Son on ildə Azərbaycan multikultural dəyərlərin təşviqi sahəsində uğurlu siyasət aparır – MÜSAHİBƏ
Bakı, 27 noyabr, Günel Türksoy, AZƏRTAC
Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, Rumıniyanın Yassi şəhərində “Alexandru Ioan Kuza” Universitetində “Petru Karaman” Slavistika kafedrasının dosenti, Azərbaycan Multikulturalizm Mərkəzinin rəhbəri Lyudmila Bejenaru AZƏRTAC-a məxsusi müsahibəsində Azərbaycanın multikultural dəyərlərin təbliği istiqamətində həyata keçirdiyi işlərdən, dövlətimizin mədəniyyətlərarası və dini konfessiyalararası dialoqu təşviq edən təşəbbüslərindən, bu sahədə Rumıniya ilə əməkdaşlıqdan danışıb. Müsahibəni təqdim edirik:
-Azərbaycan tərəfindən multikultural dəyərlərin qorunması və təşviqi istiqamətində görülən işləri necə qiymətləndirirsiniz?
-Son on ildə Azərbaycan multikultural dəyərlərin təşviqi sahəsində uğurlu siyasət aparır. Bu siyasət Azərbaycan multikulturalizmi konsepsiyası çərçivəsində həyata keçirilir və ölkədə müxtəlif etnik, dini qrupların bir ailə kimi yaşamasını təşviq edir. Buna həm Azərbaycan Multikulturalizm Mərkəzinin fəaliyyəti, həm də 20-dən çox ölkədə tədris edilən “Azərbaycan multikulturalizmi” fənni, həmçinin Azərbaycan Dillər Universitetində keçirilən nüfuzlu “Heydər Əliyev: Multikulturalizm və tolerantlıq ideologiyası” konfransı daxildir. Bu konfrans dünyanın müxtəlif ölkələrindən olan alimlərin çoxillik əməkdaşlığının nümunəsinin təzahürüdür. Konfransın geniş iştirakçı coğrafiyası onun yüksək elmi nüfuzunu və multikulturalizm problemlərinə, Azərbaycan multikulturalizmi modelinə, mədəniyyətlərarası və müxtəlif ölkələrdə fənlərarası dialoqa olan marağın davam etdiyini göstərir. Bundan əlavə, 2024-cü ildə Bakıda keçirilən VI Ümumdünya Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu da qeyd edilməlidir. Bu Forum “Bakı Prosesi” çərçivəsində qlobal səviyyədə müxtəlif etnik, mədəni, dini və dilə məxsus insanları birləşdirərək mədəniyyətlərarası dialoqun inkişafına regionda və dünyada yeni təşəbbüslərə təkan verib. Azərbaycan multikulturalizmi konsepsiyasında müasir nəsil, xüsusilə gənclər və tələbələr, cəmiyyətin ən fəal və dinamik hissəsini təşkil edir. Hər il minlərlə tələbə təhsil, tədqiqat və mədəni sahələrdə Azərbaycan dəyərlərini qoruyur və təşviq edir.
-Azərbaycan dövlətinin mədəniyyətlərarası və dini konfessiyalararası dialoqu təşviq edən təşəbbüsləri barədə nə deyə bilərsiniz? Eyni zamanda, Rumıniya ilə bu sahədə əməkdaşlıq necə həyata keçirilir?
-Bu gün dialoq, əməkdaşlıq və tərəfdaşlıq Azərbaycan ilə Rumıniya və digər ölkələr arasındakı əlaqələrin əsas tərkib hissəsidir. Bu, xalqlar arasında münasibətlərin qurulmasında uzaqgörən və müdrik siyasətin məntiqi nəticəsidir. İkitərəfli münasibətlərin möhkəmləndirilməsində mədəni və elmi əlaqələr böyük rol oynayır. Azərbaycan Dillər Universitetinin təşəbbüsünü, “A.İ.Kuza” Yassi Universitetində Azərbaycan Multikulturalizm Mərkəzinin açılması, həmçinin 2017-ci ildən Bakı Beynəlxalq Multikulturalizm Mərkəzi tərəfindən keçirilən “Azərbaycan multikulturalizmi” fənnini Rumıniya ilə Azərbaycan arasında mədəni-təhsil münasibətlərində əhəmiyyətli addımlar hesab edirik. 2017-2023-cü illərdə kurslara təxminən 100 tələbə qatılıb. Mərkəzin tədbirləri arasında “Azərbaycan – Odlar ölkəsi, mənə səni tanımağa izn ver!” mövzusunda esse müsabiqəsi (2019) xüsusilə diqqət çəkir. Burada 60-dan çox tələbə və şagird iştirak etmişdi. Sevindirici haldır ki, həmin tələbələr Azərbaycanda bircə dəfə də olmamalarına baxmayaraq, yalnız yazılı və internet mənbələrindən istifadə edərək təqdirəlayiq işlər hazırlamış, Azərbaycanı sevdiklərini hətta şeirlə ifadə etmişlər. Həmçinin “Azərbaycan ədəbiyyatı rumın dilində tərcümələrdə” sərgisi və “Azərbaycan başqasının gözü ilə” fotosərgisi geniş maraq doğurub. “Kamal Abdulla: Tamlıq fəlsəfəsi” ədəbi axşamı və onun “Bir, iki, üç, dörd, beş…” pyesinin Yassi səhnəsində oynanılması izləyicilərin böyük marağına səbəb olub. 2023-cü ilin oktyabrında Universitet Günləri çərçivəsində “Azərbaycan – Xəzər sahilində cənnət” mövzusunda dəyirmi masa təşkil edilib.
Mərkəz “Radio Yaş” ilə birlikdə “Mədəniyyətlər dialoqu” proqramı çərçivəsində Azərbaycan yazıçısı Kamal Abdulla ilə görüş barədə 4 veriliş yayımlayıb. Azərbaycan ədəbiyyatı, rumın dilinə tərcümələr və ən çox tərcümə olunan müasir müəlliflər – Kamal Abdulla və Çingiz Abdullayev haqqında məqalə “Rumın dilinə tərcümələr tarixi” ensiklopediyasının ikinci cildində yer alıb.
Mərkəz tərəfindən keçirilən mühazirələr, videoekskursiyalar, onlayn körpülər, azərbaycanlı tələbə və alimlər ilə görüşlər, kitabların tərcüməsi və təqdimatları, Azərbaycan ədəbiyyatı üzrə ustad dərsləri, “Qış Məktəbi 2023” çərçivəsində Kişineu Dövlət Universiteti, Qazaxıstanın L.Qumilyov Universiteti və digər tədbirlər, Azərbaycan, Rumıniya, Moldova universitetləri arasında anlaşma memorandumunun imzalanmasına dəstək – bütün bunlar mərkəzin həyata keçirdiyi işlərin yalnız kiçik bir hissəsidir.
Bütün bunların məqsədi mədəniyyətlərarası və dini dialoqu inkişaf etdirmək, etibarlı münasibətlərin formalaşmasına töhfə verməkdir.