Çilinin “Infogate” saytı: Zəngəzur dəhlizi regional əməkdaşlığı stimullaşdıracaq
Madrid, 17 mart, AZƏRTAC
Çilinin “Infogate” xəbər agentliyinin saytında “Zəngəzur dəhlizi regional əməkdaşlığı stimullaşdıracaq” sərlövhəli məqalə dərc edilib.
AZƏRTAC xəbər verir ki, məqalədə Azərbaycan və Rusiya prezidentləri, Ermənistan baş naziri tərəfindən 2020-ci il noyabrın 10-da imzalanan atəşkəs barədə üçtərəfli Bəyanatın regionun bütün ölkələrinə əməkdaşlıq üçün mühüm imkanlar yaratdığı qeyd olunur.
“Infogate” yazır ki, imzalanan Bəyanat 44 gün davam edən və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası ilə nəticələnən İkinci Qarabağ müharibəsinə son qoydu. Sənəd təkcə hərbi əməliyyatların dayandırılmasını deyil, həm də Cənubi Qafqazda Ermənistanın təcavüzkar siyasəti səbəbindən təqribən 30 il məhdudlaşdırılan bütün nəqliyyat əlaqələrinin bərpasını nəzərdə tutur. Çili agentliyi Bəyanatın bəndlərindən birinə istinadla qeyd edir ki, bölgədə bütün iqtisadi və nəqliyyat əlaqələri bərpa ediləcək, Ermənistan Respublikası nəqliyyat vasitələrinin və yüklərin hər iki istiqamətdə maneəsiz hərəkətinin təşkili məqsədilə Azərbaycan Respublikasının qərb rayonları və Naxçıvan Muxtar Respublikası arasında nəqliyyat əlaqəsinin təhlükəsizliyinə zəmanət verir.
Çilinin xəbər agentliyi diqqətə çatdırır ki, əməkdaşlıq və nəqliyyat nöqteyi-nəzərindən Zəngəzur dəhlizinin yaradılması Azərbaycan, Rusiya və Ermənistanın imzaladığı sənədlərin mühüm bəndi hesab olunur və Ermənistan da daxil olmaqla, regionun bütün ölkələrinin maraqlarına xidmət edir. Buna görə də Azərbaycan bu dəhlizin yaradılmasına və nəqliyyat əlaqələrinin bərpasına tərəfdardır, çünki əməkdaşlığı regionda möhkəm sülhün bərqərar olması üçün əsas vasitə hesab edir.
“Infogate” xəbər verir ki, fevralın 26-da Bakıda yerli və xarici KİV təmsilçilərinin iştirakı ilə keçirilən mətbuat konfransında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev deyib: “Bu gün biz onu müzakirə edirik ki, bölgədə davamlı, dayanıqlı sülh və təhlükəsizlik olsun. Bunun yeganə yolu isə əməkdaşlıqdır. Bizim məqsədimiz artıq üçtərəfli qaydada - Ermənistan və Rusiya ilə birlikdə kommunikasiyaların bərpası, Zəngəzur dəhlizinin yaradılması və nəqliyyat baxımından bütün maneələri aradan qaldırmaqdır”.
Vurğulanır ki, Zəngəzur dəhlizi Avrasiyanın nəqliyyat şəbəkəsində yeni mühüm nəqliyyat yolu olacaq və region ölkələri arasında iqtisadi və ticari münasibətlərə müsbət təsir göstərəcək. Bu dəhliz vasitəsilə Türkiyə özünün əsas iqtisadi tərəfdaşlarından biri olan Azərbaycana birbaşa quru yolu əldə edəcək. Bu, öz növbəsində, həmin ölkələr arasında ikitərəfli iqtisadi və turizm əlaqələrinin inkişafına kömək edəcək. Digər tərəfdən, Zəngəzur dəhlizi Türkiyə üçün Orta Asiyaya qapı rolunu oynayacaq ki, bu da Türkiyənin digər türk dünyası ölkələri ilə iqtisadi münasibətlərini möhkəmləndirməsinə imkan verəcək. Türkiyə, həmçinin Qars-Naxçıvan dəmir yolu vasitəsilə Naxçıvanın Türkiyə ilə birləşdirilməsi üzrə yeni layihə üzərində işləyir. Növbəti mərhələdə bu dəmir yolunun Zəngəzur dəhlizi ilə birləşdirilməsi Azərbaycan və Türkiyə arasında ikitərəfli ticari münasibətlərə yeni təkan verəcək.
