Bakı, 29 iyun, AZƏRTAC

Dövlətimizin başçısı İlham Əliyevin böyük ailə kimi dəyərləndirdiyi Türk dünyasının birliyi, həmrəyliyi istiqamətində atılan addımlar davamlılığı ilə diqqətdədir. Türk dövlətlərini bir araya gətirən Türk Dövlətləri Təşkilatı (TDT), sadəcə, əməkdaşlıq platforması deyil, ciddi geosiyasi mərkəzlərdən biri kimi formalaşır. Bu gün təşkilatın beynəlxalq səviyyədə nüfuzunun artması məmnunluq doğurur.

İyunun 29-da Bakıda Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illiyinə həsr olunmuş “Türk Dünyası Həftəsi”nin açılış mərasimi keçirildi. Tədbir Prezident İlham Əliyevin “Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin keçirilməsi haqqında” 2025-ci il 22 oktyabr tarixli Sərəncamına uyğun olaraq reallaşdı. Sənəddə də vurğulandığı kimi, Birinci Türkoloji Qurultay ortaq zəngin keçmişə və qədim irsə malik türk xalqlarının mədəni inteqrasiyasında mərhələ yaratmış müstəsna əhəmiyyətli hadisələrdəndir.

Bu fikirləri Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə AZƏRTAC-a açıqlamasında bildirib.

O qeyd edib ki, Birinci Türkoloji Qurultayın vaxtilə irəli sürdüyü bir çox ideyalar müasir şəraitdə uğurla gerçəkləşdirilir. Türk dünyasının yenidən vahid ailə şəklində formalaşması istiqamətində diqqətəlayiq nailiyyətlər qazanılır. Türk ölkələri arasında qardaşlıq ruhu ilə müttəfiqlik münasibətlərinin möhkəmləndirilməsi və qarşılıqlı mədəni əməkdaşlıq əlaqələrinin dərinləşdirilməsinə doğru qətiyyətlə atılan addımlar artıq davamlı xarakter daşımaqdadır. Türk Dövlətləri Təşkilatı Dövlət Başçılarının Qəbələdə keçirilən 12-ci Zirvə Görüşünün Bəyannaməsində Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin qeyd edilməsi çağırışının öz əksini tapması bunun daha bir təzahürü kimi dəyərləndirildi.

V.Rəhimzadə vurğulayıb ki, dövlətimizin başçısının Azərbaycanın və bütövlükdə Türk dünyasının XX əsr elmi-mədəni həyatının parlaq səhifəsini təşkil etdiyini nəzərə alaraq, Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin keçirilməsinin təmin olunması məqsədilə imzaladığı Sərəncamdan irəli gələn vəzifələrin yüksək səviyyədə icrası iyunun 29-dan iyulun 3-dək davam edəcək “Türk Dünyası Həftəsi”ndə özünün aydın ifadəsini tapır. 44 günlük İkinci Qarabağ müharibəsində tarixi Zəfərimizin, 2023-cü ilin sentyabr ayında həyata keçirilən bir günlük antiterror tədbirləri nəticəsində suverenliyimizin tam bərpasının yaratdığı reallıqlar fonunda Türk dünyasının daha da möhkəmlənən birliyi, həmrəyliyi dünyaya nümunədir. Hazırda yeni dünya nizamının formalaşdığı bir zamanda bu birliyin müxtəlif istiqamətlərdə təmin edilməsi daha aydın şəkildə özünü nümayiş etdirir. Azərbaycanın bu birliyə töhfələri davamlıdır. Bu gün TDT-nin rəsmi Zirvə görüşləri ilə yanaşı, qeyri-rəsmi Zirvə görüşlərinin də keçirilməsinin təşəbbüsü Prezident İlham Əliyev tərəfindən irəli sürülüb. Bu gün beynəlxalq ictimaiyyət Türk dünyasının birliyini işğaldan azad edilmiş ərazilərimizdə aparılan bərpa-quruculuq işlərində aydın şəkildə görür. Bu günlərdə ölkəmizdə dövlət səfərində olan Türkmənistan Prezidentinin azad Füzuliyə və Şuşaya səfərləri bir daha bu reallıqlara işıq saldı. Bu ilin may ayında Qazaxıstanın Türküstan şəhərində TDT-nin Dövlət Başçılarının qeyri-rəsmi Zirvə Görüşü keçirildi. Prezident İlham Əliyevin həmin Zirvə Görüşündəki çıxışında vurğuladığı kimi, Türk Dövlətləri Təşkilatının beynəlxalq çəkisi artır, qlobal proseslərdə rolu və mövqeyi güclənir. 2025-ci ilin oktyabr ayında Qəbələ Zirvə Görüşündə sədrliyi qəbul edən Azərbaycan təşkilat çərçivəsində əməkdaşlığın daha da dərinləşməsi istiqamətində fəaliyyət göstərir.

