Professor Nizami Həsənli – Azərbaycan və Türkiyənin elmini inkişaf etdirən alim nümunəsi
Ankara, 14 sentyabr, AZƏRTAC
Tanınmış alimin həyat yolu yalnız bir insanın tərcümeyi-halı deyil, həm də onun yetişdiyi və uğurlar qazandığı elmi mühitə töhfəsi, vətənpərvərlik nümunəsidir. Belə alimlərdən biri də Türkiyənin Orta Doğu Texniki Universitetinin (ODTÜ) professoru, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru Nizami Həsənlidir.
Sentyabrın 15-də 85 illik yubileyini qeyd edən tanınmış azərbaycanlı alimin həyat yolu qədim Borçalı mahalından başlayıb. Bakıda elm və təhsil mühitindən keçərək keçmiş SSRİ-nin nüfuzlu ali məktəblərini fərqlənmə diplomu ilə bitirən soydaşımız taleyini Azərbaycanın və Türkiyənin tanınmış universitetləri ilə bağlayıb.
Professor N.Həsənlinin bioqrafiyası istedadın, əzmkarlığın, elmə və ölkəmizin hüdudlarından çox-çox kənara çıxmış Azərbaycanın milli elmi düşüncəsinə sədaqətin tarixidir.
Azərbaycanlı alim elm sahəsində ilk addımlarını Bakıda atıb. O, 1958-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin (hazırda Bakı Dövlət Universiteti – red.) Fizika fakültəsinə daxil olub. Həmin illərdə Azərbaycan Dövlət Universiteti SSRİ-nin əsas elmi və intellektual mərkəzlərindən biri hesab olunurdu. Bakıda, xüsusilə fundamental elmlər sahəsində təhsil almaq gənc tədqiqatçı qarşısında böyük imkanlar açıb. Vətənində aldığı ali təhsil gənc alimin gələcək taleyinin müəyyənləşməsində mühüm rol oynayıb.
Elmi fəaliyyətini davam etdirmək istəyi onu SSRİ Elmlər Akademiyasının məşhur Leninqrad Fizika-Texnika İnstitutunun aspiranturasına gətirib. Hazırda bu elmi müəssisə Rusiya Elmlər Akademiyasının A.F.İoffe adına Fizika-Texnika İnstitutu adlanır və fizika sahəsində dünyanın ən tanınmış mərkəzlərindən biri hesab olunur.
N.Həsənlinin elmi fəaliyyət sahəsi fundamental fizikanın mürəkkəb və son dərəcə maraqlı istiqamətləri ilə bağlıdır. Onun tədqiqatları yarımkeçirici materialların fiziki xassələrinin, kristallarda baş verən rəqsi proseslərin öyrənilməsi və bu proseslərin optik spektroskopiya üsulları ilə tədqiqi kimi mühüm məsələləri əhatə edib.
1972-ci ildə fizika-riyaziyyat elmləri namizədi dissertasiyasını, 1986-cı ildə isə doktorluq dissertasiyasını müdafiə edib.
Alimin karyerasında mühüm mərhələ BDU-da 27 illik elmi və pedaqoji fəaliyyəti olub. N.Həsənli Vətənində yalnız elmi tədqiqatlar aparmayıb, həm də gənc mütəxəssislər hazırlayaraq Azərbaycan elminin gələcəyinə töhfə verməyə çalışıb. Professor 1989-1991-ci illərdə BDU-nun Fizika fakültəsinin dekan müavini vəzifəsində çalışıb, 1992-ci ildə isə Ankaraya dəvət alıb və bu günədək fəaliyyətini orada davam etdirir.
Professor N.Həsənlinin missiyası Bakı və Ankara ilə məhdudlaşmır. Elmi fəaliyyəti dövründə o, Böyük Britaniya, Almaniya, Rusiya, Yunanıstan, Macarıstan və digər ölkələrdə keçirilən çoxsaylı elmi konfranslarda iştirak edib. Soydaşımız dünyanın tanınmış elm və təhsil müəssisələrində mühazirələr oxuyub.
Coğrafiyanın dəyişməsi 470-dən çox elmi əsərin müəllifinin dünyagörüşünə və elmi missiyasına təsir etməyib. Professor N.Həsənlinin taleyi elmin qarşısında sərhəd anlayışının nisbi olduğunu əyani şəkildə göstərən nümunələrdən biridir. Əsl alimlər öz bilikləri və tədqiqatları ilə dərin iz qoyur, yetirmələrinin timsalında yaşayırlar.
Azərbaycanlı fizikin elmi yolu bu fikrin parlaq ifadəsidir. Bu, həm də bu gün Azərbaycan və Türkiyə arasında elmi körpülərin qurulmasında iştirak edən alimin həyat yoludur.
Bölmənin digər xəbərləri