Rusiya üçün bu dəhliz Cənubi Qafqaza və qonşu ölkələrə yüklərin daşınmasının əsas marşrutu ola bilərdi. Rusiya qatarları Azərbaycan ərazisi vasitəsilə Zəngəzur dəhlizinə, sonra isə oradan Ermənistana, Türkiyəyə, İrana və Cənubi Asiya ölkələrinə gedə bilərdilər. Bu dəhliz həm Türkiyə ilə ticari münasibətlərə müsbət təsir göstərəcək, həm də Rusiyaya Türkiyə vasitəsilə Yaxın Şərq ölkələri bazarlarına çıxmaq üçün alternativ marşrut təqdim edəcək. Zəngəzur dəhlizi, həmçinin Ermənistan üçün özünün digər işgüzar tərəfdaşı olan İranla dəmir yolu xətti əldə etmək fürsəti yaradacaq. Zəruri maliyyə vəsaitlərinin olmaması və xarici investisiyalar cəlb edilməsinin mümkünsüzlüyü ucbatından Ermənistan öz ərazisindən İrana dəmir yolu çəkə bilməyib. İndi İran ilə Ermənistan arasında yükdaşımalar yeni dəhliz vasitəsilə yerinə yetirilə bilər.
Çilinin “Infogate” agentliyi vurğulayır ki, Ermənistan öz qonşularına münasibətdə təqribən 30 il apardığı təcavüzkar siyasət əvəzinə regional əməkdaşlığı üstün tutarsa, Zəngəzur dəhlizinin yuxarıda sadalanan faydalarından yararlana bilər. Əgər Ermənistan iqtisadi blokadadan çıxmaq və iqtisadi inkişaf üçün imkanlar əldə etmək istəyirsə, o halda yeganə vasitə regional əməkdaşlığa qoşulmaqdır. Əks halda Ermənistanda işsizliyin, mühacirətin və yoxsulluğun yüksək səviyyəsi ilə müşayiət olunan eyni iqtisadi vəziyyət qalacaq ki, bu da respublikanı uzunmüddətli iqtisadi inkişaf perspektivlərindən məhrum edəcək.
Zəngəzur dəhlizinin yaradılması və bütün iqtisadi kommunikasiyaların bərpası, həmçinin xarici investorlar üçün regionun cəlbediciliyini artıracaq. Uzun illər ərzində Cənubi Qafqazda bir neçə iri enerji və nəqliyyat layihələrinin icrasına baxmayaraq, Ermənistan və Azərbaycan arasında münaqişə biznes mühitinə mənfi təsir edib və Ermənistan regional layihələrdən kənarda qalıb. İndi, münaqişənin bitdiyi bir vaxtda region ölkələrinin regionun iqtisadi potensialından tam istifadə, müxtəlif layihələrin icrası üçün əlavə investisiyaların cəlb edilməsi imkanı yaranıb ki, bu da münaqişə səbəbindən mümkün deyildi.
Zəngəzur dəhlizinin region ölkələrinə təqdim etdiyi bütün imkanlar göstərir ki, bu dəhlizin yaradılması regional nəqliyyat şəbəkələrinin genişlənməsinə gətirəcək və region ölkələri arasında qarşılıqlı iqtisadi münasibətləri stimullaşdıracaq. Dayanıqlı iqtisadi inkişaf və sülh, öz növbəsində, zərərli milli ideyaların yayılmasının və gələcəkdə yeni münaqişələrin yaranmasının qarşısını alacaq.
Nigar Cəfərli
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Madrid
Bölmənin digər xəbərləri
