probleminin həllinə yönəldilmişdir.
Ölkədə yol-nəqliyyat strukturu müasir tələblərə uyğun yenidən qurulur. Hansı bölgəyə, şəhər və qəsəbəyə yol çəkilirsə, həmin ərazidə yeni infrastruktur yaradılır, investisiya cəlb olunur, bir sözlə, bu bölgədə həyat sözün əsl mənasında canlanır. Nahaq yerə demirlər ki, müasir yol dövlətin iqtisadi qüdrətini nümayiş etdirməklə yanaşı, həm də həyatın başlanğıcıdır.
Bölmənin digər xəbərləri
