Teymur Kərimzadə: Biz mədəniyyətin inkişafına töhfə veririk
Bakı, 23 oktyabr, Tatyana İvanayeva, AZƏRTAC
Stand Up özünün klassik təqdimatında minimum dekorasiya və pafos, maksimum məna və yumor, stendaper isə mahiyyət etibarilə lətifələr danışan məhəlləli gənc deyil, inadkar, öz fikirlərini aydın şəkildə, ətraflı və əlbəttə, məzhəkəli formada çatdıran filosofdur.
Moskvadakı “Comedy Battle” layihəsinin üçqat iştirakçısı, “”Comedy Bazaar”ın yaradıcısı olan Teymur Kərimzadə təkcə bədahətən zarafatlar söyləyən deyil, həm də tamaşaçını Stand Up janrına xas olan incəliklərlə maarifləndirən artistdir. Lakin hələ bu da hamısı deyil...
-Bəşəriyyət öz keçmişi ilə gülərək vidalaşır?
-Hesab edirəm ki, başımıza gələn hər bir pis hadisə bizi daha güclü, mətin edir. Elə isə nədən keçmişdən qurtulaq? Sadəcə perspektivi dəyişmək lazımdır: “Şəraiti dəyişə bilmirsənsə, onda ona öz münasibətini dəyişməlisən!” Bu “terapiyadan” komediya və yumor vasitəsilə keçən çoxlu komik tanıyıram. Zənnimcə, komediya terapevtik məqsədlər üçün heyrətamiz köməkçi vasitədir.
Əgər halın pisdirsə, öz əzablarını kağıza köçürməyə çalış, bizim yanımıza - “Comedy Bazaar”a gəl və sənə qulaq asacağıq. Hətta qələmə aldıqların gülüş doğurmasa belə, bütün hallarda dərdinə şərik olacaq və səni yazmağa davam etməyə göndərəcəyik.
-Teymur Kərimzadənin “Comedy Bazaar” kimi belə böyük layihəyə başlamasının səbəbi nədir?
-Özümdən sonra nəyisə qoyub getmək, insanların bu həyatda əsl yaradıcılıqla məşğul olduğumu bilməsini istəyirəm. Hər hansı boş bir bloger kimi deyil, “bir şeylərə nail olan insan” olaraq xatırlanmamı arzu edirəm. Həm də heç bir maliyyə marağı olmadan. Əgər sən yaxşı məhsul verə bilirsənsə, hər şeyi düzgün edirsənsə, onda pul özü səni axtarıb tapacaq. Mən uzun illər maddi asılılıq səbəbindən öz əsas fəaliyyətimlə həm də kifayət qədər uğurla məşğul olmuşam. Sonra qərara gəldim ki, daha sadəcə pul qazanmaq deyil, həyatımın son gününədək özümü komediyaya həsr etmək, kitab yazmaq, tam yaradıcılıqla məşğul olmaq istəyirəm. Hesab edirəm ki, bütün bunların məcmusu mənim 33 yaşımda həyatımda baş verməli olan dəyişiklikdir.
-Belə olan halda, spesifik ad altında yumorun müəyyən səviyyəsi üçün hansısa məsuliyyət hissi yaranır.
-Düşünürəm ki, bazarla işləmək azərbaycanlılar üçün adi haldır (söz oyunu-red). İndi isə Azərbaycanda komediya bazarını saxlayacağıq!
-“Comedy Bazaar” daim inkişafda olmalıdır. Axı bazar öz strukturuna görə dinamikdir.
-Əlbəttə. Biz də bu məzmuna uyğun davranırıq. Əvvəlcə qırx nəfərlik kiçik barlardan başladıq, bu gün isə iki yüzdən çox tamaşaçı tutan zalda çıxış edirik, böyük konsertlər veririk. Gənc komiklərin 18+ materialını sınaqdan keçirəcəyi “Comedy Bazaar Underground” platformasına başlamaq planımız var.
Mahiyyətcə, bu, mənim “məkrli” planımdır, istəyirəm ki, insanlar öz auditoriyası ilə birlikdə gəlsin, “sərhədsiz” zarafatlar etsin və başa düşsünlər ki, bundan gəlir əldə etməyəcəklər. Ən istedadlı olanlara nə üçün bunun gəlir gətirmədiyini izah edəcəyik və öz materialını “təmizləyib və darayıb” bizim “böyüklər üçün” platformamıza maliyyə gəliri perspektivi ilə gətirməsini təklif edəcəyik.
-Nədənsə Stand Up dedikdə, bayağılıq kimi başa düşülür.
-Bu məsələ kimin hansı düşüncə ilə yanaşması və nədən danışması, yəni mənfi məişət komponentli güzgü ilə bağlıdır. Mən buna zəmanət verirəm ki, əgər siz Azərbaycanda davamlı olaraq bu haqda danışsanız, insanlar bu cür mövzuların davamlı “istifadə edilməsinə” sadəcə olaraq qəzəblənməyə başlayacaq və onlar sadəcə tamaşaya gəlməyi dayandıracaqlar. Qonaqların rotasiyası isə faizlə baş verir: 40 faiz yeni, 60 faiz daimi auditoriyadır. Bir kərə baş çəkən insanlara diqqət yetirə bilmərik, axşamlarımıza işgüzar münasibət göstərənlərə diqqət yetirmək istəyirik...
