Bodrum - qədim Halikarnasın varisi
Bakı, 25 dekabr, AZƏRTAC
Egey dənizinin sahilindəki kiçik yarımadada yerləşən və əhalisinin sayı 31 min nəfərdən çox olan Bodrum Türkiyənin ən seçmə şəhəri ünvanını möhkəm saxlayır. Bunun səbəbi kurort şəhərinin unikal ərazidə yerləşməsi, ideal iqlimi, təmiz çimərlikləri və zəngin tarixi keçmişidir. Antik dövrdə burada məşhur Halikarnas şəhəri olub.
Bu gün dünyanın ən nüfuzlu turizm şəbəkələri məhz Bodrumda tanınmış şəxsiyyətlərin tez-tez göründüyü otellər açır. Bütün bunlarla yanaşı, bu kurort şəhərində qiymətlər tamamilə Türkiyə səviyyəsindədir ki, bu da onu çox axın olan turizm mərkəzlərindən uzaq yerdə, dəniz kənarında istirahətdən zövq almaq istəyən səyahət pərəstişkarları üçün daha cazibəli edir.
Mavi sahilin nemətləri
Hər şeydən əvvəl qeyd edək ki, Bakıdan Bodruma birbaşa hava xətti mövcuddur və bu səbəbdən bizim turistlər üçün bu şəhərə gəlmək çətin deyil. Təxminən 3 saatlıq uçuşdan sonra siz nağıl dünyasındasınız. Bodrum Türkiyənin Avropaya ən yaxın kurortudur. Buradan Yunanıstanın Kos adasınadək olan məsafə cəmi 4 kilometrdir. Bodrumun yerində isə qədim zamanda yunan köçkünlər tərəfindən salınmış və çiçəklənən Halikarnas şəhəri olub. Bu səbəbdən Bodrumda insan bir anlığa Türkiyədə olduğunu unudur: mavi dənizin fonunda yüksək olmayan ağappaq binalar, ətrafdakı təpələr və şam ağaclarının sıxlığında görünən yaxın sahildəki yaxtalar - bütün bunlar Yunanıstanın və İtaliyanın Aralıq dənizi sahilləri, Fransanın mavi sahillərinin tipik peyzajı kimi görünür. Təsadüfi deyil ki, The New York Times vaxtilə Bodrumu “Türkiyənin Sen-Tropesi” adlandırıb. Onu da xatırlatmaq yerinə düşər ki, Bodrum sahillərini Aralıq dənizi deyil, daha sərin Egey dənizi yuyur və bu, bütün sahildə ideal iqlimin olmasını təmin edir. Qonşu kurortların 40 dərəcəlik istiləri olduğu yay aylarında bu şəhərdə havanın temperaturu 25-28 dərəcə, dəniz suyunun hərarəti isə 21-25 dərəcə olur.
Rahat çimərlik istirahəti ilə yanaşı Bodrum turistlərə vaxtını mənalı keçirmək üçün geniş imkanlar da bəxş edir. Burada idmanın fəal növləri, dayvinqlə məşğul olmaq, yaxud sərbəst vaxtı memarlıq şedevrlərinə baxmağa sərf etmək olar. Qədimdə bu ərazidə mövcud olmuş Halikarnas mavzoleyi dünyanın yeddi antik möcüzəsi siyahısına daxil idi. Bundan başqa, Bodrumda unikallığı ilə geri qalmayan çoxlu tarixi abidələr mövcuddur.
Karyalı Mavzol və Ulu-burun xəzinəsi
Bodrumun əsas görməli yerləri kifayət qədər yaxın yerləşib və yarımadanın hər hansı yerindən onların olduğu məkana getmək asandır. İlk olaraq, turistlər vaxtilə dünyanın yeddi antik möcüzəsindən biri sayılan və eramızdan əvvəl 353-cü ildə Karya vilayətinin hökmdarı Mavzol tərəfindən inşa edilmiş Halikarnas mavzoleyinin olduğu yerə gedirlər. Əslində, dünya “mavzoley” sözünün mənşəyinə görə məhz Mavzolun sərdabəsinə borcludur. Vaxtilə bu əzəmətli tikili Hekatomnid sülaləsinin qüdrətini nümayiş etdirirdi və piramidanın zirvəsində bu sülalənin nümayəndələrinin nəhəng heykəlləri və cəng arabası ucalırdı. Mavzoleyin inşasından on doqquz əsr sonra XIII əsrdə baş vermiş zəlzələ bu tikilini xarabalığa çevirdi. Onun cilalanmış ağ mərmər daşları isə 1522-ci ildə Müqəddəs İoannın səlib yürüşünə çıxmış rıtsarları tərəfindən qarət edilib və Bodrumun daha bir məşhur sərvəti olan Müqəddəs Pyotr qəsrinin inşasında istifadə olunub. Beləliklə, turistlər Müqəddəs Pyotr qəsrinin cəmi bir kilometrliyində yalnız mərmər sütunlar və ətrafa səpələnmiş sərdabənin xarabalığına baxmaq üçün qısa məsafə qət edə bilər.
XV əsrdə Rodos adasından olan hospitalyer-rıtsarlar tərəfindən ucaldılmış Müqəddəs Pyotr qəsri tarixin sınaqlarından öz ilkin görkəmini qoruyaraq keçib. Qəsr bir neçə dəfə mühasirədə olub və sonda Osmanlı hökmdarı Möhtəşəm Sultan Süleymanın qoşunları tərəfindən ələ keçirilib. Hazırda qotik sənətinin bu nümunələri yeraltı arxeologiya Muzeyi kimi istifadə edilir. Bu ecazkar muzeyin eksponatlarının əsasını Ulu-burun xəzinəsi təşkil edir. Bu xəzinə 1982-ci ildə Türkiyənin Kaş şəhəri yaxınlığındakı Ulu-burun burnunda batmış Finikiya gəmisində aşkar edilib. Bodrum qalası muzeyində uzunluğu 15 metr olan bu gəminin maketini görmək olar. Burada, həmçinin kürək və daş lövbərlərin orijinal parçalarına da rast gəlmək olar. Maraqlısı odur ki, alimlərin tədqiqatına görə, gəmi eramızdan əvvəl 1300-cü illərdə Kiprdən Misirə gedərkən batıb. Yəni dalğıcların aşkar etdiyi günədək gəmi dənizin dibində 3 min ilə yaxın qalıb!
Gəminin parçaları ilə yanaşı göyərtədə olduğu ehtimal edilən qədim silah, qab-qacaq, bəzək əşyaları, hətta ərzaqdan ibarət 18 min müxtəlif əşya da tapılıb. Bu tapıntılar sualtı arxeologiya Muzeyində nümayiş olunur.
Davamı var...
Reportajın gələn hissəsində biz qanlı qladiator döyüşlərinin keçirildiyi antik amfiteatrdan və Makedoniyalı İsgəndərin mühasirəsinə şahidlik etmiş qədim Mindos darvazalarından bəhs edəcəyik. Sizi kurortun gecə həyatı, habelə toxuculuğu və xalçaları ilə məşhur olan ənənəvi bazar ilə tanışlıq da gözləyir.
Emil Eyyubov