Milli Məclisin deputatı bildirib ki, Prezident İlham Əliyev Türkoloji Qurultayın 100 illiyinə həsr olunmuş “Türk Dünyası Həftəsi”nin iştirakçılarına müraciətində bir daha bu reallıqları diqqətə çatdırdı ki, paytaxtımızın memarlıq incilərindən sayılan əzəmətli İsmailiyyə Sarayında dünya türkologiyasının görkəmli simalarını və məşhur tədqiqatçı alimlərini yüz il əvvəl bir araya toplamış Birinci Türkoloji Qurultay zəngin keçmişə və qədim irsə malik türk xalqlarının mövcud şəraitdə mədəni inteqrasiyasının məfkurə olaraq təşəkkül tapması baxımından müstəsna əhəmiyyət daşıyır. Türk dünyasının ortaq mənəvi dəyərlərinin – dil, tarix, etnoqrafiya, ədəbiyyat və mədəniyyətin inkişafı və gələcəyi ilə bağlı vacib məsələlərin, xüsusən vahid ümumtürk əlifbasına keçilməsinin diqqət mərkəzində saxlanıldığı beynəlxalq miqyaslı bu unikal elmi-mədəni forumun o zaman məhz Azərbaycanda keçirilməsi təsadüfi deyildi.

“Türk Dünyası Həftəsi” ortaq gələcək vizionun simvoludur

“İyulun 3-dək davam edəcək “Türk Dünyası Həftəsi” Mədəniyyət Nazirliyinin, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA), Elm və Təhsil Nazirliyinin birgə təşkilatçılığı, Türk Dövlətləri Təşkilatının, TÜRKSOY-un, Bakı Dövlət Universitetinin, Türk Akademiyasının, Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun tərəfdaşlığı ilə keçirilir. Rəsmi açılış mərasimində türk respublikaları daxil olmaqla, ümumilikdə 20 ölkənin müxtəlif elmi mərkəzlərindən 80 tanınmış türkoloq-alim, eləcə də türk beynəlxalq təşkilatlarından nümayəndələr iştirak edir. “Türk Dünyası Həftəsi” müxtəlif formatda silsilə tədbirləri ilə parlaq tarixi-mənəvi irsimizin yaşadılmasına, öyrənilməsinə və təbliğinə töhfələr verəcək, mədəni həyatımızın əlamətdar hadisələri sırasında özünəməxsus layiqli yer tutacaq və yaddaşlarda silinməz iz qoyacaq”, - deyə V.Rəhimzadə vurğulayıb.

O deyib ki, müasir dövrdə türk dövlətləri arasında əməkdaşlığın və qarşılıqlı əlaqələrin möhkəmlənməsi Birinci Türkoloji Qurultayın irsinin davamı kimi qiymətləndirilməlidir. Azərbaycan bu prosesdə mühüm rol oynayır və ölkə rəhbərliyinin Türk dünyasının birliyinə verdiyi dəstək ortaq dəyərlərin qorunmasına və inkişafına xidmət edir. “Türk Dünyası Həftəsi”nin proqramı olduqca zəngindir. Atılan hər bir addım bu birliyin, həmrəyliyin daha da möhkəmləndirilməsinə xidmət edir. Çıxışlarda bu fikir xüsusi qeyd edildi ki, ortaq türk əlifbasının qəbul edilməsi türk dövlətləri arasında elmi, təhsil və mədəni inteqrasiyanın dərinləşməsi istiqamətində son illərin ən mühüm nailiyyətlərindən biridir. Ortaq əlifba ortaq elmi məkanın, vahid informasiya mühitinin və mədəni əlaqələrin daha da genişlənməsinə xidmət edəcək. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan “Türk Dünyası Həftəsi”nin iştirakçılarına müraciətində bildirib ki, Birinci Türkoloji Qurultayın miras qoyduğu idealları yaşatmaq, gücləndirmək və gələcək nəsillərə ötürmək bütün Türk dünyasının ortaq məsuliyyətidir.

V.Rəhimzadə sonda əminliyini ifadə edib ki, Türk dünyasının birliyi sarsılmazdır. Hər dövrün çağırışlarına uyğun olaraq atılan addımlar bu birliyi daha da möhkəmləndirir.