® Mühasibatlıq xidmətləri – vergi və peşəkar mühasibat uçotu üçün müraciət edin!
Azərbaycanda mühasibatlıq xidmətlərinin düzgün və qanunvericiliyə uyğun təşkili şirkətlərin maliyyə sabitliyi, vergi təhlükəsizliyi və hüquqi etibarlılığı üçün həlledici əhəmiyyət daşıyır. Mühasibat uçotu yalnız hesabatların hazırlanması deyil, eyni zamanda, vergi risklərinin idarə edilməsi, şəffaf biznes modelinin qurulması və gələcək mübahisələrin qarşısının alınmasıdır.
Beynəlxalq reytinqli və “peşəkar mühasib” sertifikatlı mühasibat komandası ilə tanınan Caspian Legal Center (CLC) International Tax Review tərəfindən 2024-2025-ci illərdə MDB üzrə “İlin Vergi Şirkəti” və “İlin Transfer Qiymətləri Şirkəti” seçilib. Bundan başqa, CLC mühasibatlıq xidməti “World Tax” tərəfindən 2020-ci ildən etibarən Azərbaycan reytinqlərinə daxil edilib.
CLC Bakıda fəaliyyət göstərən şirkətlər üçün peşəkar mühasibatlıq və vergi uçotu xidmətləri təqdim edən ixtisaslaşmış şirkət olaraq bu məqaləni sizinlə bölüşür.
Mühasibatlıq xidmətlərinin hüquqi və institusional çərçivəsi
Azərbaycan Respublikasının “Mühasibat uçotu haqqında” Qanununa və Vergi Məcəlləsinə əsasən, hər bir hüquqi şəxs mühasibat uçotunu müəyyən edilmiş standartlara uyğun aparmağa borcludur. Bu tələblər:
• kommersiya hüquqi şəxslərinə;
• qeyri-kommersiya təşkilatlarına;
• yerli və xarici investisiyalı şirkətlərə eyni qaydada şamil edilir.
Təcrübədə mühasibat uçotunun düzgün aparılmaması vergi orqanlarının əlavə yoxlama və yenidən hesablamalarına, inzibati cərimələrə və vergi mübahisələrinə səbəb olur. Buna görə mühasibatlıq xidməti hüquqi və vergi bilikləri ilə birlikdə təqdim edilməlidir.
Mühasibat uçotunun təcrübədə təşkili modelləri
Bakıda mühasibatlıq şirkətlərinin praktikasında mühasibat uçotu əsasən iki formada təşkil edilir:
• daxili mühasibatlıq sistemi (ştat mühasibləri vasitəsilə);
• kənar mühasibatlıq və vergi xidməti (outsourcing mühasibatlıq xidməti).
CLC-nin praktiki təcrübəsi göstərir ki, xüsusilə orta və kiçik sahibkarlıq subyektləri üçün kənar mühasibatlıq xidməti:
• peşəkar komanda ilə işləmək;
• vergi risklərini müqavilə əsasında ötürmək;
• vergi hüquqşünaslarının daimi dəstəyini almaq baxımından daha effektiv və təhlükəsizdir.
İri sahibkarlıq subyektləri isə daxili mühasibatlıq və vergi mütəxəssislərindən əlavə ən əhəmiyyətli mövzularla bağlı kənar dəstək alaraq riskləri minimallaşdıra və potensial mübahisələrdən uzaq dura bilərlər. Belə mövzulara vergi planlaması, ikiqat vergi sazişlərinin tətbiqi, transfer qiymətləri qaydalarının tətbiqi, illik vergi bəyannaməsinin təqdim edilməsi, xarici əməliyyatların vergi nəticələri barədə məsləhətlər, habelə şərhə və fikir ayrılığına səbəb olan başqa hallar daxildir.
Vergi xidmətlərinin “ağ mühasibatlıq” qaydasında təşkili
Azərbaycanda həyata keçirilən vergi islahatları və gəlirlərin şəffaflaşdırılması siyasəti “ağ mühasibatlıq” modelinə keçidi zəruri edib. Bu prosesdə aşağıdakı risklər yaranır:
• uçotda olmayan əsas vəsaitlərin (binalar, avadanlıqlar) balansa düzgün alınmaması;
• sənədləşdirilməmiş xərclərin vergi riskləri yaratması;
• faktiki gəlir və xərclərin düzgün əks olunmaması nəticəsində artıq vergi ödənişləri.