- “Comedy Bazaar” üçün zarafatlar hansı sərbəstlik dərəcəsinə uyğundur?
- Orta-nadir! Əgər əti çox bişirsəniz, o, mütləq şəkildə xarab olacaq. İnanıram ki, bir az bişmiş və nadir bir steykin dadına baxmaq "daban" yeməkdən daha yaxşıdır. Mən çox pis bifşteks bişirirəm, amma onu yeməyi çox sevirəm. Ona görə də steyki çox bişirməyin və bu müqayisədə zarafatdan da az bişirməyin nə olduğunu bilirəm!
- Danışıq janrında intonasiya böyük rol oynayır.
- Mən peşəkar radio aparıcısıyam. Federal Radio Məktəbini bitirmişəm və diqqəti cəlb etmək üçün nəyi və necə vurğulamaq, harada vurğulamaq lazım olduğunu bilirəm ki, tamaşaçılar indi dediklərimin çox vacib olduğunu başa düşsünlər. Söylədiklərimin yadda qalmasını istəyirəm. Hətta tək-tük gözəl söhbət olduqda belə.
- Bu uğurun tərkib hissələrindən biridir?
- Hesab edirəm ki, uğurun tərkib hissələrindən biri, prinsipcə, ictimaiyyəti idarə etmək bacarığıdır. Hətta sən tam boş-boş danışan belə, tamaşaçı dinləyir. Həm də insanlar sizə inanır...
- İctimai rəyin lideri?
- Mən inanıram ki, istənilən məşhur Stand Up komediyaçısı, təbii ki, ictimai rəyin lideridir. Stand Up tədbirini seçən hər bir insan buraya fikrini öz problemlərindən uzaqlaşdıracaq bir şey eşitmək ümidi ilə gəlir.
- Stand Up asan janr deyil, ciddi fəaliyyətdir.
- Məncə, Stand Up olduqca ciddi fəaliyyətdir. Məsələn, birisi ona görə mədənçi olur ki, bir gün kimsə onu bu peşəyə gətirib, həmin şəxs də ictimai rəyin daşıyıcısı olub. Bu mənada Stand Up əmək birjasına getmək və on mədənçini konkret mədəndə işləməyə razı salmaq bacarığıdır. İctimaiyyət qarşısında çıxış edərkən diqqəti cəlb etmək və auditoriyaya çatdırmaq, lazım olan məlumatları vermək çox vacibdir.
Mən heç bir halda fiziki əməyi kiçik hesab etmirəm, amma insan öz intellekti ilə, istedadı ilə pul qazana bilirsə, şübhəsiz ki, buna davam etməlidir.
- Yəni yuxarıdan proqramlaşdırılan şəkildə?
- Bilirsiniz, mən astrologiya proqnozlarına inanmıram. Heç birinə! Amma nədənsə bir astroloq məni inandırdı və doğum xəritəmi topladı. Deməli, ondan belə anlaşılırdı ki, mən ya media adamı olmalıyam, ya da insanlarla işləməklə bağlı - dillər, komediya, səhnə sahəsində fəaliyyət göstərməliydim... Astrologiya proqnozlarının heç birinə görə, mən cərrah, memar, astronom ola bilmərəm.
Həm də inanıram ki, insanda istedad varsa, onu üzə çıxarmaq lazımdır...
- Həyat yolunuzu müdafiə edirsiniz?
- Bəli! Xüsusilə uşaqlıqda. “Əsas odur ki, bir yerə qəbul olsun” kimi geniş yayılan fikirlər pis təcrübədir. Yox! Müğənni olmaq istəyən cərrah ola bilməz. O, pis cərrah olacaq. Uşaqları valideynləri üçün vacib olan bir işə məcbur edə bilməzsiniz! Ancaq 90 faiz hallarda böyüklər uşaqlara keçmişlərindəki yerinə yetirilməmiş istəklərini sırımağa çalışırlar. Düşünürəm ki, postsovet məkanında valideynlər özləri psixoterapiya keçməlidir ki, bəzi uşaqların dəbdə olan psixoloji istiqamətlərini bağlasınlar, bununla da övladlarını zorakılıqdan qorusunlar və onlar özləri də sonradan psixoterapevtlərə müraciət etməsinlər. Amma elələri var ki, qırx il yaşayıb, amma qətiyyən özünün heç bir meyili olmayan bir işlə məşğul olur.
-“Comedy Bazaar” nəyə hesablanıb?
- Hazırda Mədəniyyət Nazirliyi ilə danışıqlar aparırıq. Cavid Qurbanovla biz “Comedy” məktəbini qeydiyyatdan keçirdik, həm də dövlət qurumlarının daha çox diqqətini cəlb etmək istərdik. İnanıram ki, janrın ilk baxışdan asan görünməyinə baxmayaraq, biz mədəniyyətin inkişafına öz töhfəmizi veririk. Bu arada, saytımızda böyük kosmetik brendlərin bank oyunçusu olan sponsorları var. Bizim işimizin pərəstişkarları və çox yaxşı dostlarımız var. Məsuliyyətlə qeyd etmək istərdim ki, yaxın bir neçə ildə biz heç vəchlə yox olmayacağıq və siz bizim haqqımızda mütəmadi olaraq eşidəcəksiniz.