Prezidentin Qırğızıstana səfəri iki ölkə arasında iqtisadi əlaqələr üçün yeni imkanlar açır – ŞƏRH
Bakı, 31 avqust, AZƏRTAC
Prezident İlham Əliyevin Qırğızıstana dövlət səfəri Azərbaycan–Qırğızıstan münasibətlərinin yalnız siyasi deyil, iqtisadi baxımdan da yeni mərhələyə keçməsi kimi qiymətləndirilə bilər.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında İqtisadi və Sosial Araşdırmalara Yardım İctimai Birliyinin sədri Eyyub Kərimli söyləyib.
O bildirib ki, ilk növbədə, iki ölkə arasında ticarətin artım dinamikasına diqqət yetirmək lazımdır.
“2025-ci ildə Azərbaycanla Qırğızıstan arasında ticarət dövriyyəsi 77,2 milyon dollara çatıb. Bu, 2024-cü illə müqayisədə təxminən 1,9 dəfə çoxdur. Azərbaycanın Qırğızıstana ixracı 23,4 milyon dollar, Qırğızıstandan idxalı isə 53,8 milyon dollar təşkil edib. Bu rəqəmlər göstərir ki, ticarət sürətlə artsa da, onun mütləq həcmi iki ölkənin iqtisadi potensialı ilə müqayisədə hələ kifayət qədər aşağıdır. Buna görə də, hazırkı mərhələdə əsas məsələ ticarət dövriyyəsinin sadəcə artırılması deyil, həm də onun strukturunun genişləndirilməsi və qarşılıqlı ixrac üçün yeni məhsul qruplarının müəyyənləşdirilməsidir. Kənd təsərrüfatı və ərzaq məhsulları, emal sənayesi, tikinti materialları, kimya və neft-kimya məhsulları, eləcə də müxtəlif xidmət sahələrində qarşılıqlı ticarətin artırılması üçün potensial mövcuddur.
İkinci mühüm istiqamət investisiyalardır. Azərbaycan-Qırğız İnkişaf Fondunun kapitalının 100 milyon dollardan 200 milyon dollara çatdırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Yəni fondun maliyyə imkanları faktiki olaraq iki dəfə genişləndirilib. Artıq fond çərçivəsində 3 birgə layihə açılıb və daha 8 təşəbbüsün həyata keçirilməsinə start verilib”, - deyə o qeyd edib.
Onun sözlərinə görə, bu mexanizm Azərbaycan kapitalının Qırğızıstanda turizm, kənd təsərrüfatı, emal sənayesi, logistika və digər sahələrə çıxışını genişləndirə bilər: “Eyni zamanda, birgə müəssisələrin yaradılması iki ölkə arasında ticarətin də artmasına əlavə stimul verəcək. Başqa sözlə, investisiya əməkdaşlığı tədricən sadəcə kapital qoyuluşundan birgə istehsal və üçüncü ölkələrin bazarlarına çıxış modelinə keçə bilər.
Üçüncü və strateji istiqamət nəqliyyat-logistika əməkdaşlığıdır. Qırğızıstanın Mərkəzi Asiyada yerləşməsi, Azərbaycanın isə Xəzər hövzəsi ilə Avropa arasında əsas tranzit qovşaqlarından biri olması iki ölkənin maraqlarını Orta Dəhliz üzərində birləşdirir. Azərbaycanın Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı, Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu və Xəzər üzərindən multimodal daşıma imkanları Qırğızıstan məhsullarının Azərbaycan üzərindən Türkiyə və Avropa bazarlarına çıxışını sürətləndirə bilər”.
E.Kərimli diqqətə çatdırıb ki, perspektivdə Çin–Qırğızıstan–Özbəkistan istiqamətində nəqliyyat infrastrukturunun inkişafı da Azərbaycanın tranzit rolunu gücləndirən amillərdən biri ola bilər.
“Belə bir logistika zəncirinin Orta Dəhlizə inteqrasiyası Azərbaycan üzərindən daşınan yüklərin həcminin artmasına, liman, dəmir yolu, anbar, logistika, sığorta və digər xidmətlərdən əldə olunan gəlirlərin yüksəlməsinə şərait yarada bilər. Nəticə olaraq Azərbaycan Qırğızıstan üçün Xəzər, Türkiyə və Avropa istiqamətində mühüm iqtisadi və logistika tərəfdaşına, Qırğızıstan isə Azərbaycan üçün Mərkəzi Asiya və daha geniş Asiya bazarlarına çıxışda əhəmiyyətli tərəfdaşa çevrilə bilər”, - deyə o bildirib.