Amerikalı politoloq: Avropa İttifaqı Azərbaycanla münasibətlərə böyük əhəmiyyət verir
Bakı, 2 iyul, AZƏRTAC
Azərbaycanla Avropa İttifaqı arasında münasibətlər yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyur. Avropa qurumlarının rəhbərliyinin Bakıya etdiyi səfərlər iki tərəf arasında əməkdaşlığın ənənəvi enerji gündəliyindən kənara çıxdığını, nəqliyyat bağlantısı, yaşıl enerji və regional sabitlik məsələlərini əhatə etdiyini göstərir. Bu, Azərbaycanın Avropa ilə Cənubi Qafqaz arasındakı münasibətlərin dəyişən arxitekturasında artan rolunu əks etdirir.
Tanınmış amerikalı politoloq və Mərkəzi Florida Universitetinin beynəlxalq siyasət professoru Human Sadri AZƏRTAC-ın suallarını cavablandırıb.
- Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Koştanın və Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayenin Bakıya səfərləri Azərbaycanla Aİ arasında münasibətlərdə yeni bir mərhələni qeyd edir. Brüssel bu səfərlərlə hansı siyasi siqnalları göndərir? Strateji tərəfdaşlığın formalaşmasından danışmaq olarmı?
- Bu səfərlər Avropa İttifaqının Azərbaycanla münasibətlərə böyük əhəmiyyət verdiyini göstərir. Bakı Brüssel üçün enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat əlaqələrinin inkişafı və Cənubi Qafqazda sabitliyin təmin edilməsi məsələlərində mühüm tərəfdaşdır. Münasibətlərin daha da inkişafı yeni müqavilələrdən, əməkdaşlığın institusionallaşdırılmasından və tərəflərin uzunmüddətli maraqlarının uyğunlaşdırılmasından asılı olacaq.
- Bu gün Azərbaycan təkcə etibarlı enerji təchizatçısı deyil, həm də Avropa ilə Mərkəzi Asiya arasında mühüm nəqliyyat-logistika mərkəzi kimi qəbul edilir. Aİ üçün ölkənin əhəmiyyəti necə dəyişir?
- Azərbaycanın Avropa İttifaqı üçün əhəmiyyəti yüksək dərəcədə artır. Təbii qaz təchizatçısı qismində rolu ilə yanaşı, ölkə Avropanı Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya ilə birləşdirən Orta Dəhlizin inkişafında əsas aktorlardan birinə çevrilir.
Nəticədə Azərbaycan təkcə enerji tərəfdaşı kimi deyil, həm də ticarətin, nəqliyyat inteqrasiyasının və regional əlaqənin inkişafında getdikcə daha mühüm bir əlaqə kimi qəbul edilir.
- Ursula Fon der Lyayen Bakıdakı çıxışı zamanı Yaşıl Enerji Dəhlizi layihəsinə xüsusi diqqət yetirdi. Yaşıl enerji sahəsində əməkdaşlıq Azərbaycanla Aİ arasında münasibətlərdə yeni bir mərhələnin əsasını qoya bilərmi?
- Bəli. Bərpaolunan enerji sahəsində qarşılıqlı fəaliyyət ən perspektivli əməkdaşlıq sahələrindən biri kimi ortaya çıxır. Yaşıl Enerji Dəhlizi layihəsi enerji əlaqəsini gücləndirmək və ənənəvi qaz tərəfdaşlığından kənarda əməkdaşlığı genişləndirmək potensialına malikdir.
Bununla yanaşı, reallaşdırma tempi investisiyaların həcmi, infrastrukturun inkişafı və tənzimləyici çərçivənin əlaqələndirilməsi ilə müəyyən ediləcək. Yaxın gələcəkdə yaşıl enerji mövcud qaz əməkdaşlığını əvəz etmək əvəzinə, onu tamamlayacaq.
- Azərbaycan eyni zamanda Aİ, ABŞ, Çin, Türkiyə və Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə münasibətləri inkişaf etdirir. Bu çoxvektorlu siyasət nə dərəcədə uğurlu olub?
- Çoxvektorlu xarici siyasət Azərbaycana geniştərkibli beynəlxalq tərəfdaşlarla əlaqələrini gücləndirməyə və yüksək diplomatik çevikliyi qorumağa imkan verib. Ölkənin strateji mövqeyi, enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində rolu və beynəlxalq nəqliyyat marşrutlarının inkişafı onun beynəlxalq arenada mövqeyini əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirib.
Bu gün Azərbaycan enerji, logistika və regional əməkdaşlıqda əhəmiyyətli rol oynaya bilən əsas regional tərəfdaş kimi özünü təsdiqləyir.
Müəllif - Tamilla Məmmədova