Azərbaycan və Almaniya arasında enerji əməkdaşlığında yeni dövr RƏY
Bakı, 27 iyul, AZƏRTAC
Son illərdə Avropanın enerji siyasətində baş verən dəyişikliklər Almaniyanı yeni və etibarlı tərəfdaşlar axtarmağa vadar edib. Belə bir vaxtda Berlin üçün Azərbaycan artıq alternativ deyil, enerji təhlükəsizliyi strategiyasının mühüm elementlərindən birinə çevrilməkdədir. Təsadüfi deyil ki, Almaniya Kansleri Fridrix Merts Azərbaycanı Avropanın enerji təminatında vacib tərəfdaş kimi qiymətləndirərək qaz tədarükünün artırılmasının mümkünlüyünü açıq şəkildə gündəmə gətirib.
Bu fikirləri AZƏRTAC-a açıqlamasında İsveçrədə yerləşən “Caspian-Alpine Society” təşkilatında enerji sahəsi üzrə müstəqil ekspert kimi fəaliyyət göstərən Aytac Məhəmmədova deyib.
O qeyd edib ki, Azərbaycan bu prosesdə yalnız ixracatçı kimi çıxış etmir. Son illərdə həyata keçirilən enerji diplomatiyası ölkənin Avropanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı rolu əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirib.
Bu ilin yanvarından Almaniya və Avstriyaya qaz ixracının başlanması ilə Azərbaycan qazını alan Avropa ölkələrinin sayının 16-ya çatdığını xatırladan ekspert deyib: “Bu göstərici Azərbaycanın Avropa bazarında etibarlı tərəfdaş kimi mövqeyinin daha da möhkəmləndiyini nümayiş etdirir. İyulun 21-də imzalanan Birgə Bəyannamənin əsas əhəmiyyəti ondan ibarətdir ki, münasibətlər "alıcı–satıcı" modelindən çıxaraq strateji tərəfdaşlıq müstəvisinə keçir. Əgər indiyədək əməkdaşlığın əsasını qaz ticarəti təşkil edirdisə, bundan sonra enerji səmərəliliyi, bərpaolunan enerji, yaşıl hidrogen, texnologiya transferi və investisiyalar da əməkdaşlığın əsas istiqamətlərinə çevriləcək. Bu yanaşma Almaniyanın uzunmüddətli enerji siyasəti ilə də üst-üstə düşür. Berlin bir tərəfdən yaxın illərdə təbii qaza ehtiyac duyur, digər tərəfdən isə karbon neytrallığı hədəflərinə uyğun olaraq bərpaolunan enerji və hidrogen iqtisadiyyatını inkişaf etdirir. Azərbaycanın zəngin enerji resursları ilə yanaşı, yaşıl enerji potensialı da Almaniyanın maraq dairəsinə daxil olur. Bu isə münasibətlərin gələcəkdə daha çox texnologiya və investisiyaəsaslı xarakter alacağını göstərir”.
Ekspertin sözlərinə görə, enerji əməkdaşlığı artıq nəqliyyat və logistika məsələlərindən ayrı qiymətləndirilmir. Almaniyanın Cənubi Qafqaza artan marağı yalnız enerji ilə bağlı deyil. Orta Dəhlizin inkişafı, Avropa ilə Mərkəzi Asiya arasında alternativ ticarət marşrutlarının formalaşması Azərbaycanın geostrateji əhəmiyyətini daha da artırır. Bu baxımdan, enerji və nəqliyyat təhlükəsizliyi artıq vahid strateji gündəmin tərkib hissəsinə çevrilir. Eyni zamanda, bu tərəfdaşlıq Avropa İttifaqının Cənubi Qafqaz siyasətində də yeni tendensiyaların meydana çıxdığını göstərir. Əgər əvvəllər Azərbaycan əsasən enerji ixracatçısı kimi qəbul edilirdisə, indi ölkə Avropa ilə Mərkəzi Asiyanı birləşdirən enerji və logistika platforması kimi qiymətləndirilir. Bu, Bakının regional geosiyasi çəkisini artıran amillərdən biridir.
“Yaxın perspektivdə Azərbaycan-Almaniya əməkdaşlığı üç əsas istiqamətdə inkişaf edəcək. Birincisi, Almaniyaya qaz ixracının mərhələli şəkildə artırılması davam edəcək. İkincisi, bərpaolunan enerji və yaşıl hidrogen sahəsində birgə layihələrin həyata keçirilməsi gündəmə gələcək. Üçüncüsü isə Almaniya şirkətlərinin Azərbaycanın enerji, sənaye və infrastruktur layihələrində iştirakının genişlənməsi müşahidə olunacaq. Nəticə etibarilə, iyulun 21-də imzalanmış Birgə Bəyannamə Azərbaycan və Almaniya arasında uzunmüddətli strateji tərəfdaşlığın siyasi çərçivəsini müəyyənləşdirən və iki ölkənin münasibətlərini yeni geoiqtisadi və geosiyasi müstəviyə daşıyan mühüm siyasi sənəd kimi qiymətləndirilə bilər”,- deyə A.Məhəmmədova qeyd edib.
Müxbir - Günel Türksoy
Bölmənin digər xəbərləri