CLC-nin yanaşması mühasibatlıq, vergi və vergi hüququ mütəxəssislərinin birgə planlı fəaliyyəti üzərində qurulub. Bu, real biznes proseslərinə əsaslanan və riskləri əvvəlcədən minimuma endirən modeldir.
Mühasibat uçotu standartlarının tətbiqi
Azərbaycan Respublikasında mühasibat uçotu Beynəlxalq Maliyyə Hesabatları Standartları (BMHS/IFRS) əsasında aparılır. Mühasibat uçotu standartları ilə vergi normaları arasında uyğunsuzluq yarandıqda, vergi öhdəliklərinin hesablanması məqsədilə Vergi Məcəlləsinin tələbləri üstün tutulur.
2026-cı ilin fevral ayına olan vəziyyətə görə, BMHS standartlarının əhəmiyyətli hissəsi Azərbaycan dilində rəsmi olaraq Maliyyə Nazirliyi tərəfindən dərc edilmiş və milli uçot qaydalarını əvəz edib.
CLC beynəlxalq standartların tətbiqi üzrə real praktiki təcrübəyə malik komandaya sahibdir və bu standartları Azərbaycan vergi mühiti ilə uzlaşdıraraq tətbiq edir.
Peşəkar mühasibatlıq xidmətlərinin real faydaları
CLC-nin göstərdiyi mühasibatlıq xidmətləri nəticəsində müştərilər:
• vergi orqanlarının yenidən hesablamaları riskindən qorunur;
• inzibati cərimələr və vergi sanksiyaları ilə üzləşmir;
• mikrosahibkarlıq subyektləri üçün vergi güzəştlərindən düzgün şəkildə faydalanır;
• maliyyə şəffaflığı hesabına daxili sui-istifadə risklərini azaldır;
• faktiki xərclərin tanınmaması səbəbindən artıq vergi ödəmir;
• vergidən yayınma və gəlirin mənbəyi ilə bağlı hüquqi problemlərlə üzləşmir.
Mühasibat şirkəti seçimi: peşəkar yanaşma
Mühasibatlıq xidməti seçərkən aşağıdakı meyarlar həlledici əhəmiyyət daşıyır:
• sübut olunmuş praktiki təcrübə;
• vergi hüquqşünaslarının iştirakı ilə hüquqi dəstək;
• oxşar sahələrdə fəaliyyət göstərən müştərilərlə iş təcrübəsi;
• vergi mübahisələrinin inzibati və məhkəmə həlli bacarığı;
• diplom və beynəlxalq sertifikatlarla təsdiqlənmiş biliklər;
• Beynəlxalq tanınma və uzunmüddətli fəaliyyət;
• kifayət qədər sayda və ixtisaslı komanda.
Bu meyarlar olmadan göstərilən mühasibatlıq xidməti uzunmüddətli risk yaradır.
Outsourcing mühasibatlıq xidməti təminatçısı – CLC mühasibatlıq xidmətləri
• beynəlxalq reytinqlərdə (World Tax, World TP) yer alan;
• ITR tərəfindən “İlin vergi şirkəti” və “İlin transfer qiyməti” şirkəti seçilmiş;
• peşəkar mühasib sertifikatlı mühasiblərdən və vergi hüquqşünaslarından ibarət komandaya malik;
• vergi hüququ sahəsində aparıcı peşəkarlardan olan, “Vergi hüququ” kitabının müəllifi Fərid Nəbilinin birbaşa iştirakı və nəzarəti ilə fəaliyyət göstərən;
• mühasibatlığı vergi hüququ çərçivəsində təşkil edən;
• praktiki nəticəyə fokuslanan peşəkar mühasibatlıq və vergi xidməti təminatçısıdır.
Mühasibatlıq Xidmətləri üçün Birbaşa Əlaqə məlumatları
Email: [email protected] | [email protected]
Telefon: +994 50 289 89 73.
Bölmənin digər xəbərləri
